Kinderen worden te vrij opgevoed

Boek (Foto: Motivaction)Onderzoeksbureau Motivaction bestaat 25 jaar en heeft een jubileumboek uitgegeven over ‘de jeugd van tegenwoordig’. Het is een veelomvattend en breed boek, waarin de onderzoekers 12 jaar aan representatieve steekproeven over de waarden en leefstijlen van de Nederlanders bij elkaar voegen. Ze concluderen dat de generatie geboren na 1986 steeds individualistischer en hedonistischer wordt. En wijten dat vooral aan de opvoeding. Ze pleiten vol vuur, enigszins ongebruikelijk voor onderzoekers maar je jubileert niet elke dag, voor een verandering van denken over opvoeden. Opvoeding moet veel strenger, de jeugd heeft behoefte aan structuur.

Het bureau bood het boek vandaag “aan de Nederlandse samenleving aan”. Namens wie Balkenende het in ontvangst nam. Motivaction verwacht naar eigen zeggen niet minder dan een urgent en complex vraagstuk inzichtelijk te hebben gemaakt voor ouders, leerkrachten en beleidsmakers.

Zet Javascript en Flash aan om deze Flash video te zien.

De onderzoekers noemen de generatie geboren na 1986 de “grenzeloze generatie”. Zo aan het eind van de jaren nul is er na de “pragmatische generatie” (vanaf 1971) dus een opvolger. Nog hedonistischer, nog individualistischer, nog minder bezig met maatschappij, milieu en politiek. Wel de meest gelukkige jeugd ter wereld, volgens onderzoek van Unicef uit 2007, maar berichten over hoge schulden, overgewicht, hufterig gedrag, pesten, losgeslagen sexuele moraal zijn niet van de lucht.

En deels komt het dus door de opvoeding. De ouders van nu laten volgens Motivaction oprichter Frits Spangenberg hun kinderen veel te vrij: “Als je kinderen opvoed om zelfredzaam te zijn, krijg je kinderen die minder begaan zijn met de wereld om zich heen. Je kweekt kinderen die zichzelf belangrijker vinden dan hun omgeving.”

De ouders van nu willen het liefst op één lijn met hun kinderen staan. Forever young zijn. Liever een goede vriend of vriendin van hun kind zijn, dan de autoriteit.

Maar het bureau stelt dat kinderen juist autoriteit en grenzen nodig hebben. Opvoeders moeten niet bang zijn op hun strepen te gaan staan. Geen discussie meer! Jongeren regels stellen, begrenzen, maar ook inspireren en de menselijke maat terugbrengen in bijvoorbeeld scholen. Uit een opinie-onderzoek [PDF] dat ze na het schrijven van het boek deden blijkt dat 63% van alle Nederlanders (n=1055) het eens is met de stelling dat kinderen te vrij worden opgevoed.

Als kinderloze verslaggever uit de pragmatische generatie (geboren in 1977) vraag ik me af of de problemen met “de jeugd van tegenwoordig” wel helemaal op het conto van de opvoeder te schrijven zijn. Zo ben ik wel met bepaalde waarden en normen grootgebracht. Die van hand voor je mond, geen rotzooi op straat gooien, na 10 uur ‘s avonds niet klussen in huis – ik noem maar even wat in me opkomt. Maar ik ben ook vrij opgevoed, heb onderhandeld tot mijn ouders er gek van werden en zou ze niet autoritair willen noemen.

En zo zou ik zelf mijn kinderen ook willen opvoeden – maar ik ben wel gaan nadenken na vandaag. Zou het echt zo zijn dat een te vrije opvoeding kinderen ook te losbandig maakt? Dat ouders van nu met het geven van die vrijheid ook vergeten dat er normen en waarden overgebracht kunnen/moeten worden? Wat denkt u?

« Terug naar het overzicht


16 reacties op “Kinderen worden te vrij opgevoed”

  1. cor zegt: 30-11-09 om 23:42

    Wat denkt u?

    - wat is motivaction? wat betekend ‘waarden onderzoek’ en hoe representatief zijn de onderzoekers van dit boek?
    - de verloedering van de jeugd is een thema wat elke generatie speelt, en wat maakt deze samenleving slechter dan die van 50 jaar geleden? Het feit dat er minder honger is en geen oorlog in Europa?
    - wat is er mis met “individualistischer en hedonistischer” worden? Dat kan men toch ook positief zien (lees ontwikkeling van de mens als individu), ook bijvoorbeeld t.o.v. communisme?

