De weblogs van de NOS worden niet langer bijgewerkt.

Voor nieuws Over de NOS kunt u terecht op over.nos.nl.
Voor de overige berichtgeving kunt u terecht op NOS.nl.

Misschien wel de saaiste verkiezingsuitslag sinds jaren

VERKIEZINGEN-DEN HAAG-JULIANARond het Binnenhof was de spanning over de uitslag van de Statenverkiezingen woensdag te snijden. De toekomst van het kabinet-Rutte stond op het spel en Belgische toestanden dreigden. Maar die kiezer in het stemhokje gedroeg zich misschien wel saaier dan ooit.

Wat al weken werd voorspeld, kwam uit. De Statenverkiezingen zijn in de nacht van woensdag op donderdag op een ware cliffhanger uitgedraaid. Niet voor de nieuw gekozen Statenleden in de twaalf provincies, maar wel voor de politici in Den Haag. De samenstelling van de Eerste Kamer, waarover die 566 nieuwe Statenleden op 23 mei gaan stemmen, is op basis van de uitslag nog zo onzeker, dat we pas dan zullen weten, of de coalitiepartijen VVD, het CDA en de PVV daar samen een meerderheid zullen halen. Premier Rutte en zijn bewindslieden wachten dan ook nog een paar spannende maanden.
Maar was het voor de kiezer ook zo spannend? Ze kwamen in ieder geval met meer naar het stemhokje dan gebruikelijk bij de nooit erg populaire Statenverkiezingen. De opkomst was met 55,9 procent bijna 10 procent hoger dan vier jaar geleden en de hoogste bij Statenverkiezingen sinds 1987. En toch, wat al die kiezers in het stemhokje presteerden, was saaier dan ooit.
Want laten we de (nog virtuele) uitslag voor de Eerste Kamer van woensdag eens vergelijken met de uitslag van de Tweede Kamerverkiezingen van juni 2010. De VVD kreeg nu 16 van de 75 EK-zetels tegenover 31 van de 150 TK-zetels vorig jaar. De PvdA nu 14 van de 75 tegen 30 van de 150 toen; het CDA nu 11 van de 75 tegen 21 van de 150 toen. Kortom, minieme verschillen en dat geldt ook voor de meeste andere partijen. Uitzonderingen zijn slechts de PVV die een beetje tegenviel met 10 van de 75 nu tegen 24 van de 150 toen. En D66 dat een meevallertje had met 6 van de 75 nu en 10 van de 150 toen.
Het zijn resultaten die laten zien dat de kiezer sinds de Kamerverkiezingen van 2010 eigenlijk nauwelijks van mening is veranderd. De spectaculaire kabinetsformatie van vorig jaar, het eerste minderheidskabinet sinds tientallen jaren, de gedoogrol van de PVV; het lijkt er bijna op dat het de Nederlandse kiezer allemaal grotendeels onberoerd heeft gelaten. We moeten terug naar de jaren’50 van de vorige eeuw om twee opeenvolgende verkiezingen te vinden waarbij er maar zo weinig overloop is geweest van de ene naar de andere partij.
De cliffhanger van het Binnenhof was voor de kiezer misschien wel de saaiste verkiezing sinds tientallen jaren.

 

Toof Brader

Deel deze pagina

« Terug naar het overzicht


7 reacties op “Misschien wel de saaiste verkiezingsuitslag sinds jaren”

  1. Pauw zegt: 03-03-11 om 16:59

    Ben benieuwd wat de uitslag wordt als de leden hebben gestemd. Hoop wel dat het taalgebruik van de presentatoren verbeterd. Het meest stoorde ik me aan: “definitieve prognose”. Een definitieve voorspelling is iet wat vreemd. Volgens mij had het de “laatste prognose” moeten zijn, eventueel met de toevoeging: “op basis van de tot nu toe bekende gegevens.

    groet

  2. davidquak zegt: 03-03-11 om 17:26

    De televisie debatten werden door 2 rechtse retorisch incompetente 2e rangs politici en een nieuwkomer gevoerd, rechts moet harde bezuinigingen verdedigen die in de linkse media veel aandacht kregen, de opkomst van pvv stemmers was lager dan verwacht (peiling 2e kamer = 27 zetels voor pvv). Als links dan nog niet kan winnen dan hebben ze echt een probleem. En dat is maar goed ook.

  3. Doortje Messing zegt: 03-03-11 om 18:24

    @Pauw: de clou is dat beide ‘prognoses’ gebaseerd zijn op exit-polls, niet op daadwerkelijk getelde stemmen. Het verschil tussen de eerste en de ‘definitieve’ prognose is dat in de laatste ook de gegevens van de exit-pollers tot en met 9 uur zijn meegenomen en doorgerekend.

    De rest van de avond is op heel andere bron gebaseerd. De prognose wordt niet meer aangepast, en was dus klaar en over, en in die zin ‘definitief’. Vanaf dan gaat het om de ‘uitslag’ volgens de tot nu toe daadwerkelijk getelde stemmen. Dat zijn heel andere gegevens, afkomstig van echte ingevulde stembiljetten in plaats van een peilbureau.

