De weblogs van de NOS worden niet langer bijgewerkt.

Voor nieuws Over de NOS kunt u terecht op over.nos.nl.
Voor de overige berichtgeving kunt u terecht op NOS.nl.

De Oranjes en hun geld

De financiële handel en wandel van leden van de Koninklijke Familie blijft de tongen in beweging  brengen. Het gaat daarbij om het inkomen, het  vermogen en de belastingmoraal van de Oranjes. Vanzelfsprekend geldt ook hier de regel: wie van hen door familiebanden het dichtst bij de troon staat, loopt het meest in het oog en wordt het meest strikt de maat genomen.

Pikante nieuwtjes over de financiën van de koningin en haar beoogde troonopvolger trekken meer politieke, publieke en publicitaire aandacht dan wanneer het  bijvoorbeeld gaat om de (ondernemende) zonen van prinses Margriet en Pieter van Vollenhoven. 

Over de inkomsten van de koningin en de kosten van de monarchie is de laatste jaren meer duidelijkheid en openheid gekomen, maar naar de rijkdom van de Oranjes blijft het gissen. Ook zij hoeven, zoals elke Nederlander, anderen geen blik in hun portemonnee te gunnen.

Iets anders ligt dat als het gaat om hun belastingmoraal. Dan lijken de leden van de Koninklijke Familie aan strengere criteria van onkreukbaarheid en degelijkheid te moeten voldoen dan de gemiddelde burger. Belastingontwijking, ook al gebeurt het binnen de grenzen van de wet, komt hen snel op verwijten en kritiek te staan.

Belastingmoraal

Onlangs nog heeft de Prins van Oranje dit weer eens aan den lijve ondervonden. De Volkskrant kwam op woensdag 7 juni jongstleden met het bericht dat Willem-Alexander  en Máxima  in verband met hun omstreden vakantievilla in Mozambique betalingen hadden verricht op het Kanaaleiland Jersey, een bekend belastingparadijs. 

Toenmalig premier Jan Peter Balkenende had dit buiten de publiciteit gehouden door het te melden aan de Tweede-Kamercommissie voor de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (de ‘commissie Stiekem’) die een geheimhoudingsplicht heeft. De Rijksvoorlichtingsdienst haastte zich te verklaren dat de beoogd troonopvolger op geen enkele manier belastingvoordeel had gezocht en gekregen, maar simpelweg een rekening betaalde aan een firma (een makelaardij)  die in het bewuste belastingparadijs gevestigd is.

En dat zo’n bedrijf belasting ontwijkt, dat is in het internationale bedrijfsleven heel gebruikelijk en niet in strijd met de wet. Ontduiking mag niet, ontwijking wel. Misbruik is strafbaar, oneigenlijk gebruik niet.

Onaangename geur

Toch hing er voor de Koninklijke Familie een onaangename geur om het bericht. Eerder al was er misprijzend gesproken over de belastingmoraal van de zussen van koningin Beatrix – Irene en Christina – die een ander Kanaaleiland (Guernsey) gebruikten om een belastingvoordeel binnen te slepen. Ook hier was strikt juridisch gezien niets mis mee. Pijnlijk voor de koningin was wél dat ze voor deze (legale) constructie paleis Noordeinde als brievenbus gebruikten.

Veel vermogende mensen doen aan belastingontwijking. Vermogensbeheerders en fiscalisten raden het ze aan en ze worden een dief van hun eigen portemonnee genoemd als geen gebruik maken van de wettelijke mogelijkheden die er zijn. Gewone burgers handelen op een vergelijkbare manier als ze een fiscaal voordeeltje kunnen behalen met het opvoeren van een aftrekpost die wellicht niet in de geest van de wet is, maar daar net binnen valt.

En daarbij: Nederland is zelf ook een belastingparadijs voor sommige bedrijven met buitenlandse vestigingen. De staat vaart daar wel bij. Niks aan de hand dus. Of toch wel?

Het enkele feit dat er over de fiscaal gedreven betalingen van de Prins van Oranje aan derden, ook al schoot hij er zelf volgens de RVD dus niets mee op, besmuikt en stiekem is gedaan, geeft aan dat de toenmalige premier Balkenende toch onraad rook. Daarom hield hij het bericht erover via de commissie stiekem uit de openbaarheid.

Voorbeeldfunctie

Willem-Alexander was al in opspraak gekomen door zijn Afrikaanse vakantievilla. Onder druk van de publieke opinie besloot hij zelfs die maar van de hand te doen, wat trouwens nog steeds niet gelukt is. Een fiscaal listige betaling in dit verband zou hem natuurlijk nog meer- al dan niet terecht – in diskrediet kunnen brengen.

