De weblogs van de NOS worden niet langer bijgewerkt.

Voor nieuws Over de NOS kunt u terecht op over.nos.nl.
Voor de overige berichtgeving kunt u terecht op NOS.nl.

Anorexia en kapucijners

Anorexia-patiënte die zichzelf als veel dikker beschouwt dan in werkelijkheidEen op de vier meisjes die worden behandeld voor een eetstoornis was regelmatig op een Pro Ana-site te vinden. Dat zijn sites waar anorexia als levensstijl wordt gepropageerd, vaak in de vorm van een blog. Ze zijn er te vinden om tips uit te wisselen: hoe kan je het beste braken, wat zijn de tips en trucs om je ziekte voor de buitenwereld te verbergen, en wat zijn de beste laxeermiddelen. Centrum Eetstoornissen Ursula in Leidschendam deed onderzoek onder de eigen patiënten.

“ Was het lekker?” , roepen Anouk en Wendy, als Sandra na de lunch weer naar buiten komt uit de kliniek. Het is 1 uur in de middag, we zijn in het park rond het centrum eetstoornissen Ursula in Leidschendam opnames voor het NOS Journaal aan het maken. Het is warm. Blote benen weer. Maar dat is voor sommige meisjes in de kliniek nog een brug te ver. Veel spijkerbroeken en leggings, zien we langslopen. “ We hadden kapucijners en aardappelpuree met een kaasplak.  Best oké,”  roept Sandra terug. Verslaggever Tanja en ik kijken verbijsterd richting Eric van Furth, de directeur van de kliniek. “ Dit kan je niet menen, Eric! Deze meisjes hebben al anorexia. Dan ga je ze in deze temperaturen toch geen capucijners voorzetten!”

Het is voor het eerst dat we met z’n allen moeten lachen over het onderwerp ‘ eten’ . Voor de patiënten – cliënten zeggen ze liever hier-  is het een moeilijk thema.  Wendy moet ook lunchen. Zij heeft boterhammen meegenomen. Ze wendt zich af, zodat zo min mogelijk mensen haar minihapjes van het brood zien plukken.  “ Anders vinden ze dat gek,” .  “ Doe normaal!”  roept Anouk verontwaardigd. “ Waarschijnlijk denken ze alleen maar dat je lekker op een bankje een boterhammetje zit te eten. Niks meer en niks minder.” Anouk heeft natuurlijk gelijk. Maar meteen bedenk ik me, dat zij degene is die nog niks heeft gegeten. Ze volgt vandaag geen behandeling, dus het is maar de vraag of ze dat nog gaat doen.

Tanja Braun in gesprek met Anouk, Wendy en Sandra
Zet Javascript en Flash aan om deze Flash video te zien.

Broodmagere rolmodellen
Anouk, Sandra en Wendy hebben alle drie een flinke eetstoornis. Het is bijzonder dat we met hen mogen praten, want ze zijn nog volop in behandeling.  Met terugvallen en met kleine stapjes vooruit. We  maken een onderwerp over Pro Ana-sites.  Dat zijn internetpagina’s, vooral blogs, waar meisjes en vrouwen met een eetstoornis elkaar op de hoogte houden van wat ze (niet) eten, hoe je het beste kan braken of hoe je je ouders zo goed mogelijk kan voorliegen.  Hoe invloedrijk zijn deze sites eigenlijk en maken meisjes met eetstoornissen er veel gebruik van?

Goede Nederlandse onderzoekscijfers waren er eigenlijk niet en daarom hebben de mensen van eetcentrum Ursula dat onderzoek zelf gedaan onder de eigen patiënten. Ongeveer een kwart van de vrouwen en meisjes in de kliniek is regelmatige gebruiker van de sites (geweest), bijna de helft van de cliënten heeft wel eens een Pro Ana-site bezocht. Vooral voor de tips en trucs en om plaatjes te kijken van broodmagere rolmodellen. “In zekere zin vielen de aantallen me nog mee. Als het 100%  was geweest, had me dat ook niet verbaasd, “ zegt Van Furth.  Veel bezoekers of weinig, eigenlijk doet dat er ook niet toe. Elke bezoeker is er een te veel. Deze drie meisjes waren regelmatige gebruikers van de sites. Op mindere dagen kijkt Anouk nog steeds. Na een korte stilte … “ twee dagen geleden nog..”

Verbieden?
Frankrijk heeft de blogs verboden: het aanzetten tot een eetstoornis wordt strafbaar. Collega Saskia Dekkers heeft daar al eerder een weblog over geschreven.

