Ogen open bij het kleding kopen
Extreemrechts Berlijn kan sinds eind februari haar hart ophalen. De 28ste van die maand heeft Tromsø haar deuren geopend in de wijk Friedrichshain. Tromsø is een Thor Steinar Outlet, ofwel een winkel waar alleen kleding van het merk Thor Steinar wordt verkocht, erg populair onder neonazi’s.
Niet iedereen is blij met de komst van de Thor Steinar Outlet in Friedrichshain. Sinds de opening op 28 februari is er iedere zaterdag gedemonstreerd en zaterdag 21 maart moest de winkel op aanraden van de politie voor de vierde zaterdag op rij vroeger sluiten dan normaal. Donderdag heeft iemand nog drie ruiten kapot gegooid en bij de andere Berlijnse Thor Steinar-winkel verf over de kleren heen gegoten.
Holger Förster, directeur van het Verband van Intercultureel Werk Berlijn (VIA) en buurman van Tromsø, noemt het een ‘dubbele provocatie’ dat de winkel in het naburige pand is gaan zitten. Hij zit al twaalf jaar in het buurpand om de ‘sociaal zwakkere’ te helpen. Naast zijn vereniging zitten er ook nog de Afrikaans Oecumenische Kerk, het Duits-Afrikaans Netwerk Berlijn-Brandenburg, het Afrikaanse Samaritanenwerk en andere interculturele instellingen. Daarbij komt dat de winkel waar nu de outlet zit in de jaren twintig en dertig diende als stormlokaal en dat er in 1933 honderden antifascisten door de nazi’s grof zijn mishandeld en vermoord. Vandaag herinnert alleen nog een gedenkplaquette aan deze gebeurtenis. Volgens buurman Förster staat het moederbedrijf van Thor Steinar erom bekend zulke plekken uit te zoeken voor zijn winkels.
De Berlijnse politie, die de afgelopen weken erg druk is geweest met de demonstraties bij de winkel, lijkt ook nattigheid te voelen. Op 20 maart kwam naar buiten dat de korpschef niet wil dat zijn mensen bepaalde kledingmerken dragen zoals Thor Steinar, maar ook Lonsdale, Fred Perry, Alpha Industries en andere merken die populair zijn onder neonazi’s. Deze verordening was volgens de korpschef nodig, omdat politiemensen niet openlijk de indruk zouden moeten wekken dat ze ‘rechts-radicaal, rechts-extremistisch, vreemdelingenhater of antisemitisch gezind’ zijn. Of dit plotselinge verbod iets te maken heeft met de laatste ontwikkelingen rondom de Thor Steinar Outlet in Friedrichshain is niet gezegd, alhoewel het opvallend is dat het juist nu naar buiten komt.
Overigens is in rechts-extremistische kringen opgeroepen tot een boycot van het merk Thor Steinar, omdat men zich verraden voelt. Uwe Meusel, oprichter van het merk en directeur van het moederbedrijf, heeft zijn kledingimperium verkocht aan een Arabische investeerder uit Dubai en een buitenlander als eigenaar past natuurlijk niet binnen het gedachtegoed van de Thor Steinar-klantenkring. De Duitse krant Der TagesZeitung noemde het merk daarom al honend Thor van Arabië.
Dat het verhaal nog een staartje krijgt is duidelijk. Förster heeft al aangekondigd net zo lang door te gaan met demonstreren en actie voeren tot de winkel weer dicht is. ,,Eerst een flyer-actie in de wijk om de mensen goed op de hoogte te stellen. Daarna misschien het plaatsen van een grote zeecontainer voor de winkelpui. We moeten alleen nog even kijken hoe we dat gaan organiseren, het mooiste zou zijn als we zo’n container met een vergunning kunnen laten plaatsen.”
In de winkel hadden de mensen niet zo veel zin om in te gaan op de bedreigingen en commotie: ,,Je kunt al je vragen stellen, maar je zult nergens een antwoord op krijgen. Wij zeggen niets,” zei de verkoopster met een gemaakte glimlach.
Wat een achterhaalde onzin, kleding is kleding. Iemand erop afrekenen is hetzelfde als iemand afrekenen op zijn/haar culturele achtergrond: discriminatie dus.
