“Die stomme rotpartij”, bromt mijn nazaat nog en buigt zich weer naar het scherm vóór hem waar hij probeert de vijanden van ene Aaron Stone te verslaan. Het zal voorlopig niet meer goed komen tussen deze toekomstige stemgerechtigde en de sociaal-democraten. Anderhalve maand geleden ging het mis.

20 januari begon de Nationale Voorleesweek, een woensdag. Mijn zoontje was er een paar dagen eerder al mee bezig. Op een toon die weinig vertrouwen in mijn stiptheid  impliceerde zei hij maandag, toen ik hem net op tijd bij school afleverde: “Ja, precies op tijd, maar overmorgen moet ik veel vroeger zijn. Dan beginnen de Voorleesdagen en dat is steeds om kwart over acht. Dus een kwartier vroeger, papa! Lekker voor je!”

Die maandagmiddag wilde hij, eenmaal weer thuis, op internet eens even kijken hoe Lodewijk Asscher eruit zag. Hoezo dat dan? Hoezo Lodewijk Asscher? Nou, dat was de prominente Amsterdammer die op zijn school de Nationale Voorleesdagen zou openen, de meester had het zelf gezegd.

Na wat gegoogle trok hij zijn conclusies: de minister-president van Amsterdam en een vriend van Wouter Bos. Reden om eens te meer te smeken woensdag echt veel vroeger van huis te gaan. Hij kreeg me net niet zo gek om voor de zekerheid ook dinsdag maar vast vijftien minuten eerder te vertrekken.

Natuurlijk, in al onze oppassendheid zat Koen, want zo heet hij dus, de bewuste woensdag zelfs al om tien over acht in het grootste lokaal van zijn school, een ruimte waar met een beetje moeite inderdaad alle klassen in passen. Uit de opmerkingen van wat andere kinderen bleek dat  nog meer leerlingen zich in de biografie van de politicus hadden verdiept.

Om tien voor half negen werden laatkomers begroet met de geruststellende mededeling van wakkere vriendjes en vriendinnetjes dat ze nog niets hadden gemist, omdat ook de vooraanstaande gast zich kennelijk wat had verslapen.

Om half negen stapte de hoofdonderwijzer binnen, vrolijk als immer. Hij had goed nieuws: de leraar die het beste kon voorlezen zou de Voorleesdagen openen. Maar de gast dan, meneer Asscher? Tja, die had afgebeld.
De avond ervoor had hij in een televisieprogramma gezeten, Pauw en Witteman, dat was nogal laat geworden. Bovendien had de wethouder laten weten dat hij niet zo goed bij stem was.  En donderdag zou een van de juffen voorlezen en vrijdag de hoofdonderwijzer zelf. “Nogal zwak vond ik”, zei de directeur later tegen mij over Asschers afwezigheid.

Een kranteninterview van de zaterdag daarop leek nadere uitleg te bieden. Daarin vertelt de man die weleens wordt genoemd als toekomstig premierpretendent  namelijk: “Ik ben op mijn best als er strijd is.” Maar de school van mijn zoontje is een zogenoemde zwarte school, op basis van het verleden mag je daarom aannemen dat een meerderheid van de ouders vanzelf PvdA stemt, thuiswedstrijd voor Asscher, geen strijd, geen uitdaging, hij zou niet op zijn best zijn geweest.

En het latertje bij Pauw en Witteman verklaart ook wel wat, want het PvdA-boegbeeld met Onderwijs in de portefeuille laat de journalisten optekenen: “Als je moe bent… sluipt er arrogantie in, ben je niet meer empatisch.” Hij vertelt hoe zijn vrouw dat dan naderhand weer corrigeert. Dus dat hij wat later toch in een lokale krant stond afgedrukt als voorlezende hotemetoot omringd door aandachtige kinderen van een andere school, een school die hij klaarblijkelijk niet had afgezegd, is begrijpelijk.

Het was trouwens toen, doordat ik een stukje uit het interview hardop voorlas, dat Koen de naam van de wethouder naar eigen inzicht aanpaste: “Lodewijk Asscher? Lullewijk Asscher zul je bedoelen.” Er volgde geen vaderlijke vermaning.