  2. SBD zegt: 01-12-09 om 04:01

    Goh, zou het TV aanbod en de cultuur die daarop wordt aangeprezen (ver-commercialisering, simpel vermaak, geweld en het algemene dom houden van het kijkers publiek) hier niet een rol inspelen?

    Mijn kinderen zijn opgegroeid met weinig of geen TV en zijn niet zo als wordt gesteld in het onderzoek. Integendeel…

    Ook het onderwijs (waar continu op bezuinigd wordt en tot eenheidsworst produktie-hal is verworden) heeft zijn aandeel hierin.
    Kinderen weten van alles over homos, drugs, multi-culti en de holocaust maar wat krijgen ze geleerd over normen en waarden, werken, gezin, rekeningen betalen en kinderen krijgen? De dingen die hun werkelijk raken in hun toekomstige leven?
    Ook natuurlijk een taak van de ouders maar niet alleen. Vooral ook omdat, in deze maatschappij, het zo is geworden dat beide ouders moeten werken om de kinderen te kunnen laten studeren!

    En dat alles onder een continu beleid van sociaal PvdA en normen en waarden kampioen CDA…hmmm. ;)

  3. laane zegt: 01-12-09 om 04:38

    Generaliseren dat is zo lekker.
    Dat geeft je het gevoel dat je het ergens over hebt.
    Gewoon alles toeschrijven aan de opvoeding thuis.
    Kinderen hoeven toch helemaal geen verantwoordelijkheid op zich te nemen, dat zegt het bureau toch zelf? Want de ouders zijn toch de schuld?

    Ik ben blij dat mijn kinderen blijkbaar helemaal aan het randje van de statistieken van dit jubilerende bureau vallen. Het zit wel goed met hun normen en waarden.

    Maar ik bracht ze dan ook niet naar de dagopvang toen ze drie maanden waren en omdat ik niet gezwicht ben voor de maatschappelijke druk om te gaan werken, ben ik altijd thuis.

    Zomaar even naar binnen lopen zonder iets te zeggen, dat gaat er bij mij niet in, om maar een voorbeeld te noemen.

    Het blijft interessant dat soort onderzoeken.
    Want wie zijn nu eigenlijk de 63% nederlanders?
    Zijn dat de werkende tweeverdieners zonder kinderen en de bejaarden die zich storen aan een skateboardende knul?

    In een maatschappij waar het kind als nutteloos te boek staat, omdat het niet werkt, waar jongeren continue als lastig worden bestempeld, waar ouders worden gedwongen beiden te werken, daar worden jongeren meer op zichzelf. Dat is logisch.

  4. Harriette zegt: 01-12-09 om 12:10

    De mensen die dit beweren hebben zelf zeker geen kinderen.
    Ik ben het wel eens met dat kinderen van tegenwoordig een slecht voorbeeld krijgen en dat alles op de tv maar wordt gezegd en zo.
    Moeten de opvoeders de TV dan maar uitlaten of moeten ze er de hele tijd bij zitten met de afstandsbediening in de hand om weg te zappen als het even niet geschikt is voor kinderen om te zien.
    kinderen kunnen zelf namelijk nog niet zo goed beoordelen wat goed is of niet en als het voor hun niet duidelijk is wat mag en wat niet mag dan kan je ze het ook niet kwalijk nemen als ze zich spiegelen aan wat ze wordt voorgeschoteld.
    Overigens, ik vind dat er niets is veranderd ten opzichte van vroeger want er wordt altijd al gepraat over de jeugd die niet deugt.

  5. Isis zegt: 01-12-09 om 14:55

    Geven wij met zn allen de kinderen nog wel de ruimte om kind te kunnen zijn? En om kind te kunnen zijn moet je aan een aantal voorwaarden voldoen.

    Er moet veiligheid zijn. Veiligheid is een gevoel dat je hebt als je je ouders om je heen hebt die er ten alle tijden voor je kunnen zijn. Je moet met vragen bij je ouders kunnen komen zonder dat je daar bang voor hoeft te zijn. Weten dat als je een keer de mis ingaat dat je toch bij je ouders of verzorgers terecht kunt.
    Veiligheid biedt je o.a. door structuur maar ook door emotionele back -
    up.

