De weblogs van de NOS worden niet langer bijgewerkt.

Voor nieuws Over de NOS kunt u terecht op over.nos.nl.
Voor de overige berichtgeving kunt u terecht op NOS.nl.

China schiet zich in Tibet in zijn eigen voet

“Ik eet vanavond niet mee, want ik heb een afspraak in de stad.”

Oei. Mijn begeleiders kijken moeilijk. Ik ben de grens tussen ’wat mag & wat niet mag’ gevaarlijk dicht aan het naderen.

Een officiële persreis naar Tibet komt niet zonder gebruiksaanwijzing. Letterlijk: twee weken geleden viel  er een “lijst met aandachtspunten” in de bus. Opgestuurd door de Chinese Staatsraad, de organisatie die de NOS uitnodigde. Daarin wat praktische tips: zoals paspoort en zonnebrandcreme niet vergeten.

Hoogteziekte

Verder een waarschuwing voor de risico’s van hoogteziekte, die ik hartelijk in de wind sla. Dat komt mij nog duur te staan.

Bij de bagagecaroussel op het vliegveld in Lhasa is de lichtheid in mijn hoofd vanwege de ijle lucht nog grappig. Vier uur later lig ik misselijk van de hoofdpijn op bed, terwijl de Tibetaanse arts een zuurstoftank die standaard op iedere hotelkamer ligt op mijn neus aansluit.

Maar tot slot in het lijstje van aandachtspunten – en hier gaat het om: er mag niet van de geplande activiteiten worden afgeweken. Wie dat toch wil, moet eerst vragen en wachten op toestemming.

Bezwaren

“Maar waarom wil je buiten de deur gaan eten? Nodig je vriend uit om met ons mee te eten!”

“Nee het is privé, ik ga liever alleen.”

“Maar straks raak je de weg kwijt…”

“Ik red me wel. Ik spreek Chinees en bovendien woont hij om de hoek.”

“Nou, dan kan hij dus makkelijk hier komen en met ons mee eten.”

Uit de bezorgdheid, bezwaren en behulpzaamheid wordt duidelijk dat mijn ‘Betreuers’ het niks vinden, zo’n journalist die op eigen houtje de stad in gaat. Straks komt hij in de moeilijkheden. Of erger: wie weet komt hij iets tegen dat afbreuk doet aan het beeld van Tibet dat ze zo zorgvuldig cultiveren.

Botheid

Alleen zullen ze dat nooit rechtstreeks zeggen, want zoveel Hollandse botheid is ze vreemd. Die indirectheid komt mij nu goed uit, roep tegen ze dat alles goed komt en verlaat snel het hotel.

Tijdens het diner gaat de telefoon. Mevrouw Sun van de Chinese Staatsraad, een vriendelijke moederkloek die de vijf Europese journalisten deze dagen in Tibet onder haar vleugels heeft.

“Heb je je vriend gevonden? Gaat het goed? Wat hebben jullie gegeten? Welk restaurant zit je dan precies? Zorg je wel dat je op tijd terug bent, want anders ga ik me zorgen maken. Negen uur, niet later. Beloof je dat?” Enzovoort.

Als mijn vriend mij later in de avondwarmte van Lhasa naar het hotel wandelt, komt Mevrouw Sun ook net aanlopen. Boodschapje gedaan. Dat is toevallig. En begint in een vragenvuur meteen het doopceel van mijn vriend te lichten. “Waar kom je vandaan? Wat studeer je? En waar kwam je nou ook alweer vandaan?” Enzovoort, allemaal reuze geïnteresseerd en vriendelijk.

Onvrijheid

Bedoeld of niet, het optreden van mevrouw Sun roept een gevoel van onvrijheid op. Niet een hele grote verrassing; ik wist dat wij als buitenlandse journalisten in Tibet aan de leiband zouden lopen.

Maar toch is het vreemd. Want de Chinese overheid nodigt journalisten uit om ze te laten zien dat het beeld van een onderdrukt Tibet niet klopt. Op zich is dat toe te juichen, zoals al eerder betoogd. Maar vervolgens schieten ze zichzelf in de voet, door overspannen te reageren als iemand de stad in wil om met een vriend te gaan eten. Waarmee ze dus juist het beeld versterken dat ze willen ontkrachten.

Kennelijk zijn de oude reflexen nog altijd springlevend. En het is de vraag wat het eerste sneuvelt: de oude reflexen die negatieve berichtgeving over Tibet in de hand werken, of het idee dat journalisten met dit soort persreizen op andere gedachten kunnen worden gebracht.

Tags: , ,

Deel deze pagina

« Terug naar het overzicht


1 reactie op “China schiet zich in Tibet in zijn eigen voet”

  1. Rob Streur zegt: 18-06-13 om 13:23

    Augustus 2011 met ons gezin naat Tibet geweest.
    Op reis met Tibetaanse gids en chauffeur. Fantastisch mooie reis !
    Maar we mochten niet naar de Mount Everest en werden in 14 dagen, zeker 20 keer gecontroleerd op paspoort en permit.. Op elke hoek van de straat in Lhasa staan Chinese militairen en ook mochten we op sommige plaatsen zelfs niet stil blijven staan …

    En die Tibetanen blijven maar vrolijk, zo lijkt het toch !

    Rob

Geef een reactie