De confrontatie
Drie weken later, in februari, had ik een interview met Asscher in het kader van een voorbeschouwende reportage over de gemeenteraadsverkiezingen in Amsterdam. Binnen tien minuten had hij drie keer verteld hoe vaak hij wel uit de ivoren toren aan het Waterlooplein komt om scholen te bezoeken en te praten met leerkrachten en leerlingen.

Ja, toen hield ik het niet meer en confronteerde hem met zijn verzuim op 20 januari, de opening van de Voorleesdagen. Hij schrok even, maar gaf toen toch zijn kant van de zaak. Hij was echt ziek geweest en echt niet bij stem. Hij had vervangers aangeboden, maar die waren door de schoolleiding afgewezen. Hij zegde liever een afspraak met een bankdirecteur af dan een afspraak met kinderen. Hij had op de scholen waar hij de volgende dagen wèl had voorgelezen na een paar zinnen het woord overgedragen aan assistenten, zo moeilijk viel het spreken hem ook toen nog. En hij zou zeker op zeer korte termijn alsnog langsgaan op de school van mijn zoontje.

Datzelfde zoontje vroeg mij de dag na de verkiezingen, toen ik dertien uur lang verslag had gedaan van de stembusgang in de districten 121 tot en met 124 wat ik eigenlijk zelf had gestemd. “Toch niet op de PvdA?” Ik stelde hem gerust: “Ik heb op dezelfde partij gestemd als die hele oude mevrouw die jij zo aardig vond.”

Koen keek wat ongelovig: “Op de Dierenpartij? Gelukkig.” Eigenlijk had ik dat al besloten bij de opening van de Voorleesdagen. Want de Partij voor de Dieren is tegen de Noord-Zuidlijn. Zelf ben ik voor de nieuwe metro, maar de PvdA en Asscher ook, vandaar. Kinderachtig, zeker, geef ik toe. Net zo kinderachtig als een wethouder die zijn belofte aan 200 kinderen niet nakomt en dat dan ook niet zo snel mogelijk goedmaakt. Asschers aankondiging dat hij gauw op de school langs wil gaan kon mij niet op andere gedachten brengen, dat wachten we eerst maar eens af.

Bij dezelfde lokale zender waar ik dit stukje mee begon hebben ze een programma dat precies zo heet: “We Wachten Af…” Er wordt dan een minuut lang een statisch beeld van een misstand getoond, een kapot verkeersbord bijvoorbeeld of een onverklaarbaar opgebroken stoep waar alle voorbijgangers over struikelen. Een enkele keer komt het programma daar een paar weken later op terug. Dan zie je dat de misstand is opgelost. Een enkele keer.

Misschien bent u ze tegengekomen: de koukleumende (kandidaat) raadsleden die u op straat met een folder proberen te overtuigen van uw stem. Maar u heeft wellicht minder aandacht voor die kandidaten door de val van het kabinet: Balkenende en Bos beheersen het TV-scherm.

De opkomst bij de gemeenteraadsverkiezingen liep al terug. Daarom wil de NOS graag van u weten:

Gaat u stemmen 3 maart?
Waarom wel of niet?
Speelt de val van het kabinet een rol in uw keuze om te gaan stemmen?

Enentwintig jaar stond Jaap Lems aan het roer van de grootste haven van Europa. Hij zag de schepen groter worden, de haven schoner en veiliger. Op 1 maart neemt hij afscheid.

Zijn werkkamer noemt hij consequent ‘hut’ en heeft het meest weg van een klein museum. In de hoek naast de deur staan een kompas, een roer en een ouderwetse handel om de motor mee te bedienen. In de vensterbank staan allerlei modelschepen en aan de wand hangen foto’s van cruisesschepen en de koningin.  Hij voelt zich nog het meest zeeman ook al werkte hij al die jaren aan de wal.

Volgens Lems is er enorm veel veranderd in de haven. “Toen leek het veel drukker maar nu is het drukker. Veel meer schepen doen de haven aan. Processen lopen veel efficiënter.” Ook de veiligheid en het milieu in de haven zijn met grote stappen vooruit gegaan. “Toen ging er nog veertien ton kolen en erts het water in. Nu is dat ondenkbaar.”

