‘Leven op Mars mogelijk’

Gale CraterZeven maanden na de landen, net op een kwart van de missie, en Curiosity heeft het voor elkaar! Het allereerste boormonster buiten de aarde is gemeten én blijkt meteen de belangrijkste vraag van de missie te beantwoorden! Het lijkt er inderdaad op dat leven op Mars mogelijk was.

Boormonsters
Inmiddels alweer een week of wat geleden heeft Curiosity voor het eerst geboord en inmiddels zijn de eerste resultaten binnen. Het monster is gemeten met twee verschillende instrumenten: CheMin, de röntgendiffractometer die mineralen meet, en SAM, de analytische alleskunner met zijn drie instrumenten die door opwarming vrijgekomen gassen in het monster meet.

Wat wisten we al?
De Gale krater is uitgezocht als werkgebied van Curiosity op basis van allerlei informatie die we vanuit een baan om Mars al vergaard hebben. De belangrijkste redenen om naar de Gale krater gaan, waren aanwijzingen dat er ooit vloeibaar water is geweest en de aanwezigheid van klei en zwavelhoudende mineralen (sulfaten) aan de voet van Mount Sharp.

We wisten dus al dat we waarschijnlijk sporen van water, sulfaten en kleien zouden vinden. Ook wisten we dat het oppervlak van Mars behoorlijk geoxideerd, verroest eigenlijk, is. Vandaar de rode kleur.

Wat willen we weten?
De grote vraag die Curiosity wil beantwoorden is of er ooit leven mogelijk was in de Gale krater. Om deze vraag te beantwoorden, moet je natuurlijk eerst definiëren waaraan een gebied moet voldoen om leefbaar te zijn. Op aarde hebben we inmiddels leven op de meest onlogische plekken gevonden, dus de definitie is behoorlijk breed.

Om een eerste indicatie te krijgen van de leefbaarheid van een andere planeet wordt daarom gekeken naar de omstandigheden waarin de meest voorkomende vormen van leven zich bevinden. Deze omstandigheden zijn onder andere de aanwezigheid van vloeibaar en bij voorkeur zoet water, een neutrale zuurtegraad (pH=7) en de aanwezigheid van een bron van energie en voedsel.

Boorgruis voor analyseLaatste nieuws!
De reden om te boren waar nu geboord is, in de steen ‘John Klein’, was eigenlijk voornamelijk om het hele boorproces te ijken. Uit de metingen is nu gebleken dat John Klein eigenlijk ontzettend interessant is.

John Klein bestaat uit versteende klei doorsneden met aders die gevormd zijn in water. Deze versteende klei blijkt voor zeker 20% te bestaan uit smectiet, een groep kleimineralen die gevormd worden doordat zoet water met bepaalde mineralen (in dit geval olivijn) reageert.

Het water dat hier ooit heeft gestaan was dus waarschijnlijk zoet, niet zout. Verder zijn er calciumsulfaten gevonden. Deze mineralen laten zien dat de grond hier een redelijk neutrale of hooguit iets basische zuurtegraad heeft.

Op de foto is al duidelijk het kleurverschil te zien tussen het geboorde poeder en de omgeving. De omgeving is rood en het poeder is grijzig. Dit betekent dat alleen het oppervlak van Mars geoxideerd is en dat vlak onder het oppervlak de originele mineralen zijn terug te vinden.

Verder zijn ook tijdens de analyses mineralen in verschillende stadia van oxidatie gevonden. Dit is goed nieuws voor de zoektocht naar organisch materiaal. Organisch materiaal kan namelijk worden afgebroken door oxidatie en het lijkt erop dat dit proces direct onder het oppervlak geen rol speelt. Het is echter ook goed nieuws voor eventuele microbiologie. Deze verschillende oxidatiestadia zorgen voor een energieverschil tussen het oppervlak en er vlak onder. Hiervan kunnen microben gebruik maken om te kunnen leven.

Chemolithoautotrofen
http://standardsingenomics.org/index.php/sigen/article/view/sigs.2456004/713Chemolithoautotrofen zijn micro-organismen die voeden met energie die ze uit chemische reacties van anorganisch elementen halen. Deze bacteriën hebben geen licht en geen organisch materiaal nodig als voedsel en zouden hier dus prima kunnen groeien. Uiteraard is er nog niets in deze richting ontdekt en ook kan Curiosity dit soort microben niet meten. Dus dit is enkel ter illustratie van wat er (geweest) zou kunnen zijn.