In Nederland zijn we nog niet zo ver. En het is maar de vraag of het zin heeft de sites te verbieden. Ze weten ze toch wel via een omweg te vinden: Wat kan, gebeurt. “Natuurlijk zou ik liever willen, dat de sites niet bestonden. Maar ze bestaan.  In verbieden geloof ik niet. Bovendien:  wie moet je dan straffen,” vraagt Van Furth zich af. “ De meisjes die zo’n blog bijhouden, hebben vaak zelf een ernstige eetstoornis.” Slechts 1 op de 5 vrouwen met een eetstoornis wordt daarvoor behandeld. Wat de sites doen met meiden van wie de eetstoornis niet wordt herkend, is gissen.

Sommige meisjes ontwikkelen al op hun achtste een rare relatie met voedsel, ze verstoppen eten en doen wedstrijdjes wie de platste buik heeft. Tussen de opnames door, vertellen de meiden in ‘de Ursula’ over de patronen waarin ze vastzaten.  Je avondeten stiekem in je zakken proppen en meteen daarna de hond uitlaten zodat je de aardappels ongemerkt in een vuilnisbak kan deponeren, in een carrousel van sapkuren en klisma’s vastzitten, proberen of je verslaafd kan raken aan braken. “Tja, dat bleek dus inderdaad te kunnen,” vertelt Anouk nuchter.

Had iemand iets kunnen doen of kunnen zeggen waardoor je jezelf niet zou zijn gaan uithongeren, vraag ik Wendy en Anouk. Ze denken beiden na. “ Nee,”  zegt Wendy beslist, “ het zit in mijn hoofd. Ik kom uit een gezin waar we gewoon aan tafel ontbeten, niks maaltijden overslaan. Niemand had iets kunnen doen.”

Vijf kilo dikker
Knap hoe deze drie meiden  heel goed hebben nagedacht over wat ze willen vertellen. En vooral wat niet. Ze mogen op ieder moment de opnames stopzetten en besluiten om toch niet mee te doen. Een camera blijft eng, en voor hen helemaal. “Televisie maakt vijf kilo dikker,”  waarschuwen ze elkaar. Ze gaan dan ook niet in hun eentje kijken als dit onderwerp wordt uitgezonden. Wendy, Anouk en Sandra hebben gelukkig weer wat vlees op de botten. Je pikt ze er niet snel uit als vrouwen met een ernstige eetstoornis. Maar toch is het een dun koord waar ze op balanceren. 

De opnames zijn klaar. Als we wegrijden zien we in de tuin een heel dun meisje, dat een ander, nog dunner meisje in een rolstoel voortduwt. Het is onhandig manoeuvreren met het infuus in haar arm.  In het zonlicht lijken de twee bijna doorschijnend.  Ondanks de weken van voorbereiding die in dit onderwerp over eetstoornissen zijn gaan zitten, went de aanblik niet.  We zien broze vrouwen, die eigenlijk in de kracht van hun leven zouden moeten zitten.  Maar ook  vrouwen met enorm overgewicht, die met moeite het trapje van de obesitaskliniek nemen. Ze zijn maanden, soms jaren bezig om beter te worden. Het is een wereld, waar we in de dagelijkse praktijk van het snelle nieuws niet zo vaak binnenkomen. Ik ben blij dat we af en toe de tijd nemen om geduld te hebben.

Ik zit nog wel met een probleem: volgens ongeschreven blogregels zou ik moeten doorlinken naar zo’n pro-ana site. Toch maar niet, besluit ik. Geïnteresseerden vinden de sites misschien zelf wel, maar daar hoef ik niet bij te helpen.

Reportage uit het NOS Journaal
Zet Javascript en Flash aan om deze Flash video te zien.

Deel deze pagina

« Terug naar het overzicht


17 reacties op “Anorexia en kapucijners”

  1. Corine zegt: 18-05-08 om 10:33

    Het is om verschrikkelijk droevig van te worden. Ik wens Wendy, Anoek en Sandra heel veel sterkte en hoop dat ze op een dag weer kunnen genieten van normaal en gezond eten. Dat zelfde hoop ik ook voor de andere clienten van de Ursula kliniek. Voor de meisjes met ondergewicht, maar ook voor de mensen met zwaar overgewicht.

  2. Debby zegt: 18-05-08 om 13:05

    Ik vraag me altijd af waarom ‘t met name meisjes/vrouwen treft. Ik heb nog nooit iets gehoord over een man met anorexia. Heeft de hedendaagse pop cultuur hier iets mee te maken? De brood magere modellen, de pop sterren, allemaal even slank, de reclames over af vallen.. Allemaal gericht op vrouwen, zo ver ik gezien heb.