De havenmeester heeft zich altijd hard gemaakt voor goeie aanvaarroutes. Hij zorgde voor een rotonde op de Noordzee zodat de zeeschepen makkelijker de havenmond van Rotterdam in konden varen. En hij verzette zich tegen een wildgroei aan windmolenparken. Hij wilde daarmee voorkomen dat schippers om de parken heen moeten slalommen.

De spannendste dag uit zijn carrière was vorig jaar januari. De tanker Stolt Innovation dreigde te ontploffen door een spontane chemische reactie. Toen was het “alle hens aan dek”. Toch is het aantal incidenten op het water enorm laag. 124 keer ging er het afgelopen jaar iets verkeerd. Terwijl er meer dan tachtigduizend scheepsbewegingen plaatsvonden.

Lems laat de haven drukker, schoner en veiliger achter. Hij hoopt dat iedereen blijft inzien dat de haven “een parel voor het land” is.  Het liefst zou hij zijn huis verkopen en alleen maar gaan varen. “Maar dat wil mijn vrouw niet. En dan gebeurt het dus niet.” Bij Lems thuis is er kennelijk een andere kapitein de baas.

“Ik zou graag van alle zittende en herkiesbare kandidaten op internet inzicht krijgen in hun declareeroverzichten.” Meer dan 100 reacties kregen wij op onze oproep om de belangrijkste onderwerpen te noemen bij de komende gemeenteraadsverkiezingen. En het is niet heel moeilijk om de duidelijke nummer 1 aan te wijzen in de top 10 die daar uitkwam: de behoefte aan ‘eerlijke’ politici. Of, negatiever geformuleerd: politici die niet ‘liegen en bedriegen’.

In het vandaag gepubliceerde onderzoek naar de (lage) opkomst bij de verkiezingen van 3 maart, wordt gesproken over toegenomen cynisme jegens de politiek in de afgelopen jaren. Dat cynisme is in de reacties duidelijk terug te vinden. “Het is beter om niet te stemmen daar men al jaren mooie praatjes verkoopt, maar niets waarmaakt”, schrijft een reageerder die zich op internet ‘Gijs’ noemt. “Daarnaast klopt men ons geld uit de zakken teneinde onzinnige projecten te financieren.”

Dergelijke klachten over ‘megalomane projecten’ met alle bijbehorende financiële risico’s keren veel terug in de reacties. Politici zouden in plaats van zoveel energie te steken in bureaucratie en in ‘blunderputten’ beter naar de burgers moeten luisteren. . “De bewoners moeten kunnen meedenken met onderwerpen die voor hen belangrijk zijn”, vindt ‘Dick’. “Je doet het voor de stad en de bewoners, niet voor het pluche.”

Een andere belangrijk punt voor de kiezer is veiligheid. Dat blijkt uit verschillende onderzoeken en komt ook weer terug in deze reacties. De lokale politiek zou volgens velen met name meer werk moeten maken van de strijd tegen overlast op straat van vooral hangjongeren. “Criminele groepen en ‘kleine’ criminaliteit hard aanpakken”, is het pleidooi van M. Bosman-De Groot, die overigens tevens pleit voor meer en/of betere voorzieningen voor jongeren.

Andere belangrijke issues die geregeld terugkeren zijn de strijd tegen de (stille) armoede, de (ouderen)zorg en het belang van milieu en groenvoorzieningen. Landelijke onderwerpen worden nauwelijks genoemd, terwijl allerlei studies laten zien dat die voor de meeste mensen bij lokale verkiezingen toch bepalend zijn voor hun stem. Eén van de uitzonderingen is ‘Jurriaan’, die reageert: “Ik stem PvdA (voor het eerst) omdat ze tegen onze aanwezigheid in Afghanistan zijn. Ik weet dat de gemeentepolitiek daar niet voor is, maar ik wil dat signaal geven. “

De VVD inRotterdam kaartte het aan. Er hingen PvdA posters in het turks in de deelgemeente Delfshaven. De VVD wil zich rechts profileren. Om zo zetels terug te winnen van leefbaar Rotterdam.

