Leven imiteert kunst in Duisburg

trouw-voorpagina001

Het beeld is zo treffend dat maar liefst twee Nederlandse kranten ervoor kozen in hun berichtgeving: een jonge vrouw wordt door agenten omhooggehesen uit de fatale chaos in Duisburg. De foto is ook zo opvallend omdat het zo’n perfecte moderne versie lijkt van dat eeuwenoude beeld van menselijk lijden: de kruisafneming van Christus.

Er werden heel wat beelden over ons uitgestort van de situatie in de beruchte tunnel naar het festivalterrein. Deze foto springt eruit: hier geen oncontroleerbare menigte, geen anonieme mensenmassa vol ongezien leed, maar een breekbaar mens dat volledig is overgeleverd aan de compassie van omstanders.

De vrouw wordt door een handjevol agenten en omstanders over de leuning van een klein betonnen trappetje gemanoeuvreerd. De spieren van de redders zijn gespannen, benen en armen schrapgezet om de ogenschijnlijk bewusteloze vrouw veilig naar boven te krijgen. Uit de mensenmassa rijzen nog enkele anonieme handen omhoog van degenen die haar hebben aangereikt.

344px-rosso_fiorentino_002Verstild op de foto doet de reddingspoging sterk denken aan de dertiende statie van de kruisweg: het moegestreden lichaam centraal in de compositie, de reddingswerkers ermee bezig als een moderne Nicodemus of Jozef van Arimathea, gewrongen in ongemakkelijke bochten door het gewicht van het lijf. Bovendien is de vrouw geheel gekleed in smetteloos witte kleren, net zoals Jezus vaak al wordt afgebeeld met de witte doeken waarin hij zal worden begraven.

Rembrandt schilderde het, Rubens ook. Rogier van der Weyden leverde misschien wel de bekendste versie, met een Maria die van verdriet is flauwgevallen. Wat opvalt, in Middeleeuwse kunst en op deze foto, is het gewicht van het menselijk lichaam. Iemand eerbiedig of voorzichtig verticaal verplaatsen vergt een enorme inspanning van de omstanders.

De kruisafneming is de een-na-laatste statie in de kruisweg, tussen de dood van Jezus aan het kruis en zijn graflegging. In de christelijke traditie volgt kort na dit moment de bewening van Christus: Maria die het lichaam van haar zoon ontvangt en het nog even koestert als afscheid. Beroemd verbeeld in de Piëta van Michelangelo.

Zo’n moment zullen de ouders van de 19 slachtoffers in Duisburg ook moeten doormaken.

Deel deze pagina

« Terug naar het overzicht


5 reacties op “Leven imiteert kunst in Duisburg”

  1. Michael zegt: 26-07-10 om 19:38

    In de eerste beelden die jullie toonden (zaterdagnacht) werd een meisje levensloos van de grond getilt, nadat een je een man hard op zijn achterhoofd zag vallen. Bij mij zijn ze op het netvlies gebrand, en kennelijk werden de beelden de volgende dag als te schokkend beschouwd en eruit geknipt. Nu vind ik het niet erg dit gezien te hebben, het brengt intens medeleven teweeg, iets waar ik lastig bezwaar tegen kan hebben, maar ik zou het op prijs gesteld hebben als er van tevoren was aangegeven dat de beelden schokkend zijn, ik ben niet kleinzerig maar die beelden hebben me dusdanig aangegrepen dat ik dit toch even kwijt wil.

  2. Kees zegt: 26-07-10 om 22:57

    Scherpe observatie en een even indrukwekkende als dramatische parallel.

  3. Bas Pels zegt: 27-07-10 om 13:48

    @ Michael

    Ik kan mij het probleem wel voorstellen, maar nu je schrijft – ik ben niet kleinzerig, had je gewaarschuwd niet gekeken?

  4. Bas Reijnen zegt: 27-07-10 om 14:03

    Een treffende vergelijking. Het is een spiegel voor de wereld waarin wij nu leven.De massaliteit van dit evenement heeft zijn tol geeist. 20 doden. Een happening voor 1,4 miljoen mensen,bijeen gepropt op een relatief klein oppervlak. Nodeloos treuren nu vele ouders en nabestaanden om hun kinderen vanwege een ramp die nooit had mogen gebeuren.

    U schrijft, Leven imiteerd kunst in Duisburg. Wel die kunst,, is gebaseerd op een werkelijke gebeurtenis, zo,n 2000 jaar geleden.

  5. Sander zegt: 28-07-10 om 18:06

    Het valt me op, dat niet één Nederlander de naam van de Duitse stad Duisburg ook maar enigszins goed kan uitspreken; zelfs Duitsland-correspontente Margriet Brandsma niet. Duisburg wordt door menig Nederlander uitgesproken als Duisbörg of nog erger Buisberg, zoals Sasha de Boer het onlangs uitsprak. Tenenkrommend!

    In het Duits betekent een “i” na de “u” hetzelfde als de letter “ü”. De letter “u” wordt uitgesproken als “oe”. Duisburg moet dus worden uitgesproken als Düsboerg of Duusboerg. Oh ja, de “g” klinkt meer als een “k”.

Geef een reactie