    Rust, regelmaat, biedt ook veiligheid.

    Ruimte voor je persoonlijke ontwikkeling. Daarmee bedoel ik dat je rekening houdt met het individu. Niet ieder kind is even snel in staat om inzichten en emoties op de juiste manier te interpreteren.

    Wij volwassenen verwachten al op zeer jonge leeftijd van kinderen dat zij hun leventje gestructureerd invullen. Maar het is een bewezen feit dat een kind tot zestien jaar niet in staat is om dat voor elkaar te krijgen. En laten we eerlijk zijn is het niet dat wij volwassenen daar al niet genoeg problemen mee hebben.

    Het is een kip/ei situatie. De problemen die wij nu met een gedeelte van onze jeugd hebben komt dat nu omdat wij geen ouder meer kunnen zijn of omdat een kind geen kind meer kan zijn. Omdat wij volwassenen zo bezig zijn met het zoeken van onze eigen veilige en gestructureerde omgeving. Kinderen zijn toch de spiegel van onszelf. Misschien moeten we eens beter in die spiegel kijken en zoeken naar het kind in onszelf. Geheid dat we daar een antwoord vinden. Zonder moeilijke taal en weer een zeer kostbaar onderzoek waar we weer dikke boeken over schrijven en vervolgens over twintig jaar uit de kast halen.

  6. John van Dokkumburg zegt: 01-12-09 om 16:56

    Citaat @Laane : In een maatschappij waar het kind als nutteloos te boek staat, omdat het niet werkt, waar jongeren continue als lastig worden bestempeld, waar ouders worden gedwongen beiden te werken, daar worden jongeren meer op zichzelf. Dat is logisch.

    Ben ik met je eens … Ook geloof ik dat strenger op kinderen niet werkt , juist omdat er teveel uitvluchten zijn in muziek of film . Ik geloof in duidelijkheid .. waar gaan we met het kind heen .. word het een producrt zonder eigen wil of stimuleren we hen om met elkaar een status te krijgen in de maatschappij ? Bijdrage aan de taken van elke week .. huis of gemeetenhuis schoolplein en park mooi houden en hier punten voor krijgen .. punten die door goed opgeleiden en de moeders .. je een beter kans voor een nette toekomst geven . Moeders die ook zelf niet te bang zijn om de handen uit te steken , we zullen wel gaan zien of dit gegeven overkomen gaat !

  7. Tim zegt: 02-12-09 om 11:19

    Definieer streng

    Streng op wat mag, of consekwent met de regels omgaan ?

    Dat eerste is niet nodig, als je het tweede maar doet. Mijn kinderen mogen best veel, maar er staan een aantal vaste regels tegenover. En die regels veranderen door omstandigheden soms best, er komt wat bij of gaat wat af naar gelang iets wel of niet werkt. daar is communicatie met je kinderen voor nodig, met een duidelijke uitleg WAAROM je iets doet. Eenmalig, daarna is het een regel en hoefte en tweede uitleg niet te volgen.

    Ja, ik bots tegen de situatie dat kinderen geen kind meer mogen zijn. Dat verwijt ik de samenleving. Alles lijkt economisch belang te zijn want sociaal belang is het zeker niet. Een kind KAN zich snel aanpassen, maar waarom MOET het? Als je auto 200 kan, wil dat toch ook niet zeggen dat je dat meteen moet gaan rijden?

    Je kan heel goed jong met je kinderen samen zijn, zolang maar duidelijk blijft dat jij de ouder bent, en zij de kinderen. dat de eindbeslissing bij de ouder ligt en daar niets aan gaat veranderen. Dat de ouder ook zeker gevoelens heeft, maar daar niet altijd aan toe mag geven in het belang van de gehele situatie. En dat ouder zijn dus ook niet altijd maar makkelijk is, maar meestal ook keihard werken. Niet alleen bij een baas, maar vooral ook thuis om de stam (familie) bij elkaar te houden en te zorgen dat het een toekomst heeft.

  8. Michael zegt: 02-12-09 om 11:54

    Als kinderloze reageerder uit de pragmatische generatie (geboren 1977) doe ik exact hetzelfde: Nadenken en vragen stellen over opvoeding, zodat de onze misschien niet zo losbandig worden en goede waarden en normen hanteren.