Leefbaar Rotterdam was het al eerder opgevallen en maakt er een groot onderwerp van op hun site. Het is natuurlijk koren op de molen van leefbaar. Er komen veel felle reacties binnen waaronder nog meer afbeeldingen van andere pamfletten en een filmpje met een turks sprekende wethouder Karakus van de PvdA.

De PvdA op haar beurt schiet in de verdedigingsreflex. Ondanks dat het niet onbekend is dat de partij met name in de deelgemeente campagne voert gericht op allochtonen spreekt de lijsttrekker van een éénmansactie. Een actie tegen de interne lijn van de partij en dus worden alle posters weggehaald. De PvdA heeft immers de afgelopen vier jaar geprobeerd te laten zien dat de partij ook opkomt voor de autochtone Rotterdammer in de slechte wijken. En die spaarzame kiezers moeten niet alsnog naar Leefbaar overstappen.

En tot slot Groenlinks. Want ook Groenlinks heeft een deelraadslid dat flyert in het Arabisch. Groenlinks haalt de schouders op. Liever in het Nederlands maar er zijn ergere dingen.

Aan de andere kant zijn er nu zoveel inburgeringscursussen gegeven, is er meer dan een miljoen uitgetrokken door het ministerie van VROM voor een campagne die nederlands spreken moet bevorderen en roept ook de minister van integratie daartoe op. Dan is het toch op z’n minst in deze tijd publicitair stom om in een andere taal te gaan flyeren. Los van de vraag of het heel veel meer stemmen oplevert.

Ongelooflijk, maar daar gaan we weer! Ik was ervan overtuigd dat dit ons nooit meer ging overkomen. Na de MKZ zeiden we tegen elkaar: hier zullen ze nu echt wel van leren. Maar nee, nog geen acht jaar later, gaan we weer de puinhopen helpen opruimen van het Nederlandse landbouwbeleid! Nu gaat het om de Q-koorts.

De schapen moeten aflammeren in een afgesloten ruimte waar geen bezoekers bij mogen komen. Onze hooischuur is een mooie afgesloten ruimte, maar daar staat ook het jongvee in. We ontvangen daar schoolkinderen en we werken er samen met ze.

Als de schapen daar aflammeren dan kan ik geen schoolkinderen meer ontvangen en dit is juist het hoogseizoen voor het geven van de boerderijlessen.

Terwijl we ons hoofd breken over de oplossing, want boeren zijn oplossingzoekers en overlevers, word ik gebeld door het ministerie van Landbouw.  Bij LNV zijn ze het niet helemaal eens met de inhoud van een mailtje dat ik heb verstuurd aan alle boeren in Amsterdam en de Amsterdamse wethouder Marijke Vos.

 
Daarin schrijf ik dat ik me super in de steek gelaten voel door minister Verburg en dat ik vind dat de minister de afgelopen jaren echt fout gehandeld heeft. Met als gevolg dat ik nu lijdzaam moet afwachten wat er gaat gebeuren.  Terwijl ik me uit de naad werk voor een mooi platteland en zorg draag voor mijn dieren, voor mijn omgeving en de kinderen uit de stad!
De ambtenaar van het LNV wil me uitleggen dat de minister alleen het beste wil voor de boeren. Je snapt dat wij niet bij elkaar kwamen qua mening, maar wel stoer dat LNV belde.

Met een paar vrienden praten we over alle maatregelen die ons worden opgelegd. Prompt bieden zij ons hun kathedraaltent aan. Dat is een groot gebaar, want Peter heeft deze tent zelf gemaakt en hij laat er nu wel honderd schapen in aflammeren. En die poepen wat af.

Wij nemen het aanbod maar al te graag van hem aan en beloven de tent schoon af te leveren. Financieel gezien kunnen we nu echt niet een tent huren.

En nu een goede plek zoeken voor de tent, waar de ondergrond goed is en niet te ver van de stal. Er moet namelijk water naar toe en we moeten er goed bij kunnen met de trekker. Wat een toestand allemaal.
’s Avonds staat onze wethouder Van Schaik in de huiskamer. Hij had gehoord dat we een tent moesten plaatsen waar de schapen in aflammeren, zodat we de schoolgroepen kunnen blijven ontvangen.