Die omstandigheid geeft haarscherp aan dat de koningin, haar beoogde opvolger en andere familieleden in haar nabijheid extra op hun financiële tellen moeten passen. Zij ‘mogen’ niet wat iedereen mag. Ze hebben namelijk een voorbeeldfunctie. Adel verplicht: letterlijk en figuurlijk in dit geval. Een hoge belastingmoraal die van alle smetten vrij is en ruim binnen de wettelijke mogelijkheden valt,  hoort daarbij.

Op zich lijkt het onrechtvaardig dat hooggeplaatsten in onze samenleving zoals leden van de Koninklijke Familie aan hogere normen moeten voldoen dan hun onderdanen, maar het hoort – heel prozaïsch gezegd – simpelweg bij hun vak. Je kunt je taak als symbool van de eenheid van de natie en als boegbeeld van de rechtsstaat niet voluit en vruchtbaar vervullen als je voor eigen gewin de randen van de wet opzoekt. En er staan voor de koningin, haar opvolger en diens vrouw een riante beloning uit de rijkskas  en een paar belastingvoordelen (!) tegenover.

Deel deze pagina

« Terug naar het overzicht


14 reacties op “De Oranjes en hun geld”

  1. Jennie zegt: 16-06-11 om 12:15

    Hoge belastingmoraal? Dit is wel de wereld op zijn kop.. De enige – en nog wel meest vermogende en ge priviligeerde – club die geen stuiver belasting betaalt. 0.0 % !!!!

  2. Bas zegt: 16-06-11 om 13:54

    Zoals ik in het bovenstaande stuk lees, is de schrijver van mening dat die oranjes die belasting betalen – van helaas, de koningin is vrijgesteld (onverdedigbaar, maar hier off topic) inderdaad terecht meer aandacht krijgen.

    Nu is dit niet de gehele waarheid: Er zijn oranjes die eigenlijk geheel buiten de aandacht staan – de onbelangrijke

    En dat is ook terecht. Wilt prins X van die aandacht af, dan moet hij gewoon niet verschijnen bji al die oranje toestanden en ook geen gebruik maken van de diverse faciliteiten

    Wie dat wel doet vraagt erom. Met die heb ik geen medelijden. Degenen die zonder succes zouden strijden voor hun privacy en beginnen met het op 0 zetten van de voordelen van hun afstamming, die hebben mijn sympathie. Maar zover ik weet, zijn die er niet.

  3. Ricardo zegt: 16-06-11 om 14:00

    Tegenover de ca. 16 miljard belastingvoordeel voor buitenlandse bedrijven met vaak alleen maar een Nederlands ‘postbuskantoor’ steekt het rumoer over de koninklijke belastingontwijkingen inderdaad ietwat pover af. Maar inderdaad, er tegenover staan een voorbeeldfunctie en een nog altijd riante schadeloosstelling plus indirecte betalingen voor diverse andere kosten. Bovendien wekken Willem-Alexander en Maxima mede door aanhoudend gedoe over dure vakantiehuizen in verre landen toch meer de indruk een ‘jetset’ leven te (willen) leiden dan koningin Beatrix ooit deed. Zelfs het Engelse koningshuis betaalt al belasting. Het is lastig uit te leggen dat de Oranjes dit niet hoeven. Bovendien kan het opvoedende waarde hebben: men wordt meer direct solidair met andere Nederlanders en voelt ook aan den lijve dat goede voorzieningen veel geld kosten. Een nog betere voorbeeldfunctie.

  4. Carel Cohen Tervaert zegt: 17-06-11 om 14:49

    Ach, die komkommertijd ook al zijn de komkommers -bijna- geen nieuws meer. Een Kroonprins die een bedrag overmaakt aan een makelaar met een rekening op een Kanaaleiland: NIEUWS! Een vakantiehuis wat in de verkoop staat: NIEUWS! Uit Nederland uitgeschreven leden van de Koninklijke Familie met constructies op een Kanaaleiland: NIEUWS! En die vrijdom van loon- en Inkomstenbelasting op de uitkeringen? Geregeld in de grondwet, beste Jennie,Bas en Ricardo. Als jullie die willen veranderen, begin de eerste stap te zetten en die doe je niet via een mailtje.

  5. j.n donselaar zegt: 18-06-11 om 12:42

    dat adeldom verplicht oke, maar we moeten niet gaan zeuren. laten we altijd maar beginnen met onszelf onder de loep en vergrootglas te leggen, dan hebben we als we eerlijk zijn wat minder snel kritiek en zijn we wat verdraagzamer.

  6. Louis van Rasten zegt: 18-06-11 om 14:58

    Wanneer de normale burger in het land te maken krijgt met lastenverzwaringen dan dienen ook zeker leden van het kongingshuis hun steentje hieraan bij te dragen. Zij hebben tot slot een voorbeeldfunctie. Dit betekent tevens dat ook deze leden belasting moeten betalen net als iedereen die woonachtig is in dit land.

