De weblogs van de NOS worden niet langer bijgewerkt.

Voor nieuws Over de NOS kunt u terecht op over.nos.nl.
Voor de overige berichtgeving kunt u terecht op NOS.nl.

Moeder Beatrix

Koningin Beatrix vervult meerdere ‘moederrollen’. Als staatshoofd toont ze haar betrokkenheid bij slachtoffers van rampen en treedt ze op als nationale troosteres van bedroefden. Als hoofd van de Oranjefamilie (mater familias) spant ze zich in voor harmonieuze verhoudingen binnen haar familie.  Bovenal echter is Beatrix natuurlijk ‘gewoon’ de moeder van drie zonen, drie schoondochters en acht kleinkinderen.

Vanwege de nooit dovende lampen van de publiciteit moet de koningin in al deze rollen steeds op eieren lopen. Het meeleven met het leed en het verdriet van gewone Nederlanders door een vorst kan geïnterpreteerd worden als louter professioneel of als een vorm van public relations.

Het opkomen voor de belangen en wensen van familieleden kan een koning (m/v) het verwijt opleveren meer het familiebelang dan de monarchie of het landsbelang te dienen. En als een vorstin zelf door hartverscheurend leed wordt getroffen, zoals nu het geval is, dan vinden haar onderdanen het min of meer vanzelfsprekend daarover geïnformeerd te worden en te blijven.

Familie en ambt

Koningin Beatrix begon in 1980 haar koningschap als een deftige, wat afstandelijke en aan protocol en decorum gehechte vorstin. Gaandeweg echter groeide ze in haar rol van moeder des vaderlands. Foto’s van haar met slachtoffers van de vliegramp in de Bijlmermeer, van de vuurwerkramp in Enschede en de cafébrand in Volendam tonen een groeiende empathie. “U kwam als moeder en niet als een koningin”, schreef een Volendamse vrouw.

Ook na de aanslag op Koninginnedag in Apeldoorn trok Beatrix zich nadrukkelijk en oprecht het lot van getroffenen aan. De menselijke kanten van de koningin werden ook publiekelijk zichtbaar toen ze in haar eigen leven verdrietige gebeurtenissen meemaakte, zoals de slepende ziekte en de dood (2002) van haar man Claus en het overlijden van haar ouders Juliana en Bernhard in 2004.

In al deze gevallen heeft Beatrix geworsteld met het evenwicht tussen openbaar en privé. Bij de aanvaarding van een eredoctoraat aan de Universiteit van Leiden in 2005 zei ze daar dit over: “Ik besef dat familieaangelegenheden direct op het ambt kunnen terugslaan. Dit geldt zeker in een tijd waarin de ‘mens achter de ambtsdrager’ zozeer wordt uitgelicht. Ruimte voor een persoonlijk leven is echter essentieel om de publieke taken lang en met inzet te kunnen vervullen.”

In 1988 in een interview met Hella Haasse was Beatrix nog veel strikter over de bescherming van de privacy van haar gezin. Ze zei toen dat zij en Claus probeerden ‘ons privéleven met ons gezin, ook met de kinderen, heel erg te beschermen’, ook al besefte ze dat dit ‘in de ogen van buitenstaanders wel eens krampachtig kan overkomen’.

Privacy en plicht

In de loop der jaren heeft de koningin moeten ervaren dat privacy in ieder geval voor leden van het Koninklijk Huis (Oranjes die in de lijn van de troonopvolging staan), maar eigenlijk voor álle leden van de veel grotere koninklijke familie sterk onder druk is komen staan. Om zich toch van die zo gewenste privacy te verzekeren zijn de Oranjes samen met de Rijksvoorlichtingsdienst een beleid gaan voeren van gedoseerde openheid.

Er worden communiqués uitgegeven, de leden van de koninklijke familie verbergen zich niet al te stelselmatig en krampachtig en er worden foto/filmsessies georganiseerd. Daar wordt  een verzoek aan de pers aan gekoppeld om de Oranjes niet voortdurend (hinderlijk) op de hielen te blijven zitten. Zo is het bij het tragische skiongeluk van prins Friso ook weer gegaan.

Bij trieste gebeurtenissen in haar gezin en familie heeft koningin Beatrix zelden tot nooit een beroep gedaan op haar privéomstandigheden om haar taakuitoefening in te perken of op te schorten. Met ijzeren plichtsbetrachting is ze steeds ‘aan het werk’ gebleven. Daarmee oogstte ze alom bewondering.  Daar komt bij dat ongeluk en leed hoge ambtsdragers menselijker en daardoor geliefder maken.