  9. Ricardo zegt: 03-12-09 om 17:19

    Ach, iedere generatie klaagt over ‘de’ jeugd. Maar ik denk wel dat het gebrek aan heldere en strakke afspraken in bv. het onderwijs en de openbare ruimte teveel leidt tot ongeremd en daarmee asociaal gedrag. Nergens krijsen kinderen ook zo op schoolpleinen als in Nederland. Dat kun je inmiddels toch wel typisch voor de Nederlandse jeugd vinden.

  10. Annita zegt: 03-12-09 om 20:59

    Als moeder van vier kinderen ben ik het hier helemaal mee eens.
    Ik zie heel veel ouders die geen ‘nee’ durven zeggen tegen hun kind, al vinden ze eigenlijk iets niet goed. Dat begint al bij “in of uit het wagentje van de supermarkt”.
    Je kind vraagt erom duidelijk te zijn in elke situatie; wees dan maar niet bang dat ze je geen leuke ouder vinden als je ook dingen niet goed vindt!
    Doe je dat niet, dan kweek je kleine egoisten, die later ook groot worden…

  11. keuleniscool zegt: 06-12-09 om 11:46

    De opvoeding begint bij de geboorte .
    Ik hoor te vaak ,
    ach laat hem hij is nog zo klein en begrijpt dat niet ……
    Onzin !
    Tegen een kind van 1 of 2 jaar zeg je niet : als pappa straks thuis komt zal ik zeggen dat je nu stout bent en dan krijg je slaag .
    Een klein kind begrijpt er niks van .
    En slaag is een teken van onmacht en ALTIJD verkeerd .

  12. Peter K zegt: 06-12-09 om 17:35

    Hoop gelul allemaal. Het woord opvoeding heeft sowieso al een dwingend karakter. Vrije opvoeding bestaat niet, want vrij is in ieder geval niet opvoeden. Dan komen we aan het begin der mensheid toen alles nog schoon was, en de natuur in volle glorie floreerde, en het woord opvoeden nog niet bestond.

  13. jeannette zegt: 06-12-09 om 20:21

    Ja, kinderen worden geen normen en waarden meer bijgebracht. Ik geef al jaren les in het voortgezet onderwijs. Vergeleken met 10/15 jaar geleden schreeuwen kinderen véél meer. Ze willen allemaal aandacht en wel metéén! Rekening houden met een ander is er helemaal niet meer bij. Een deur openhouden voor iemand? Nee, ze gaan uitgebreid staan praten in de deuropening of op de trap. Als je als docent in gesprek betn met iemand komen ze erbij staan en roepen hun vraag door het gesprek heen, want zíj zijn het belangrijkste op de wereld en die houding is écht iets van de laatste jaren. Deze elementaire zaken zouden mijns inziens toch echt door de ouders bijgebracht moeten worden.

  14. rangdangdoodle zegt: 11-01-10 om 15:16

    het is nog erger dan ik dacht,mijn kinderen moeten op tijd naar bed maar anderen spelen dan nog vrolijk buiten je gaat je bijna schuldig voelen en zo zijn er meer van die dingen ik word boos als ze hun snoeppapier buiten laten slingeren ik heb ook een ander kind daarop aangesproken en kreeg toen aan de stok met zijn vader.
    het is niet eenvoudig nu een kind op te laten groeien met zoveel ouders die hun kinderen zoveel vrijheid geven,mijn kinderen vinden ons strenge ouders vroeger was datvanzelf sprekend.

