De weblogs van de NOS worden niet langer bijgewerkt.

Voor nieuws Over de NOS kunt u terecht op over.nos.nl.
Voor de overige berichtgeving kunt u terecht op NOS.nl.

Toekomst Soestdijk nog onzeker

Paleis Soestdijk staat in afwachting van een definitieve herbestemming al bijna zeven jaar leeg. Na de dood van prins Bernhard, de laatste bewoner van het paleis, op 1 december 2004 kreeg de koninklijke familie een jaar de tijd om alle persoonlijke bezittingen elders onder te brengen.

In oktober 2005 kwam het paleis met bijbehorend landgoed weer ter beschikking van de staat die het in 1971 van Juliana en Bernhard had gekocht onder de conditie dat zij er tot hun dood gratis konden blijven wonen.

Onder regie van de Rijksgebouwendienst zijn er nadien veel plannen ontwikkeld en beoordeeld om Paleis Soestdijk een nieuwe bestemming te geven, maar die leverden bar weinig op. De toekomst van Soestdijk is nog steeds in nevelen gehuld.

Toeristische trekpleister

Intussen is het paleis een toeristische trekpleister van jewelste gebleken voor dagjesmensen die wel eens willen zien hoe koningin Juliana en haar gezin woonden. In de jaren 2006-2010 werd Soestdijk door meer dan 600.000 (betalende) bezoekers bezocht!

Hoewel gepland, was er eind 2010 nog geen uitzicht op een nieuw leven voor het paleis en daarom werd de sluiting voor publiek begin dit jaar teruggedraaid en kunnen de mensen er op vrijdag, zaterdag en zondag weer terecht voor rondleidingen. En opnieuw loopt het storm.
Die grote publieke belangstelling heeft alles te maken met de nog steeds niet gedoofde belangstelling voor het turbulente leven van koningin Juliana en prins Bernhard, zoals die ook blijkt uit de reeks boeken, films en TV-series over hen.

Het buitenverblijf Soestdijk aan de weg tussen Baarn en Soest werd in 1650 gebouwd door de Amsterdamse burgemeester Cornelis de Graeff. Hij verkocht het in 1684 aan stadhouder Willem III. Sindsdien is Soestdijk vaak verbouwd en uitgebreid. Oranjes bleven er de eigenaar van totdat Napoleon het in 1795 als oorlogsbuit in beslag nam en het paleis aan het Nederlandse volk overdroeg. Na de Franse tijd deed het Nederlandse volk op zijn beurt Soestdijk in 1815 weer cadeau aan koning Willem II.

Residentie

Grote nationale bekendheid kreeg Paleis Soestdijk pas vanaf het moment dat  prinses Juliana en prins Bernhard er in 1937 gingen wonen. De grondige verbouwing van het paleis kregen zij als ‘nationaal huwelijksgeschenk’. Met uitzondering van de oorlogsjaren, toen de Duitse bezetter het paleis gebruikte, zijn Juliana en Bernhard er hun hele leven blijven wonen. Drie van hun vier dochters werden er geboren. Prinses Margriet kwam tijdens de oorlog in Canadese ballingschap ter wereld.

Dat Soestdijk zo’n betekenis kreeg voor de vaderlandse geschiedenis kwam vooral doordat Juliana, eenmaal koningin, het als residentie (woonpaleis én werkpaleis) verkoos boven Den Haag. Een nogal opvallende en eigenzinnige keuze, want welk land kent een staatshoofd dat niet in de regeringsstad resideert, maar in een dorp?

In het buitenland keken ze er in die dagen van op, al waren ze al wel wat gewend vanwege de in hun ogen even opmerkelijke en wonderlijke functieverdeling tussen Den Haag (zetel van de regering) en Amsterdam (hoofdstad).

Beatrix heeft bij haar troonsbestijging in 1980 de vertrouwde situatie dat de vorst resideert in regeringsstad Den Haag onmiddellijk in ere hersteld door Huis ten Bosch als woonpaleis en Paleis Noordeinde als werkpaleis in gebruik te nemen. En het ziet ernaar uit dat in elk geval op dit punt Willem-Alexander in haar voetsporen zal treden.

Museum

Na de dood van Juliana en Bernhard was het zaak voor Paleis Soestdijk – een rijksmonument – een passende bestemming te vinden. Het snel geopperde idee om er maar een museum voor Juliana en Bernhard van te maken, sloeg niet aan, omdat Paleis Het Loo in Apeldoorn immers al min of meer als ‘Oranjemuseum’ fungeert.

Daarom ging de overheid op zoek naar een nieuwe ‘publieke functie of een combinatie van publieke en/of private functies’ voor paleis en paleistuin. Na een jaren durende zoektocht en stapels plannen, studies en rapporten verder is er nog steeds geen uitzicht op een nieuwe bestemming voor Paleis Soestdijk.

De Rijksgebouwendienst zoekt door naar ‘partijen met initiatief, creativiteit en lef, die niet terugdeinzen voor de (financiële) consequenties om Paleis Soestdijk een nieuwe vitale bestemming te geven’, maar voegt daar – intussen ietwat overbodig – aan toe dat het hierbij om ‘een uitdagend en langdurig proces gaat’.

Standbeeld

Af en toe weer opflakkerende interesse van publieke (recentelijk nog het Nationaal Historisch Museum) en private ondernemers (van luxe appartementenbouwers tot congresbureaus) ebt telkens weg.

