Duitsland is een serieus land, met serieuze mensen, die het leven zeer serieus nemen. Ook hun gevoelens, ook de humor en ook de ontspanning. Waar anders zou je een tentoonstelling maken over honderd jaar Schlagermuziek, keurig ingebed in de context van de tijd, de geschiedenis, de politiek en de samenleving? Met originele gitaren, jurken, platenhoezen en onderscheidingen. “Melodien für Millionen” trekt drommen mensen, eerst in Bonn, sindskort in Leipzig.

Schlager schijnt een typisch Duits woord te zijn, het woord is misschien een vertaling van het Engelse “hit”, of komt van “eingeschlagen” – een stuk muziek dat bij het publiek inslaat – in elk geval is er geen Nederlandse vertaling voor. En dat hoeft ook niet, want per definitie moet het in het Duitse worden gezongen, en verder natuurlijk makkelijk in het gehoor liggen en een eenvoudige boodschap hebben.

Op de tentoonstelling in Leipzig kun je als liefhebber je hart ophalen aan meer dan duizend liedjes die je uit moderne jukeboxen (met touchscreen!) kunt toveren en aan allerlei voorwerpen van de zangers en zangeressen die de Duitsers al die korte momenten van zorgeloosheid bezorgd hebben.

“Melodien für Melonen”, noemen mensen die niet van Schlagers houden de tentoonstelling al. Maar dat een tentoonstelling een bijnaam krijgt zegt ook wel iets over de populariteit bij de rest van de bevolking. Hoewel de record-aantallen bezoekers waarschijnlijk flink zijn opgekrikt door de vele scholieren die de Schlagers meepikken tijdens excursies naar het centrum voor hedendaagse geschiedenis. Daar is hij op de bovenste verdieping, de scholieren lopen dan verbaasd ook even bij de lichte muziek langs. Veel van die liedjes kennen ze wel, vertellen drie meisjes bij een van de jukeboxschermen, van hun ouders want die luisteren er vaak naar. Maar zelf houden ze meer van “rock”: Bullet for My Valentine roept de ene, Tokio Hotel de ander.

Maar Conny Froboess, Udo Jürgens, Cindy & Bert, Heino en Caterina Valente hebben ook nog echte fans, die naar de glazen vleugel, de zonnebril, de platenhoes en de jurk komen kijken. En jeugherinneringen ophalen via de muziek die ze als scholieren op feestjes draaiden (West-Duitsers) of stiekem op de West-Duitse radio hoorden (Oost-Duitsers). En ze kunnen nog dagelijks hun hart ophalen bij de vele muziekprogramma’s op de Duitse radio en televisie.

De tentoonstelling wordt wetenschappelijk begeleid door een echte professor, die virtuoos de geschiedenis van de Schlager in de geschiedenis van de afgelopen honderd jaar kan inbedden, maar die ook met een meewarige glimlach uitlegt dat de smartlap bijzonder goed past bij een volk dat graag zwelgt in gevoelens, steun zoekt in tijden van crisis, en af en toe troost nodig heeft bij alle ellende die het over anderen en zichzelf heeft uitgestort.

Download Reportage Radio 1: Schlagerfestival