Wat nu?
Na zeven maanden al het doel bereikt, lijkt het wel. Wat gaan we nu de komende anderhalf jaar doen? Dit zijn pas de eerste resultaten van de eerste boring, dus we zullen voorlopig nog veel meer gelijksoortige metingen moeten doen om deze vindingen te bevestigen. En om meer bewijs te vinden in de vorm van andere mineralen.

En ondertussen gaat de zoektocht naar organisch materiaal ook verder, want dat zou een heel belangrijk puzzelstukje toevoegen.

Vóór die tijd moet het geheugen van Curiosity, dat eind vorige maand haperde, weer op volle sterkte werken, maar dat gaat de goede kant op. Als dat eenmaal werkt, is er weer een maand pauze, want in april staat Mars in conjunctie, dat wil zeggen aan de verkeerde kant van de zon. Hierdoor is de hele maand april geen communicatie mogelijk. Dus pas in mei verwachten we weer een boring te kunnen doen en nieuwe resultaten te krijgen.

Deel deze pagina

« Terug naar het overzicht


18 reacties op “‘Leven op Mars mogelijk’”

  1. Lionello Lunesu zegt: 13-03-13 om 04:35

    Spannend! (PS. Typo op eerste regel)

  2. Wat een onzin. Als je als wetenschapper dit een paar jaar terug beweerde was het gebeurd met je carrière. En nu moeten wij opeens die onzin gaan geloven. Op de TU Delft hakken ze je hoofd af als je alleen al suggereert dat er misschien wel buitenaards leven zou kunnen zijn. Blijkt maar weer dat die godsdienstwaanzinnigen nog steeds greep hebben op die z.g. onafhankelijke wetenschap. wat een lachertje.

  3. J. Geerling zegt: 13-03-13 om 16:34

    Leuk om te lezen wat er reeds allemaal gebeurt is op Mars en wat er allemaal nog op stapel staat. Heldere en begrijpelijke taal wat lekker leest. Ik blijf het volgen! Spannend!

  4. Bas zegt: 13-03-13 om 17:06

    @ Medebas

    Of je bewering klopt weet ik niet – kan ik niet nalopen, maar als het klopt, is het voor mij een argument dat men op die TU niet wetenschappelijk denkt

    Ik ben opgeleid aan de KUN (K stond toen voor katholiek, maar daar heb ik weining last van gehad) en volgens mij was toch wel iedereen ervan overtuigd dat er buitenaards leven moest zijn.

    immers, zo veel sterren, en een aanzienlijk percentage heeft aarde-achtige planeten – dwz, een temperatuur tussen 0 en 50 Celcius, een rotsige planeet en zo verder.

    Dan kan het leven wellicht maar op 1 % van de geschikte planeten ontstaan, en op 10 % daarvan het redden – maar 1/1000 ste van enkele honderen miljoenen is ettelijke honderdduizenden planeten met leven

    Daar kunnen we waarschijnlijk heel weining mee – interstellaire afstanden zijn enorm, maar het leven is er wel

  5. Uiteraard Bas ben ik het met je eens. Dat het wemelt van het leven buiten aarde kan niet anders. Wil alleen aangeven dat wetenschappers opeens wel een vreemde beweging maken door te opperen dat er misschien wel ….. zou kunnen zijn. Wetenschappers die dit tot voor tien jaar terug zeiden werden door officiële instanties met de grond gelijk gemaakt, politieke invloeden op wetenschap en diezelfde wetenschappelijke organen maar ja-knikker spelen voor de politiek en multinationals, want ja daar komt het geld vandaan. Misschien wel kort door de bocht maar uiteindelijk komt het wel daar op neer.

  6. P Stehouwer zegt: 14-03-13 om 16:28

    Buiten onze aarde is er nergens leven, en dit kun je gewoon in de Bijbel lezen, daar hoef je echt niet voor naar Mars of een andere planeet!!

  7. Scruudge zegt: 14-03-13 om 20:37

    Volgens mij wordt er slechts gesteld dat de voorwaarden aanwezig waren om het ontstaan van leven mogelijkheden te bieden, niet dat er daadwerkelijk leven is aangetoond.
    In de reactie van Bas v S lees ik geen feitelijke argumentatie die de levenhypothese ontkracht. (Nou ja, buiten het feit dat hij vreest dat zijn hoofd er anders wordt afgehakt, LOL).
    Ben heel benieuwd naar het vervolgonderzoek van Curiosity (en naar de gevolgen hiervan op de stemming bij de TUD ).