    Ik vraag me altijd af dat wanneer een meisje erg onzeker is en ze wordt de hele dag geconfronteerd met bovenstaande dingen in de media, of dat zulke reclames en modellen haar over de streep trekken om flink af te gaan slanken – zelfs als ze niet te dik is. Ze moeten zich ergens aan spiegelen, lijkt me?

    Ook de mode helpt onzekere meisjes niet – de maten zijn soms belachelijk. Een shirtje kan soms XL zijn terwijl een doorsnee vrouw er amper in past! Of leuke kleren gaan niet verder dan broek maat 40 – terwijl er in mijn ogen niks mis is met het hebben van maat 42. Mollig, misschien, maar zeker niet te dik.

    Gelukkig zijn er nu bedrijven zoals Dove die gewone mensen aan ‘t gebruiken zijn in hun reclames – ik hoop dat deze trend zich blijft voortzetten. Altijd die perfecte mensen op tv in reclames – het is juist inperfectie dat mensen zo mooi maakt. En dat geld voor vrouwen die van nature een wat molligere bouw hebben, maar ook voor vrouwen die van nature erg slank zijn en steeds te horen krijgen dat ze meer moeten eten – dat is net zo irritant als steeds te horen krijgen dat je af moet slanken.

  3. thomas zegt: 18-05-08 om 13:41

    @Debby

    vorig jaar of het jaar ervoor heeft er iemand van de Universiteit van Amsterdam de scriptieprijs gewonnen met een scriptie over Anorexia bij mannen. het bestaat dus wel, meer dan je denkt maar natuurlijk een stuk minder dan bij vrouwen.

  4. Debby zegt: 18-05-08 om 14:16

    @Thomas
    Bedankt voor het wijzen op de scriptie. Ik ging er ook niet vanuit dat het niet bestond – vind het alleen typisch dat het meestal vrouwen betreft, als je iets over anorexia leest/hoort.

  5. gayret zegt: 18-05-08 om 15:05

    afgelopen vrijdag ben ik zelf voor een intake gesprek bij de Ursula kliniek geweest. ik vond het heel erg eng. van te voren een lange reis van 4uren gedaan. ik was blij dat een goede vriend mee is gegaan. anders had ik het geestelijk en lichamelijk niet geredt. ik ben eerder behandeld voor mijn anorexia nervosa maar heb een enorme terugval nu. ik ben bewust dat de eerdere behandeling in een andere kliniek mij niet veel heeft opgeleverd. het was meer een diepe teleurstelling met een nare ervaring die ik daar heb gezien en meegemaakt. als ik er nog steeds aan denk geeft het mij veel verdriet en boosheid. nu ik een terugval heb, had ik al de moed en motivatie opgegeven. de strijd, gevecht en alles erom heen had ik uiteindelijk voor de dood gekozen. maar dankzij mijn vrienden blijf ik nu vechten. samen met een hele goede vriendin ben ik opzoek gegaan naar een andere kliniek. ze heeft me veel informatie opgezocht over de Ursula kliniek. zelf had ik een tijdje terug 2keer een documentaire gezien op nederland2 over deze kliniek. wat veel positieve dingen naar voren kwam, maar heb er spijtig genoeg niet iets mee gedaan. waarom weet ik niet. door steun van vrienden heb ik uiteindelijk met de kliniek gebeld om me aan te melden. paar keer een goed telefonisch gesprek gehad. toen ik eenmaal de uitnodiging kreeg wilde ik niet meer bijna gaan naar die afspraak. omdat ik heel erg bang ben en bang dat het weer een teleurstelling zal zijn. en het vertrouwen in mezelf is er niet. of het me gaat lukken om die gevecht de strijd nog voor de zoveelste keer met mijn anorexia te gaan, want ik doe het al bijna 17jaar. ik ben geestelijk en lichamelijk moe van mijn eetstoornis. ik kan niet meer. door de positieve verhalen van de Ursula kliniek, de documentaires wat ik zelf op tv heb gezien en steun van mijn vrienden zet ik door. en nu weer gister op NOSjournaal deze aflevering motiveert het mij. de meiden die bij de interview waren vind ik heel dapper dat ze eraan hebben meegedaan. heel veel respect! het zal altijd moeilijk blijven de periode dat je voor je leven vecht om je eetstoornis te overwinnen. ik hoop dat het de meiden gaat lukken die ervoor kiezen om geholpen te worden ondanks dat het moeilijk is. de keuze maak je als jezelf écht er achter staat want anders heeft het geen zin. maar het is met vallen en opstaan. en ik weet dat ik straks als het zover is dat ik daar terecht kan, dat ik heel veel over me heen zal krijgen. ik vind het heel erg spannend en eng.