Maar wat er nu gebeurt, is toch van een andere orde. Beatrix is als ‘gewone moeder’ door het ongeluk van Friso getroffen op een plaats waar mensen het hardst geraakt kunnen worden: in hun kinderen. Ze zal binnen de kring van haar familie troost willen geven én zoeken. De vraag is of zich dat laat combineren met haar ijzeren plichtsbetrachting en strikte taakopvatting.

Regentschap

Het (tijdelijk) terugschroeven, versoberen (Koninginnedag) of overdragen van taken is, zelfs voor zover dat formeel juridisch mogelijk is, niet een weg die Beatrix gemakkelijk zal inslaan. Voor een troonswisseling, traditiegetrouw gepaard gaand  met feestelijkheden en veel openbaar vertoon, is het vanwege de precaire situatie van prins Friso nu niet het moment.

Als koningin Beatrix uit lijfsbehoud toch een stapje terug zou willen doen, dan zou naar het instrument van een regentschap voor Willem-Alexander gegrepen kunnen worden. Vooruitlopend op zijn troonsbestijging zou hij dan zijn moeders taken al vast kunnen overnemen.

Indertijd trad koningin Emma op als regentes voor de nog minderjarige Wilhelmina en Juliana werd vlak voor haar troonsbestijging even regentes voor Wilhelmina. Die was na de oorlog te moe en te ontgoocheld om door te regeren, maar Nederland wilde beslist nog haar 50-jarig ambtsjubileum vieren.

Een regentstap als opstapje voor een troonswisseling zou in de huidige omstandigheden niet ondenkbaar zijn en koningin Beatrix de privacy geven waar ze gezien de omstandigheden wel naar snakken moet. Beatrix echter is er de vrouw niet naar om haar koninklijke plichten – zelfs niet op goede gronden –  te ‘verzaken’ en weet uit ervaring dat echte privacy haar ook na een troonsafstand niet gegund zal worden.

 Dat is de tragiek – ook en juist in tragische omstandigheden – van de eeuwenoude verbondenheid van haar gezin en familie met het koningschap.

Deel deze pagina

« Terug naar het overzicht


30 reacties op “Moeder Beatrix”

  1. bas zegt: 28-02-12 om 15:44

    Ik zou het heel logisch vinden als ze gewoon af zou treden.

    MAAR, ik zit ook helemaal niet te wachten op een feest dat met de monarchie te maken heeft. Ik zou wel heel erg graag de oprichting van de Republiek der Nederlanden vieren

    30 april gewoon doorwerken spreekt mij ook heel erg aan. Gelukkig kan ik dat, als eigen baas, ook.

  2. m. ruijzendaal zegt: 28-02-12 om 15:54

    Mooi doorvoeld, doordacht, doorvoeld, geschreven…

    Inderdaad, deze tragedie is van een heel ándere orde. Want ook zo vol onzekerheid.

  3. Raymond zegt: 28-02-12 om 17:50

    @Bas
    Schande dat u de tragische omstandigheden die momenteel spelen binnen de Koninklijke Familie aangrijpt om te pleiten voor een Republiek.
    Bah

    En wat hebben we dan? Een President die we iedere vier jaar opnieuw mogen kiezen, even los van de Tweede Kamerverkiezingen…..
    Elke vier jaar een duur, onnodige verkiezingsstrijd. Een President die zijn politiek ook kan inmengen in de dagelijkse politiek waardoor besluitvorming nog lastiger en tijdrovender word?

    Een meerderheid in Nederland wil de Monarchie. Die zien niet de “voordelen” als zouden die er al zijn aan een politiek getint staatshoofd dat het land zal dienen met zijn eigen politieke kleur in zijn achterhoofd…..

  4. Reinier zegt: 28-02-12 om 18:08

    Dank voor dit evenwichtige goed doordachte verhaal! Wat ik vooral waardeer is de karaktertekening van H.M.K. Beatrix, en de wijze hoe zij haar ambt vervult, die je tussen de regels door leest. Echt menselijk ook! Wat mij betreft: goed getypeerd! Eigenlijk verwacht ik zoiets als wat bechreven wordt nl; dat zij aftreedt alsgevolg van deze situatie. En…, laat we haar dat van harte gunnen. Om met dit verdriet de stilte te zoeken. Dan nog verwacht ik, zal het een vrouw blijven, die haar betrokkenheid bij ons volksleven zal blijven tonen.