Hij heeft de situatie uitgelegd in het Dagelijks Bestuur van het Stadsdeel Amsterdam Noord en ervoor gezorgd dat we er geen vergunning hoefden aan te vragen. Tsjonge, daar had ik geen seconde aan gedacht! Heerlijk als mensen je zo helpen.
Na de nodige voorbereidingen staat de tent er intussen. Tegen de kinderen van het kinderdagverblijf, dat bij ons op het erf staat, hebben we verteld dat de schapen gaan kamperen.

Ze mogen nu helpen met bouwen, maar als de lammetjes er zijn mogen ze er niet meer bij. Hoe leg je dat uit aan een kind van vier dat met smart zit te wachten op de kleine lammetjes?

Hoe kunnen we ervoor zorgen dat er snel vaccin komt zodat we dit jaar toch kunnen knuffelen met de lammetjes en er straks misschien een verlate lammetjesdag kan komen?

Angela Hoeve is biologisch boerin in de naaste omgeving van Amsterdam

Ze zijn junks, op de open plekken bij het museum, of hangjongeren die ineens opduiken bij de fietspaden. Er is een code,  ik krijg hem uitgelegd. Je moet ‘ze’ niet in de ogen kijken als je langsfietst. Of als je pech hebt, ze lopend tegenkomt. De confrontatie niet aan gaan. Anders krijg je klappen of word je geschopt.

Ook onder ouderen gaat het vaak over ‘ze’. Die de droom verstoren, de droom die uitkwam in Almere. De stad van de ruimte, het groen, de brede lanen, het eigen huis met tuin. Ver weg van de overlast van de oude stadswijken. Die overlast willen ze nooit meer en nu lijkt die terug te zijn.

Een bewoner van Almere Stad: gepensioneerd, komt uit Amsterdam, bewoont samen met z’n ‘meissie’ een riante flat. ’s Avonds mijdt hij de straat. “Daarom maak ik het zelf niet mee, maar het gebeurt wel.” Laatst nog, een vrouw, bij hem in de straat: overvallen, werd zwaar mishandeld.

De thema’s voor de gemeenteraadsverkiezingen in Almere tekenen zich af.

Zoals de files: “Als ik op zondagmiddag naar m’n oude vader in Amsterdam wil, kom ik Almere niet eens uit. Zelfs dan!” zegt een Muziekwijker. Of de lange wachttijden voor een woning of het parkeergeld. Het groen dat groen moet blijven. In het oudste stadsdeel, in Haven, is de ruimte van dertig jaar terug nog te zien. Hofjes, groen en hier en daar een flat, tussen gras, populieren en water. De aangekondigde verdichtingsbouw wordt fel bestreden.

Maar wie je ook spreekt in Almere, het gaat vaak over de veiligheid. En werp ik tegen dat politiek en politie met cijfers aantonen dat Almere gerekend mag worden tot een van de veiligste steden van Nederland, dan zegt men: het zal wel, maar de ervaring is een andere. De politie die te weinig zichtbaar is of niet komt als je ze nodig hebt.  

Almeerders zijn niet snel geneigd naar de stembus te gaan. Op straat blijkt dat nu al: nooit gestemd en nu ook niet of “mijn stem maakt niets uit”.  

“Ik weiger me bang te laten maken” zegt een vrouw die altijd gebruik maakt van haar stemrecht. En dat zeker nu ook zal doen. Haar kinderen gaan uit op de Grote Markt in Centrum. Waar de politie ’s nachts patrouilleert, te voet of op de mountainbike. Met een commandowagen, met ramen, als een rijdend kantoor. Het aquarium, zoals de portiers van de uitgaansgelegenheden de wagen noemen. “De kinderen”, zegt ze, “zijn altijd weer veilig thuis gekomen.” Maar wel is er de ervaring van haar zoon: laatst overvallen, achter de kassa in de supermarkt.