  6. Janneke zegt: 18-05-08 om 17:15

    Hi Gayret,
    Ik vind het echt ongelofelijk knap van je dat je het weer gaat proberen!

  7. Ferry zegt: 19-05-08 om 12:40

    Furth zegt:”Ik geloof niet in het verbieden van websites”. En dat zegt een directeur van een kliniek waar meisjes met eetstoornissen worden behandeld? Schandalig. Voor zover er een juridische basis bestaat moet je net zoals in Frankrijk dat soort site’s gewoon wel verbieden en er tegen optreden. Als je dergelijke sites al op voorhand ze de legitimatie geeft door te stellen dat je er toch niets tegen kunt doen dan houdt deze wereld dus echt op. Dan kan gewoon alles. De bedoeling was toch dat we datgene verbieden (juridisch) waarvan we met zijn allen vinden dat dat niet kan omdat het of een gevaar voor de volksgezondheid betekent of een gevaar voor een individueel persoon. Een enge opvatting dus van die meneer Furth. Hopenlijk lopen er binnen de politiek iets doordachter denkende personen rond. En voor zover we roken al collectief kunnen bannen waarom dit dan niet.

  8. Sandra zegt: 19-05-08 om 14:04

    Ook ik wens alle drie de meiden heel veel sterkte toe.
    Anouk is mijn vriendinnetje en ik weet van hoever ze is gekomen. Ik kan dan ook niet anders dan hier vertellen hoe vreselijk trots ik op haar ben. Anouk (en de andere ook natuurlijk) zijn de moeite waard!!

    Het is voor buitenstaanders heel moeilijk om te begrijpen wat er in de hoofden van deze meiden omgaat.
    Om Anouk als voorbeeld te noemen.. Deze dame oogt zo sterk en zelfverzekerd dat je er in eerste instantie intuint.. Het komt niet snel bij je op dat zij een eetprobleem heeft. Dan op een gegeven moment weet je het en ga je proberen het te begrijpen… maar dta lukt niet volledig. Ik zie Anouk als een prachtige vrouw die niet alleen van buiten heel mooi is maar ook een geweldig lief en goed mens. Heel moeilijk dus om te begrijpen dat ze zichzelf zo volledig anders ziet.

    Nu gaat ze gelukkig stapje voor stapje vooruit en daar kunnen we alleen maar naast staan en toekijken hoe ze af en toe een stap terugdoet.. Maar gelukkig zijn er tot nu toe meer stappen vooruit dan achteruit gezet.

    Nogmaals Anouk ik ben vreselijk trots op je en weet dat jij er echt wel komt!! Ana mag dan nu af en toe nog op je schouder komen zitten maar die plek krijgt ze niet meer zomaar!!

    Dikke kus
    Sandra

  9. Bob zegt: 19-05-08 om 16:42

    Hoi,
    Om even te reageren op de reactie van Debby, ik heb zelf als ‘man’, een jongen van toen 15 jaar een Anorexia periode meegemaakt. Ik was relatief gezien nog niet zo heel diep gezonken, een gewichtverlies van ongeveer 10 kilo. Dankzij ongelofelijke steun van vooral mijn ouders, diëtist, psychologe en een vriendin ben ik uit het dal geklommen. Bij deze wil ik alvast jongens van mijn leeftijd, nu 16 jaar, een hart onder de riem steken, je bent namelijk niet de enige, en het is zeker te genezen, ook bij jou!. Mijn advies: kom er voor uit, zoek iemand die je kan vertrouwen, ouders, een goede vriend of vriendin, familieleden.. Bouw het stapje voor stapje op, schrijf je ervaringen op en probeer verbeteringen te zoeken. Dit werkte bij mij zelf heel goed, ik heb het dus ook na 1,5 jaar kunnen verlaten, afsluiten en het échte leven weer in duiken: een stuk leuker, spannender en je bent, zodra je bent genezen, een stuk wijzer geworden, geloof me!
    Groetjes,

    ‘Bob’

  10. Sandra zegt: 20-05-08 om 18:53

    Ook wil ik eigenlijk nog even kwijt dat ik de reportagemakers een compliment wil geven…
    Super hoe het in elkaar zat.. een moeilijk punt aangrijpen zonder de dames in discrediet te brengen!! Petje af voor dit stukje duidelijke top journalistiek