  5. peter zegt: 28-02-12 om 18:31

    als ze het zo lastig vind moet ze het koningshuis opdoeken en verder gewoon mens zijn.
    wel triest dat ze een zoon verliest door onverantwoordelijk roekeloos gedrag,dat leed is voor ieder hetzelfde.

  6. Een mooi stuk.
    Eén maar, of je nu koningin bent of poetsvrouw, als je een kind verliest, dan kan je niet meer functioneren. Je wilt wel, maar je blokkeert. Je zit op de bank te zitten of in bed te liggen. Alles wat je ooit leuk vond om naar toe te gaan zie je dan op als tegen een berg. Je leeft op de automatische piloot en day is niet van de ene op de andere dag over. Bij mij heeft het 5 jaar geduurd voor dat ik weer kon functioneren. Blijft over: een levensgroot litteken op je ziel dat zo maar weer kan openspringen. Bij mij ging het net weer goed, maar dit ongeluk met Prins Friso geeft mij weer een terugslag, omdat ik weet wat Beatrix nu mee moet maken. Dat gun je je grootste vijand niet.

  7. hannah zegt: 28-02-12 om 19:23

    Waarom altijd maar speculeren en gissen wat er moet gebeuren? Laat haar de beslissingen nemen. Ik weet zeker dat ze het goed doet.

  8. jan zegt: 28-02-12 om 21:08

    @ bas

    bas, niet echt een erg gepaste reaktie. ik geloof niet dat er na het lezen van dit bericht ook maar iemand zit te wachten om van jouw republikeinse gevoelens te ervaren. Over empathie gesproken…

  9. mark zegt: 28-02-12 om 21:44

    Het meeleven met het leed en het verdriet van gewone Nederlanders door een vorst kan geïnterpreteerd worden als louter professioneel of als een vorm van public relations: misschien is het wel heel oprecht bedoeld en gevoeld? M.i. de opdringerigheid van de pers juist door het staatshoofd zicht- en hoorbaar als hinderlijk ervaren en niet bepaald als welkome aanvulling van een verdacht charmeoffensief.

    Daar komt bij dat ongeluk en leed hoge ambtsdragers menselijker en daardoor geliefder maken: (sic of ziek?)

    En als een vorstin zelf door hartverscheurend leed wordt getroffen, zoals nu het geval is, dan vinden haar onderdanen het min of meer vanzelfsprekend daarover geïnformeerd te worden en te blijven: waarbij het overgrote deel van de bewoners van dit land er blijk van geeft dat hierbij ook bepaalde fatsoensnormen gelden (juist in deze tijd van verruwing, platitudes en populisme) en zijn zij tot voorbeeld van NRC, VUmc, Gelauff ea….

  10. R.Kobben-Waulthers zegt: 28-02-12 om 21:50

    laat onze Koningin toch ook eens gewoon moeder zijn met haar pijn ,verdriet en alles wat hierbij hoort.
    ben zelf moeder van 3 volwassen kinderen die me altijd aan het hart gaan als er iets met ze mis is en dan telt niets anders.

  11. H.M. heeft naast haar verdriet ook nog eens de taak om het voorbeeld te zijn voor haar volk. Vreselijk wat ze nu moet meemaken. Denk je eens in, je verliest in feite een zoon die er fysiek wèl is. We kunnen alleen maar wensen dat zij hier doorheen komt.

  12. carla zegt: 29-02-12 om 10:32

    Ik ben nu al meeer dan 30 jr een z.g. australische maar heb het toch vershcrikkelijk moeilijk om dit verschrikkelijke ongeluk te verwerken. Als moeder en grootmoeder wil ik alleen mar zeggen: Laat ‘onze’ koningin met rust! Ze zal alle mogelijke krachten byeen moeten brengen om hier doorheen te komen. Tegen de persoon die voorstelde dat het nu tijd zou zijn om aan republike te steunen: GET REAL Voor handel, economie en vele andere redenen is het veel beter om tot een monarchie te behoren.Er is n.l. (vlgns mijn beste weten) nooit acces geweigerd door een vreemde natie voor een koninklijk bezoek! Unlike presidents (met alle relavtieve kosten van een verkiezing iedere 3 a 4 jr) Get a life! Ik hoop dat ALLE Nederlanders respect tonen voor het meer dan redlijke verzoek van de konklijke familie nu alleen te worden gelaten en hun zorgen over prins Friso prive te verwerken. G’day from Western Australia