  15. Mensje van het Hof zegt: 16-02-10 om 12:18

    Naar mijn mening moet men eerst voor zichzelf vaststellen, wat onder het woord opvoeden begrepen wordt.
    Zelf heb ik gestreefd mijn kinderen, die inmiddels mens van zichzelf zijn, te begeleiden tot eigen bewust voelen en eigen bewuste geest en eigen verantwoordelijkheid. Dit neemt aanwezigheid,intense aandacht en open en eerlijke communicatie. Mede gezien de huidige opstelling van de ‘regering’ en voorgaande ‘regeringen’ in Nederland wordt ruime aanwezigheid door een ouder, vanwege economie en geldnormen, stevig ondergraven. Zonder ruim voldoende aanwezigheid wordt aandacht schenken en ruime tijd geven en zuivere en open communicatie intens moeilijker.
    Ieder mens, niet slechts jongeren, delen graag zo snel mogelijk beleven en ervaren met naasten. Maar juist voor jongeren die zich tot zelfstandig beleven en ervaren aan het ontwikkelen zijn, is dit aspekt van ultiem belang. En binnen een cultuur waar steeds meer gehamerd wordt op twee verdieners, op ‘emancipatie’ van de vrouw binnen de maatschappelijke en specifiek economisch en aldus financiele maatschappij, wordt steeds ruimere afwezigheid thuis norm en raakt essentiele waarde van een luisterend en reagerend ouderoor steeds meer op de achtergrond.
    Maar in leven gaat het m.i. niet om normen, maar om wezenlijke en eerlijke waarden! Zonder waarden bestaan geen normen!
    Mijn eigen kinderen hebben naar de opvatting van ouders toentertijd, zo’n 15 tot 20 jaren terug een redelijk vrije opvoeding genoten. Hetgeen niet direct inhield, dat er helemaal geen regelgeving bestond, zeker wel, maar wat wel inhield, door aandachtig meeleven, intens vertrouwen in hun eigen verantwoordelijkheidsgevoel en derhalve hun gedrag te hebben.
    Dat bracht heus ook wel eens een deukje mee, maar nimmer werkelijk iets onherstelbaars.
    De zich steeds materieler ontwikkelende samenleving, de steeds toenemender mate van drukke agenda’s voeren en al dergelijke, het afkalven van mogelijkheden voor een ouder gezinnen, zolang de kinderen/jongeren dit behoeven voor hen thuis aanwezig te zijn, dragen bij tot jongeren, die al vroegtijdig onbewust teleurgesteld raken en zich derhalve hevig in de problemen kunnen werken. Sowieso is leven intens versneld aan het raken maatschappelijk gezien. Zonder voldoende aandachtig en eerlijk vangnet draagt dit bij tot ‘moeilijke’en zelfs tot ‘probleem’ jongeren. Maar volgens mij ligt in het algemeen de ware oorzaak eerder bij een ‘regering’ die normen hoog in het vaandel heeft maar zelf essentiele waarden ondergraaft en bij ouderen, die het steeds drukker krijgen!
    En waarvoor, jong leven begeleiden neemt bij voldoende liefde en binding over en weer in principe niet veel meer dan twintig jaar gemiddeld. Waarnaast voor ouders dan nog steeds een wereld aan maatschappelijke mogelijkheden rest! Met nakomelingen, die zelf op eigen pootjes het ook aardig zullen weten in te richten op basis van werkelijke waarden. In dergelijk gebeuren zijn normen over het algemeen een bijna automatisch gegeven.
    Strenge regelgeving, verboden, zo nu en dan een oorvijg, duidt m.i. eerder op onmacht. Autoriteit bestaat uit werkelijke zelfkennis en weten van het reilen en zeilen in leven uit ervaringen. Autoriteit behoeft juist dikwijls geen strengheid en werkt zelden met verbod op wat dan ook, laat staan met een oorvijg of billenkoek!
    Bespreekbaarheid is vele malen boeiender en draagt dikwijls bij tot ruime mate van plezierig met elkaar onder het zelfde dak toeven.

    Mensje van het Hof, Den Haag.

  16. Mensje van het Hof zegt: 16-02-10 om 12:27

    Nog even een korte reactie op de twee voorgaande reacties. Wat anderen doen is juist ingeval van zelfkennis en eerlijk contact met je kinderen van minder belang, zo lang je zelf gefundeerd je argumenten naar hen toe onderbouwt. Zoiets geeft denkvoer en duidelijkheid.

    En Jeanette, ik denk dat de punten die jij beschrijft juist duiden op gebrek aan rustige en intense aandacht, waar kinderen deze het meest normaalweg zouden behoeven. Thuis! Dat heeft juist van doen met waarde en volgens mij komen de normen dan ook. Sterkte overigens, want zelfs buiten het onderwijs valt het volume van jeugdigen heden ten dage op. Althans in de Randstad waar ik zelf woon.

    Vriendelijke groet, Mensje van het Hof.

Geef een reactie