De zoon van mijn beste vriend heeft wat “extra politieaandacht” achter de rug, mede omdat hij Lonsdale droeg. Werd van zijn bed gelicht voor een misdrijf waar hij onmogelijk bij kon zijn geweest omdat hij al een week ziek in bed lag maar “hij was herkend aan zijn kleding”. Als er een geen neo-nazi is, dan is hij het wel. Zelden zo’n sociale jongen meegemaakt.
Wanneer halen mensen die plaat eens voor hun kop vandaan en gaan ze overal met een schone lei in. ZOu de wereld een stuk leuker maken volgens mij.
Vind ik nou eerlijk gezegd toch een beetje opgeklopt, die link tussen je kledij en je overtuiging.
Ik probeer genuanceerd te denken, maar dat vermanende “ogen open bij kleding kopen” roept bij mij weerstanden op.
Het versterkt naar mijn gevoelen precies hokjesdenken en is in die zin in het bedje ziek dat het stelt te bestrijden.
Worden winkeliers die ultra links tuig kleding verkopen om zich mee te profileren uitgescholden?
Extreem deugt niet, ongeacht de richting. Als de ene groep gesteund, of gedoogd, wordt dan moet je de andere groep net zo veel toestaan
Zou iemand neonazi worden omdat hij lonsdale kleding mooi vind?
Bekijk het.
Ik neem even aan dat een kledingfabrikant nooit de bedoeling heeft gehad om kleding te ontwerpen voor rechts-radicale kringen. Dat die kleding onder rechts-radicale jongeren populair is geworden kan de nóg de fabrikant nóg de verkopende winkel worden aangerekend. Dat meneer Förster dus demonstraties houdt en blijkbaar zelfs van plan is grof geweld tegen deze winkel te gebruiken is belachelijk gewoon. Ik bedoel, spreek dan de klanten aan! Daarbuiten is het iedereen bekend dat geweld, geweld oproept, dus erg verstandig is dit niet. Een politiechef die zijn mensen oproept om bepaalde kleding niet te dragen is natuurlijk ook niet gezond. Even ter vergelijk, dan kan hij ze ook oproepen om niet te gaan eten bij MacDonalds! Toch? Als hij dát zou doen zou waarschijnlijk heel Duitsland over hem heen vallen. Dan zou iedereen tegen hem zeggen waar bemoei je je me? Dat zo’n winkel een beetje provocerend is kan ik me echter wel voorstellen. Maar iemand die die kleding draagt is niet per definitie een Neo-Nazi. Dat gaat veel te ver!
Inderdaad is bij veel kledingmerken de drager ervan niet direct een neonazi, dat lijkt me duidelijk. Dat is ook wat de politiechef van Berlijn heeft ingezien en daarom heeft hij diverse merken, zoals Lonsdale en Fred Perry, weer van de verboden lijst afgehaald.
Bij Thor Steinar ligt het net even anders. In 2002 heeft Axel Kopelke het merk opgericht, een in de deelstaat Brandenburg bekende en actieve neonazi. Daarbij bestaat het eerste logo van het merk uit twee omstreden runentekens: de Týr-rune (krijgersrune) en de Gibor-rune (wolfsangel). Beide tekens zijn in de Nazitijd gebruikt door onderafdelingen van de SS. Overigens is de bliksemschicht S van de SS ook een runenteken. Het logo is in 2004 verboden en vervangen door een nieuw logo, wederom opgebouwd uit twee runen. Runen zijn erg populair bij neonazi’s vanwege hun Germaanse oorsprong. Sinds 2004 is het ook verboden Thor Steinar-kleding in het Duitse parlementsgebouw te dragen.
Naast de discussie over het logo is ook de merknaam verdacht. De naam Thor is afgeleid van de Noorse god van de donder en ‘Steinar’ is een afgeleide van Felix Steiner. Hij had een zeer hoge functie bij de Waffen-SS.
@ Wouter: Dat ‘vermanende ‘ogen open bij kleding kopen’’ is een letterlijke vertaling van het spandoek dat op een van de foto’s te zien is.
Aanleiding voor het verbod op het dragen van extreem rechtse kleding bij de Berlijnse politie was het incident dat een stille bij de kristalnacht herdenking afgelopen november Thor-Steinar kleding droeg.