  8. Tom Bouwt zegt: 15-03-13 om 22:36

    wel leuk maar nu…? het leven onder die vorm bestaat hoogswaarchijnlijk op zoveel planeten in de heelal … is Mars eindelijk zo interessant? ik bedoel heeft deze planeet zoveel te bieden op wetenschappelijke vlak? er zijn in onze zonnestesel sattelieten gevonden met water (oceaan)

  9. Nico Wortèl zegt: 16-03-13 om 10:06

    Leuk artikel.
    De tekst ‘leven was mogelijk’, is een vereenvoudiging van ‘aan belangrijke randvoorwaarden voor leven was voldaan.’
    Daar is niets mis mee.

  10. John van Dokkumburg zegt: 16-03-13 om 10:09

    Interessante stof , maar zou je met wat technisch vernuft van hier naar aldaar ook dood leven kunnen opwekken of laten muteren ? Gestorven zijn ontbind zich toch tot het eencellige element : zoiets als van alles wat ?

  11. Poe poe, doe maar luxe hoor. Leven op mars

  12. Peter zegt: 16-03-13 om 15:04

    Ik vraag me af wat de functie is van deze miljarden verslindende projecten. Buiten het feit of er nu wel of geen leven zou hebben bestaan, zie ik het nut niet. Stel dat er leven zou zijn geweest wat kunnen we er dan nu mee? Leven is er nu niet mogelijk. Laten we ons bezighouden met de vraag hoe wij onze eigen Aarde leefbaar kunnen houden en daar maar wat geld insteken. Helaas lopen dan veel mensen te mopperen dat er geld verspild wordt.

  13. Leuk artikel.
    Ik denk dat het leven op aarde best wel eens afkomstig zou kunnen zijn van mars.
    Vraag me af wat men op mars gaat vinden in de komende jaren.

  14. Steven Smits zegt: 17-03-13 om 16:07

    Ofwel, zijn de voorwaarden waaronder chemolithoautotrofen kunnen leven “leven” dezelfde als die waaronder ze zullen bestaan?

  15. Ben zeer benieuwd of ze bij de nieuwe boringen in mei nog meer bewijsmateriaal gaan vinden op organisch materiaal..
    Uit de eerste boring blijkt toch dat er meer is geweest / heeft geleefd.
    Ben nieuwsgierig naar het verdere verloop… Denk dat er idd meer is dan wat men in eerste instantie dacht.
    Het blijft echt intressant!!

  16. Klaas zegt: 01-04-13 om 00:48

    Aandrijving van Curiosity stuk

    Op 28 februari bleek al te kampen met computer problemen, Curiosity heeft twee identieke computers aan boord, A en B. Omdat het A-systeem problemen bleef vertonen, is overgeschakeld naar de B-computer. Op 25 maart hervat Curiosity weer wetenschap Onderzoeken, 25 maart werden alle data gegevens nog goed ontvangen. NASA’s Jet Propulsion Laboratory, Pasadena, Calif. staat nu in grote raadsel waarom ineens Curiosity niet meer wil rijden. Dit is wederom een grote terugval met de eerder geheugen glitch op de A-computer van Curiosity. JPL is nu haastig opzoek om het probleem om de Aandrijving weer aangestuurd te krijgen.

    Dit is al eens eerder voorgevallen bij de rover op mars, dit met gevolg dat een wiel lam was gevallen. Ik ben benieuwd als ze dit morgen lukt?

  17. Krijn van Drie zegt: 01-04-13 om 11:03

    Bas, wetenschap is dynamisch. Bedenk dat enkele honderden jaren geleden de aarde plat was volgens de toenmalige wetenschap. We weten nu wel beter!

  18. Richard van den Hoff zegt: 02-04-13 om 18:33

    Vraag aan Inge Loes:

    Deze link geeft een extreem gedetailleerde panorama weergave van het landschap rondom Curiosity, je kan er uren of dagen naar blijven kijken en ontdekken. Als ik maximaal inzoom op dit punt met oriëntatie Noord (5 graden Noord) dan zie ik een rotsplateau met daarop een aantal uitstulpingen (soort mini vulkaantjes). Wat is dit? Is die geologisch gevormd of kan het een overblijfsel zijn van organische origine?

    http://www.360cities.net/image.....,20.97,5.0

Geef een reactie