Vroeger gingen we zelf nog naar Bakara Market. Vroeger, ja. Om te praten met geldwisselaars, of om vlak in de buurt een reportage te maken over jonge zakenlieden, die het mobiele netwerk aan het moderniseren waren. Als we dan filmden, kregen we hooguit een plastic zak naar ons hoofd geslingerd. Vroeger was het anders, ook in Mogadishu.

De journalist Alex Perry, werkend voor het Amerikaanse weekblad Time en auteur van het boek Falling off the Edge (over ‘mondialisering, wereldvrede en andere leugens’) noemt de hoofdstad van Somalië ‘verbluffend mooi’ en een ‘werk van nauwgezet vakmanschap’. Maar ook hij heeft het dan over ‘vroeger’. Mogadishu anno 2010 is een beangstigende spookstad aan het worden.

Mijn collega Mohammed weet zich er niettemin nog behoorlijk vrij te bewegen, net als in andere delen van het land. Ik kwam hem tegen in de rij voor de trap van het vliegtuig dat ons terug naar de Keniaanse hoofdstad Nairobi zou brengen. Enthousiast vertelde mijn vakbroeder over de uitstapjes die hij had gemaakt. Goed voor hem. Maar Mohammed is dan ook Somaliër en valt, behalve door zijn forse uiterlijk, tussen zijn landgenoten niet echt op.

Voor mij als blanke is dat, net als voor de cameraman, natuurlijk heel anders. Sinds de aanwezigheid in Mogadishu van de radicaal-islamitische beweging al-Shabaab is de stad voor blanken geen vrij terrein meer. En voor blanke journalisten al helemaal niet, zo heeft een aantal collega’s helaas al op pijnlijke wijze moeten ervaren.

Een vrouwelijke Amerikaanse journalist, iemand van gemengde afkomst maar in de verste verte niet lijkend op een Somalische, hoopte laatst Mogadishu te verkennen door zich stevig te sluieren. Maar ook zij kwam er snel achter dat het niet veilig is om haar werk te doen. Meer dan één uitstapje, van haar hotel met de auto naar het centrum, wist zij al met al niet te maken.

En dus trokken wij dit keer tijdens ons verblijf in Mogadishu op met het Oegandese contingent van Amisom, de vredesmacht van de Afrikaanse Unie die weinig vrede te bewaren heeft. Zeker, dat had nadelen. Maar ons leek het voor dit moment de enige manier om te proberen ook andere mensen te spreken te krijgen. Daarvan hopen we u de komende dagen meer te laten zien en horen.