    Het volk pikt het op een gegeven moment niet meer dat alleen zij moeten opdraaien voor het grote financiële debacle. Nog niet zo lang geleden was het ook zo dat aristocraten en geestelijken werden vrijgesteld van belastingen wat uiteindelijk tot grote desastreuze consequenties heeft geleid.

  7. Thomas zegt: 19-06-11 om 15:53

    Tja, het blijft op hetzelfde neerkomen he..?

    Lang leve de Republiek!

    Het is toch van de gekke dat in de 21e eeuw sommige mensen nog steeds meer als anderen worden beschouwd doordat ze met een bepaald piemeltje gemaakt zijn… Over discriminatie en gelijkberechtiging gesproken.
    Ik denk dat het een mooie illustratie is wat die worden werkelijk waard zijn in Nederland.

  8. G.B. zegt: 19-06-11 om 16:59

    Als ik er, enige jaren na mijn geboorte, zou achterkomen dat ik gegijzeld ben in een achterhaald systeem, er zelfs het middelpunt van ben, niet vrij ben in beroepskeus, maar als een slaaf gedwongen ben tot allerlei rare ceremoniele plichten, dan zou ik het ook vertikken om belasting te betalen.

  9. Bas zegt: 20-06-11 om 12:38

    @ GB

    Je geeft goed aan waarom een monarchie niet deugt. Niet voor de betrokkenen en niet voor de onderdanen

    Wat mij betreft, als iemand klaagt over het knellende oranje keurslijf, dan zou ik zeggen – weiger. Weiger te luisteren naar die onzin, en doe het zelf. Maar dan ook goed, en in no time zal je zien dat je inderdaad een gewoon mens bent.

    doe je dat niet, dan heb ik geen medelijden. Maar iederen moet belasting betalen, ook mensen die Van Oranje heten

  10. a.c. zegt: 20-06-11 om 21:26

    Als wij van de apen afstammen waar stammen deze mensen dan vanaf we zijn toch allemaal gelijk waarom moet er stands verschil zijn ,ze hebben voorbeeld functie maar daar merk niets van het is gewoon kouwe kak, ze moeten hun vermogen verdelen onder mensen die het niet breed hebben ,ik zou zeggen leve de republiek weeg ermee naar ST HELENA waarvan acte.

  11. Ik vind het vergoddelijken van levende personen op het zelfde nivo als het vereren van koeien in India eigenlijk. Dames die niet zonder oranje kunnen, roddelbladen, allemaal kunnen ze ook toe met een ex koning hoor. Welke slimme premier begrijpt dat eens en flikkert ze eruit.

  12. Sander zegt: 23-06-11 om 21:58

    Het is zeker waar dat er nog een aantal hordes te nemen zijn bij de modernisering van onze monarchie tot een vorm die past in deze tijd, en één daarvan is dat het staatshoofd ook belasting gaat betalen. Gezien de plannen van Prinsjesdag jl. zal dat er in de toekomst ook wel aan komen, dus daar maak ik mij geen zorgen over.
    Wanneer dat punt behaald is denk ik echter dat wij heel blij kunnen zijn met de monarchie zoals die dan is, met een functie als symbool van Nederland die door de familie zeer professioneel en profijtelijk voor ons land wordt uitgevoerd. Daar kan een republiek niet aan tippen vrees ik.

  13. Nederlanders ( Politiek’s en Burger’s ) leven allemaal in SCHIJNHEILIGHEID.
    De Politiek geeft aan dat zij de totale macht willen ( ook persoonlijk ) en vriendschap politiek, burocratie, machtsmisbruik et cetera speelt voor de mensen geen probleem, MAAR voor je partij-wints te maken is ALLES VEROORLOOFD, Maar de Koningin, welke wereldwijd heel belangrijke en machtige relaties heeft welke zij altijd gebruikt voor de NEDERLANDSE WELZIJN en het is “ONBETAALBAAR” wordt steeds aangevallen.
    Is dit minderwaardigheidscomplex of jalouzie.!
    Zie de Linker Partijen, allemaal verdienen zij een hoop geld ( officieel en zwart )en proberen zij nog de Burgers nog in maling nemen.
    MAAR ZIJ WETEN NOG NIET, DAT LENIN EN STALIN ZIJN AL LANG DOOD.!!!!!

  14. Jan-Pieter zegt: 17-08-11 om 20:20

    I don´t understand why the dutch want their Queen and her son to pay income tax on their apanage, as it simply produces more needless bureaucracy. What is the use of paying income tax on a salary which is payed by other people´s income taxes.

    One should rather discuss abolishing tax for civil servants. Of course this would mean adjusting the salaries of civil servants. By abolishing tax for civil servants one would avoid needless bureaucracy.

    By the way, Queen Beatrix and her family pay income tax on their private fortunes, which is not taxpayer´s money. Or aren´t your royals allowed to own anything anymore – I would call that discrimination.

Geef een reactie