  11. 14jarige meisje zegt: 28-07-08 om 12:48

    Hi mensen,
    Ik ben één van de zoveel meisjes, die graag mooi willen zijn, dun, perfect…
    Passen in maatje 34 of size zero! dat is onze grote droom…
    waarom…?
    ik weet het niet… ik weet niet waarom ik dat wil.. omdat in alle films, reclames, tijdschriften en boeken mooie dunne mensen worden gebruikt… als je dan naar je zelf gaat kijken voel je je dik… dan zegt er iets in je hoofd, dat je net zo mooi als die mensen moet worden… en in het begin negeer je dat stemmetje gewoon… maar opgegeven moment hoor je dat stemmetje de hele dag door.. en daar begint het mee… en van het één komt het ander… je gaat pro-ana sites bezoeken.. eerst vind je het dom… maar opgegeven moment ga je de tips gebruiken… je begint met laxeer pillen, je gaat kotsen.. en verzint de meest idioote smoezen om onder het eten uit te kunnen komen.. maar als je dan op gegeven moment.. zo mager dun en perfect bent.. doet alles pijn.. zitten doet pijn, lopen doet pijn.. dun zijn maakt niet gelukkig… daar ben ik zelf achtergekomen.. meiden wees blij met wat je hebt.. je wordt niet gelukkig van mager zijn…
    ik kan er niet meer mee stoppen… voorkom dat dat jou ook gebeurt..!

    Groetjes,

  12. anke zegt: 26-01-09 om 20:01

    vorig jaar ben ik zelf opgenomen in het ziekenhuis, ik at gewoon geen hap. iedere dag at ik misschien 1 halve droge boterham.
    iedere week viel ik zo´n 5 kilo af.
    op een dag was ik 40 kilo afgevallen en was ik broodmager, ik viel telkens flauw en werd naar het ziekenhuis gebracht, ze zeiden dat de kans op een hartaanval erg groot was.
    die heb ik ook gehad, midden in de nacht kreeg ik een hartaanval. gelukkig hebben ze me nog kunnen redden en ik heb daarna nog weken in het ziekenhuis gelegen. ik moest toen iedere dag superveel eten en aan het einde toen ik weer naar huis ging was ik tien kilo aangekomen.
    toen ik dat allemaal meemaakte was ik veertien jaar.
    superjong dus.
    dus ik wil iedereen zeggen pas goed op jezelf want er kunnen de ergste dingen gebeuren.

    gr. anke

  13. Timbo zegt: 01-03-09 om 23:37

    wat zijn de 3factoren die anorexia kunnen veroorzaken en 3 factoren die eetstoornissen kunnen voorkomen??

    alvast bedankt

  14. Davey zegt: 07-04-09 om 00:24

    Via via kom ik op deze website.
    En ik zie de reportage over eetstoornissen. Warimpel, zie ik mijn eigen vriendin, Wendy. Indien men er voor het eerst mee te maken krijgt is het heel moeilijk te begrijpen wat ze voelen en bedoelen. Het gaat steeds beter met haar, en ik zal haar ook altijd blijven steunen en voor haar zijn, als haar vriend. Wendy is een prachtmeid, en ik hoop dat zij er in de nabije toekomst helemaal van zich af heeft kunnen schudden.

    Liefs,
    Davey

  15. de koe zegt: 29-03-10 om 16:39

    he mensen wat ik hier zo allemaal lees vind ik echt heel erg daarom wil ik iedereen zeggen dat hij/zij goed op zichzelf moet passen en nooit zo ver moet gaan ik vind het echt DOODENG!!!!!!!!!!!
    x paula de koe

  16. Hélène zegt: 27-10-10 om 19:25

    Hallo,
    ik ben ook 14 jaar en vind anorexia vreselijk. Ik zou het nooit zo ver laten komen, maar langs de ene kant snap ik de meisjes wel. Ik bedoel, ik ben zelf slank en heb een perfect gewicht, maar toch vind ik mezelf soms te dik. Ik let dan op wat ik eet, hoeveel koekjes enzo. Maar alleen heb ik de dicipline niet om tegen mezelf te zeggen: nu eet ik helemaal niets. Want eenmaal als ik honger heb, moet ik eten. Ik kan er niets aan doen. Mijn mama is diëtiste en soms zegt ze tegen mij: Zou je wel een tweede keer nemen? Ik word er zo onzeker van, want mijn vriendinnen zeggen dat ik normaal slank ben. Maar mijn mama zegt dan op één of andere manier dat ik ‘dik’ ben…
    Ik weet echt niet wat ik moet doen.
    Groetjes, Hélène

  17. Pro Ana-site, zulk soort sites moeten ze serieus uit de lucht halen, je maakt hiermee iemand anders leven kapot

Geef een reactie