De overheid moet immers bezuinigen en wil niet echt veel geld bijdragen aan restauratie en herbestemming van het rijksmonument dat Paleis Soestdijk is en blijven zal. De totale kosten van zo’n herbestemming worden geschat op meer dan 100 miljoen euro.

Intussen wordt er in de tuinen van Paleis Soestdijk af en toe een culturele en commerciële manifestatie gehouden. Allemaal onder het toeziend oog van Juliana en Bernhard wier levensgroot standbeeld – een schepping van beeldhouwer Kees Verkade – het complex intussen siert.

Zij zijn afgebeeld zoals ze vele jaren aaneen vanaf het bordes op Koninginnedag hun defilerende onderdanen toezwaaiden. Die onderdanen blijven toestromen, maar mogen zelfs als betalende toeristen niet het bordes betreden.

Deel deze pagina

« Terug naar het overzicht


8 reacties op “Toekomst Soestdijk nog onzeker”

  1. Alois zegt: 07-06-11 om 15:52

    Misschien een leuke nieuwe Van der Valk locatie, evt een Mac Donalds drive in, goed in en uit rijden door de paden in de voortuin………

    Als de Oranjes nu eens diep in de buidel tasten en het met eigen geld restaureren. Dan hoeft niemand meer te zeuren dat ze op onze kosten zo decadent leven. En Amalia en haar zusjes hebben met der tijd ook een representatief optrekje nodig. Of wat als straks Willem IV op de troon zit en prins Constantijn en prinses Laurentien een soort ‘reserve’-paar worden?? ook zij dienden ergens te wonen.
    de Paleizen Kneuterdijk, Lange Voorhout en Het Loo hebben hun woonfunctie afgelopen eeuw al verloren. Het zou eeuwig Zonde zijn als dat met Soestdijk ook gebeurd!!

  2. Ricardo zegt: 07-06-11 om 16:12

    Toch maar verkopen aan een projectontwikkelaar met de eis om het zoveel mogelijk in de oorspronkelijke staat te houden. Het is en blijft immers een rijksmonument. Maak er vervolgens een mooi hotel van met kamers in diverse prijsklasses plus ruimte voor congressen. Het blijft een toplocatie met de mogelijkheid van zeer ruime parkeergelegenheid.

  3. Alois zegt: 09-06-11 om 13:37

    aan Ricardo!! Dat wordt dan weer een 5 sterren hotel!! Weet je met hoeveel dure hotels Amsterdam op dit moment wordt opgezadeld? Hier in AMS oost het voormalige Burger ziekenhuis, daarna Stadsdeelkantoor, voor miljoenen een nieuw pand opgetrokken en nu een 5 sterren hotel!!

    De Oranjes dienen gewoon de restauratie te betalen van Soestdijk, want waar moeten ze naar toe als er in zuidwest NLD een watersnood ramp plaatsvindt en Den haag en Wassenaar onder lopen??? in het Hotel Soestdijk/van der Valk zeker?

  4. Bas zegt: 09-06-11 om 16:54

    er moet 100 miljoen besteed worden an het oplappen – dat is heel veel geld.

    Zou een uitbater van een sexclub het willen doen, dan levert dit problemen op – dus het pand is ook nog eens niet vrij voor alle bestemmingen. Huisvesting voor de raad van bestuur voor de Shell? Ik denk van niet

    Tsja, dan zie ik maar een oplossing: Slopen en de ruimte voor iets anders besteden – woningbouw, recreatie, noem maar op

  5. rico zegt: 10-06-11 om 11:26

    Zit maar niet in over het feit dat het koningshuis “nergens”meer naar toe kan..Redicule gewoon!Maak er een opvang voor mensen die tussen werelden leven maar er geen deel van mogen uitmaken.Waarschijnlijk zijn het geen mensen…En wat een verstand om wederom die akelige Macdonald en van der Valk weer aan te moedigen!!

  6. Ricardo zegt: 10-06-11 om 13:42

    @Alois, liever niet alleen 5 sterren maar juist in de geest van de sobere koningin Juliana en haar ‘dure’ prins gemaal een hotel met dure en goedkope kamers waar in principe iedere Nederlander eens een nachtje zou kunnen verblijven. En graag met een mooie tentoonstelling over de geschiedenis van het gebouw en haar bewoners. De huidige Oranjes zouden dit soort eisen via de premier heel goed kunnen stellen. Een uniek hotel, anders dan andere, alleen dat zou ik wel aardig vinden. En de kosten van de altijd dure restauratie fors kunnen drukken.

  7. de rvd zegt dat het opknappen van paleis soesdijk meer dan 100 miljoen euro kost, nou dat valt wel mee hoor, het kan ook gratis, er zijn genoeg roc mbo scholen, die mee willen helpen aan het opknappen van het gebouw, zoals de afdeling schilder opleiding maar ook een roc mbo tuinbouw school kan helpen in de tuin. dus de rvd heeft volgens het tno verkeerd ingeschat over de begroting. ze moeten de roc mbo scholen vragen mee te helpen. zodat het gebouw straks een museum kan worden en dat je er ook in kan trouwen. en kan vergaderen.

  8. Freek zegt: 16-07-11 om 18:10

    We mogen blij en trots zijn op ons koningshuis, oké ze geven geld uit maar al het goede wat ze doen in het buitenland voor dit kikkerlandje, en onze nationale eigenwaarde is me wel een paar cent waard.

Geef een reactie