De weblogs van de NOS worden niet langer bijgewerkt.

Voor nieuws Over de NOS kunt u terecht op over.nos.nl.
Voor de overige berichtgeving kunt u terecht op NOS.nl.

Katholieke Oranjes dankzij Carlos Hugo

carlos_anp-5570955De dood van de ex-man van prinses Irene, prins Carlos Hugo, voert ons terug naar de dagen dat het geloof van de Oranjes nog een politiek explosieve kwestie was.

De eeuwenlange vanzelfsprekendheid dat leden van de Koninklijke Familie, minstens op papier, lid zijn van de Nederlands Hervormde Kerk, wordt in 1964 ruw verstoord door het bericht dat de 24-jarige prinses Irene, de tweede dochter van koningin Juliana, katholiek geworden is. Ze heeft zich in Rome laten dopen door de Utrechtse aartsbisschop kardinaal Alfrink.

Er steekt een klein anti-papistisch stormpje op in Nederland, want volgens veel protestanten van toen gaf een katholieke Oranje geen pas en was dat  zelfs in strijd met de beste vaderlandse tradities. Was het immers niet zo dat Nederland zijn ontstaan dankte aan een bevrijdingsoorlog van protestanten onder aanvoering van een Oranje tegen de katholieke Spanjaarden?

Spaanse troon

 

De boot is helemaal aan als blijkt dat prinses Irene, die Spaans had gestudeerd in Utrecht,  katholiek was geworden vanwege haar verloving en huwelijk met de oerkatholieke Spaanse edelman Carlos Hugo van Bourbon-Parma, die aanspraken maakte op de Spaanse troon zodra dictator Franco de monarchie in Spanje weer een kans zou geven.

Bekijk het videofragment over het omstreden huwelijk van Irene en Carlos Hugo

 

Er ontstaat bij het bekend worden van deze gegevens in Nederland grote politieke en publicitaire beroering, die nog eens wordt aangewakkerd door de gebrekkige communicatie tussen koningin Juliana en de katholieke premier Victor Marijnen. De uitkomst is dat prinses Irene haar aanspraken op de Nederlandse troon laat varen en dat koningin Juliana en prins Bernhard het huwelijk van hun dochter met Carlos Hugo in 1964 in Rome slechts op tv kunnen/mogen volgen.

Carlisme

 

Dat de gebleven aanspraken van Carlos Hugo op de Spaanse troon weinig kans van slagen hebben omdat de almachtige Franco toen al een duidelijke voorkeur had voor Juan Carlos, die hij later dan ook  koning van Spanje maakte, doet aan het fanatisme waarmee de echtgenoot van prinses Irene zijn koninklijke aspiraties blijft koesteren weinig af.

Hij krijgt daarbij steun in de rug van de zeer conservatieve Carlistenbeweging, in de 19e eeuw is ontstaan uit een opvolgingsstrijd binnen de Spaanse koninklijke familie, met nogal wat wortels in de Spaanse regio’s Catalonië en Baskenland.

Als prins Carlos Hugo als leider van het Carlisme Spanje niet meer in mag, neemt prinses Irene zijn plaats en taak over. Alles verandert echter door de echtscheiding van Irene en Carlos Hugo in 1981. Enige tijd later treedt Carlos Hugo omwille van een jongere broer ook terug als leider van de Carlistenbeweging die verder een marginaal bestaan leidt.

Katholieke Oranjes

 

Intussen heeft de komst van de katholieke Spaanse edelman in het leven van prinses Irene en haar geruchtmakende en destijds zeer omstreden  overgang naar het katholicisme de weg geëffend naar de komst van meer katholieke Oranjes. Als prinses Christina, de jongste dochter van Juliana en Bernhard, in 1975 trouwt met de Cubaans/Amerikaanse Jorge Guillermo levert het feit dat die katholiek is nauwelijks nog discussie op.

Het huwelijk tussen de twee in de Utrechtse Domkerk wordt  – heel oecumenisch -  ingezegend door dominee Johan van de Werf en pater Bernard Bot samen. Veel later treedt prinses Christina ook toe tot de katholieke kerk. Het wordt in Nederland voor kennisgeving aangenomen.

Dat tekent de binnen enige decennia sterk veranderde opvattingen over religie in het algemeen en in het bijzonder ook over het idee dat Oranjes, behalve dat ze zelf Nederlands Hervomd dienen te zijn, slechts horen te trouwen met personen die dat ook zijn of minimaal willen worden.

Bijrol 

 

In het licht van deze ontwikkeling is het in 2001 bij de verloving van Willem-Alexander met Máxima Zorreguieta bijna vanzelfsprekend geen punt van discussie meer dat de toekomstige koningin van Nederland katholiek (opgevoed) is. Ze mag gerust katholiek blijven, maar moet beloven dat haar kinderen protestants worden opgevoed. 