    De reden van het maken van peilingen en ‘prognoses’ die niet op echte stemmen zijn gebaseerd, is vermoedelijk om de kijker om 9 uur alvast iets te bieden te hebben.

    Ik deel wel ergens je ergernis over de gebruikte woorden, maar ik zou niet zo goed weten hoe je het anders moet noemen. Het is meer dan een peiling, maar minder dan een voorlopige uitslag; hij is om 9 uur nog niet helemaal perfect uitgerekend, maar om half tien wel definitief bepaald. Al met al vind ik dan ‘definitieve prognose’ zo slecht nog niet.

  4. Ricardo zegt: 03-03-11 om 21:52

    Leuk stukje. Die betrekkelijke saaiheid is natuurlijk wel te verklaren: het regeeraccoord liet vooral contouren van beleid zien die ook nu vaak nog nauwelijks concreet uitgewerkt zijn. Met een minderheid in de Eerste Kamer en deze verkiezingen in zicht koos het kabinet mi. doelbewust eerst voor ‘rustig aan dan breekt het lijntje van de populariteit niet’. De al wel ingeboekte en grote bezuinigingen op Defensie en de Kunsten treffen toch relatief kleine groepen, daar kon men dus veilig alvast wat meer daadkracht laten zien. Voeg daarbij nog wat populaire (populistische) maatregelen als opheffen van bonnequota, 130 km. per uur rijden, invoeren van minimum straffen en hardere eisen voor de TBS plus de belofte om veel overheidsregels af te schaffen en de schijn van ‘nijvere daad bij het woord voegers’ staat al vrij stevig.

    Het kabinet is ook pas net voorbij de ‘witte broodsweken’. Dan is het altijd lastig oppositie voeren en glanst de enthousiaste samenwerking. Teleurstellingen bij grote groepen, resulterend in een soms forse greep in de (beneden) modale portemonnee, moeten nog doordringen of komen. En de campagne met bijbehorende vaak irritante framing van de partijen leek erg op die voor de Tweede Kamer, de uit de provincie weggekaapte debatten trouwens ook. Als je niet beter wist ging het over de Tweede Kamer. Voeg daarbij het in media en politiek vaak weer even zorgvuldig als kunstmatig opgepoetste links-rechts denken, zo heerlijk handig voor snel overzicht in oneliners, en de patstelling van 2010 is ook nog niet veranderd. De stemming bleef hetzelfde: geef ze een kans of juist niet. Pas het komend jaar gaan ‘we’ zien wat beklijft van alle voornemens, beloften en bangmakerij van de langste verkiezingscampagne sinds lange tijd. Die begon met de val van Balkenende 4 en tot gisteren duurde.

  5. bas zegt: 04-03-11 om 09:11

    @ definitieve prognose

    Een prognose is niet meer als dat, een inschatting van wat de uitslag zal gaan worden. Daarom heeft de term ‘definitieve prognose’ geen zin, want deze prognose wordt vervangen doro de werkelijke uitslag

    laatste prognose – zo van, genoeg geluld, we gaan nu over werkelijkheid praten zou een veel betere term zijn

    Terzijde, alle uitspraken over zetels in de Eerste Kamer zijn natuurlijk nog steeds prognoses: het is niet zeker of alle leden van een partij wel op die partij stemmen (ik zag siteren op TV dat het CDA wat over heeft, en de VVD iets tekort komt voor de laatste zetel, dus strategisch stemmen is mogelijk) en het is niet zeker waar de onafhankelijken op gaan stemmen

    En deze analyse doortrekend, wat ik in de berichtgeving mis is een overicht van hoeveel zetels zeker zijn, en over hoeveel nog gerommeld kan worden. Dat zou voor geïnteresseerden heel verhelderend zijn

  6. Doortje Messing zegt: 04-03-11 om 15:49

    @Toof Brader

    Op nos.nl zijn de ten gevolge van lijstverbindingen en hertellingen gewijzigde uitslagen van Gelderland (zetel van PvdA naar GL en iets met CU geloof ik) en Flevoland (zetel van VVD naar PvdD) nog niet bijgewerkt. Gebeurt dat nog?

  7. Ricardo zegt: 04-03-11 om 17:11

    @Bas, ja het kan nog makkelijk heel anders worden. Ik meen begrepen te hebben dat er 8 onafhankelijke provinciale fracties zijn zonder zetel in de Eerste Kamer. En dat je zo’n beetje hogere wiskunde nodig hebt om het ‘wheelen en dealen’ te kunnen volgen. Dat dus alweer in het verborgene gebeurt. In Nederland krijg je nooit wat je denkt.. Ik verwacht er geen meerderheden voor maar deze getrapte verkiezingen zou men eens kunnen veranderen. Bijvoorbeeld door snelle openbare stemmingen in de nieuwe Provinciale Staten. Het lijkt me intussen voor de NOS een leuke opdracht om uit te vinden hoe deze hazen lopen..

Geef een reactie