Wat zijn voor u de thema’s voor de gemeenteraadsverkiezingen in Almere? Gaat u stemmen? Voelt u zich veilig in de stad? Laat het weten.

Maar wat zouden die politici volgens u als eerste moeten aanpakken? Wat moeten ze doen om uw stem te krijgen?

De NOS wil weten wat voor u de belangrijkste punten zijn. Wij zijn benieuwd naar uw ‘top 3’ van onderwerpen bij de verkiezingen, graag in steekwoorden.

’s Middags maken we een rondgang. Almere Poort, het nieuwe stadsdeel. Het is veel dichter bebouwd dan elders. Dan het veelgeprezen groen. Het Bos der Onverzettelijken. Wit besneeuwde paden, een kinder-speelterrein met hutten, alweer van een afmeting die je op het Oude Land niet tegen komt. Een kanaal. Een sluisje. Vanaf een brug volgen we een aantal schaatsers. Een postbode komt langs, met uitpuilende fietstassen.  Hij houdt in en volgt onze blik. “Zijn ze nou helemaal gek geworden? Het is nog helemaal niet vertrouwd.”

Terug in het centrum is de markt nog witter dan die ochtend. We worden aangesproken door een vrouw die spontaan begint over “haar” Almere. Zoals we vaker meemaken dat vreemden ons hun Almere-geschiedenis vertellen. Met die traditionele openingszin..twintig jaar geleden…drie jaar geleden..kwam ik in Almere wonen. Ook zij kwam uit Amsterdam. “Moet je zien” wijst ze “onze nieuwe bibliotheek. Al dat glas. Hij is naar buiten gericht!” Wat het mooiste is van Almere? Ze zal het melden, belooft ze.

En wij volgen een bord bij een restaurant dat glühwein en erwtensoep aanprijst.

Er is een grote groep boeren in Nederland die zo intensief dieren houdt dat je hen eigenlijk geen boeren meer mag noemen. Eigenlijk hebben zij fabrieken. We zeggen al jaren dat dit niet goed is en dat het anders moet. En daar praten we over en praten we over.
Ondertussen laten de dieren toch duidelijk zien dat het niet goed gaat in de intensieve veehouderij. De laatste tien jaar zijn er grote ziektes uitgebroken: varkenspest, MKZ, vogelgriep, Q koorts.

Op onze biologische boerderijen gaat het goed. We houden ons netjes aan veel regels en zorgen dat de dieren het goed hebben. Ze lopen een groot deel van het jaar lekker buiten en ’s winters op stal hebben ze alle ruimte.
We gebruiken pas medicijnen als de dieren een ziekte onder de leden hebben die ze zelf niet meer kunnen genezen. Preventief medicijnen geven gebeurt alleen als de regering dat van ons vraagt. De dieren zijn heel weinig ziek. Er is veel aandacht voor alle dieren.

Wij ontvangen veel bezoekers, vooral schoolkinderen uit Amsterdam, op onze boerderij. Ze helpen een dagje mee en we vertellen hoe het leven op de boerderij is en waar hun voedsel vandaan komt. Ook dit is een vraag vanuit de samenleving waar wij graag antwoord op geven. Het is goed op onze boerderij.

Maar iedere keer als er weer niet geluisterd is naar de dieren op de veel te grote intensieve ‘boerderijen’ en er weer een ziekte uitbreekt, zijn ook wij weer de klos. Dan moet ook onze boerderij dicht en mogen we geen bezoekers ontvangen, terwijl er bij ons niets aan de hand is.
Bij de veroorzakers worden alle dieren geruimd en zij krijgen daar een vergoeding voor. Wij missen weer een groot deel van ons inkomen, we mogen immers geen lammetjesdagen en andere themadagen organiseren. Maar wij krijgen geen enkele vergoeding!

Beste mensen, wanneer luisteren we nu eens echt naar ons zelf en naar de dieren en pakken we dit probleem goed aan. Koppel het aantal dieren aan de hoeveelheid land en zorg dat dieren de ruimte hebben.

Ik voel me eigenlijk flink in de maling genomen.

Angela Hoeve is biologische boerin in de omgeving van Amsterdam. Ze heeft 120 schapen en 45 koeien en kalveren.