Bij de kerkelijke inzegening van haar huwelijk met de Prins van Oranje vervult dominee Carel ter Linden de hoofdrol en is er voor de katholieke pater Braun slechts een bijrol weggelegd. Dat dan weer wel.

Irene en Carlos Hugo brachten het katholicisme binnen de Koninklijke Familie, maar eeuwenlange tradities verdwijnen niet zo maar.

Deel deze pagina

« Terug naar het overzicht


9 reacties op “Katholieke Oranjes dankzij Carlos Hugo”

  1. Wederom noemt U Carlos Hugo een Spaans edelman.Niet juist! Toen hij in 1964 trouwde met Irene had hij de Franse nationaliteit.Geboren als Hugues Charles 1930 te Parijs. Naamsverandering in geboortegister 1963. Het werd Charles Hugues, in Spaans Carlos Hugo.Volgde vader Xavier op als Carlistisch troonpretendent. Carlos en Irene werden in 1964 door Franco ontvangen en pas na 1969 uigewezen. Franco was van mening dat de Spanjaarden geen Fransman op de troon wilden. Na zijn dood werd Juan Carlos koning. De Spaanse nationaliteit kreeg Carlos Hugo Pas in 1978.

  2. catharina zegt: 18-08-10 om 18:44

    Deze liefde tussen prinses Irene en haar Hugo heeft Irene zeker gevormd die zij nu is….en dit vind ik een PRE!!!

  3. Wederom een zeer goede man overleden. Ondanks het feit, dat hij geen lid was van ons Koninklijk Huis, werd hij altijd zeer gewaardeerd. Dat kan ook niet anders met zo’n karakter en vriendenkring. Carlos Hugo rust zacht.

  4. Vellinga zegt: 18-08-10 om 23:01

    De verbintenis Carlos and Irene had verregaande problemen gegeven als hij koning en zij koningin waren geworden in Spanje daarom was de reactie te begrijpen vanwege de 80 jarige oorlog tussen de 2 landen. de andere leden van het Oranje huis blijken minder van belang met de troonopvolging. De protestantse opvoeding is een must volgens de nl.grondwet voor troon opvolgers/cq. lidmaatschap van de N.H.kerk. De publieke mening is daarvan overtuigd en zal historisch ook blijven zonder verandering van de grondwet. Het volkslied geeft bovenstaande aan.

  5. dickjan peters zegt: 19-08-10 om 08:57

    Prinses Juliana heeft in 1987 nog verklaard dat zij blij was met ieder van haar 4 schoonzonen. Mooi dat Koningin Beatrix in 2010 in die geest handelt door de koepel van Fagel ter beschikking te stellen.
    Laat ieder zijn eigen geloof blijven aanhangen- ook vorstelijke personen.Mooi dat de laatste openbare daad van Juliana het ter communie gaan was, bij het huwelijk van haar kleinzoon Maurits in 1998.

  6. Mijn medeleven gaat uit naar de familie en vrienden.
    Vreemd, dat tijdens de dagen van rouw de zoon van Carlos en Irene zegt dat zijn vader na 1950 heeft getracht Spanje vooruit te helpen.
    Alsof hij als aanhanger van het Franco-regime hiertoe in staat was.Hoe stelt deze zoon zich dit voor? Beste zoon, ga je eigen familiegeschiedenis eens goed na !!

  7. Annie zegt: 22-08-10 om 11:58

    Het publiek mag er van vinden wat het wil,maar in de grondwet staat niet dat de troonopvolgers lid moeten zijn van de N.H.kerk.Ook voor hen geldt vrijheid van godsdienst!

  8. Frans-Olav zegt: 26-08-10 om 22:59

    De huidige grondwet geeft inderdaad niet meer aan dat de koning of diens opvolger lid van de Protestantse Kerk in Nederland (PKN, voorheen N.H. kerk) moeten zijn. Zij zijn vrij in de keuze van godsdienst.
    Bij de Oranjes bestaat helaas nog koud water vrees als het gaat om reacties van orthodoxe christenen uit de bible-belt. Prins Willem-Alexander haaste zich tijdens de persconferentie i.v.m de verloving te verklaren dat het Oranje-huis protestant zal blijven.Bang voor anti-orangistische gevoelens vanuit die hoek? In deze tijd is het goed dat er afstammelingen van Willem van Oranje bestaan die katholiek zijn. Einde van de calvinistische traditie!

  9. Evert Clijnk zegt: 27-08-10 om 18:42

    Dat de bevrijdingsoorlog tegen de Spanjaarden door uitsluitend protestanten is gevoerd is niet geheel juist . Aanleiding tot deze oorlog was zoals altijd geld namelijk de belastingheffing die almaar harder werd opgevoerd . Trouwens Willem van Oranje was in oorsprong Katholiek en werd later protestant .

Geef een reactie