  13. Manuel Sewgobind zegt: 29-02-12 om 11:49

    Moeder Beatrix

    Het verwijzen naar het moederschap van de koningin en daarmee sympathie proberen te vinden, doet mij denken aan selectief medelijden.
    Het “moederschapsgevoel” is in dit geheel niet relevant, omdat er dagelijks honderdduizenden kinderen (bijv.) wereldwijd slachtoffer worden van oorlogsgeweld, honger, armoede, verkrachtingen, verkeersongeluk-ken, etc. etc. Die kinderen hebben ook moeders, die machteloos staan, en geen cent ter beschikking om enige verlichting te vinden. Medelijden voor Beatrix is daarom hypocrisie !
    En: hoezo de familie met rust laten ? Die smult toch van alle media-aandacht en fotosessies ? Dat sensatie-journalisten de Oranjes belagen, komt door de ruimte die de koninklijke familie zelf heeft geschapen. Iedere dag, elke krant, het journaal: vast thema ! Innsbruck !

  14. carla zegt: 29-02-12 om 15:32

    Is er nog iemand die zich kan herinneren de periode ‘we went thru’ tijdens WW2? Toen wij allen TEZAMEN vochten tegen het vreemde regime? Het schijnt dat tenzij we nog eens door een oorlog moeten gaan dat Nederlanders erg ‘divided’ zullen blijven. Waar is uw vaderlandse/moederlandse trots? En ja ik heb de grote eer om HKH K. Beatrix tehebben ontmoet. Eerst via de Kees Boeke School en later toen wij allemaal in dezelfde groep waren in de padvinderij. Ik kabn U allen verzekeren dat geen van de prinsessen wa ooit ‘snooty, nose-up or the likes’ Ik heb ook voor een paar manaden als telefoniste gewerkt in paleis Soestdijk tijdens de periode net voor de verloving van onze Koningin zich verloofde met prins Claus en heb het zeer grote genoegen gehad ‘to catch up’ met ZKH Prins Willem Alexander tijdens zijn laatste bezoek aan Fremantle. To all those so-called republicans you were obviously NOT a opart of my beloved country before at least the eithies . Do your research before you make anymore silly comments. Ik ben sorry dat part of mijn ‘brief is in het english maar na meer dan 30 jaar here en geen nederlandse mense om mee te praten begint het een beetje moeilijk te worden. (Take into consideration that I did go to school with the Queen and that should + – give you een idee off mijn leeftijd. Ondertussen hoop ik dat ‘common sense prefails in Nederland!! Dat is all I can hope for

  15. waar om mag beatrixniet gewoon haar zelf zijn en moeten mensen die dit schrijvenzo hatelijk er tegen in gaan plaats mensen niet in z’nver dom hoekje maar toon meer respekt zoals zij ook doed

  16. jan zegt: 29-02-12 om 19:50

    @ Manuel

    na het lezen van je bijdrage schiet me maar 1 opmerking in het hoofd en dat is… Bek houden, aub! natuurlijk heb je gelijk er zijn vele moeders die niet gehoord worden en er is ontzettend veel kinderleed. Maar er zijn ook mensen die gewoonweg omdat ze in een bepaalde rol gedwongen of gerold zijn in de belangstelling van andere mensen staan. Het leed wat onze koningsfamilie nu te verwerken heeft is precies hetzelfde leed als het leed dat een afrikaanse moeder te verwerken heeft als haar kind van de honger doodziek is en misschien wel sterven moet, en ook daar zijn kameras aanwezig. Dat heeft niks met geld, macht of mediageilheid te maken. Daar mag men wel een beetje meevoelen, wel es er over nagedacht hoe jij je zou voelen als jou iets dergelijks zou gebeuren?

  17. Lies zegt: 29-02-12 om 23:13

    @degenen die het aan empathie ontbreekt:

    Dus met (bekende) mensen die over (veel) geld beschikken, mogen wij niet meevoelen en hier uiting aan geven, als ellende hen treft?!!?

    Ellende treft arm en rijk, bekend en onbekend en allen verdienen medegevoel, dus ook de koningklijke familie (die er overigens niet voor hebben gekozen om in de betreffende familie geboren te worden)! Wij als democratie kiezen vooralsnog met meerderheid voor een constitutionele parlementaire monarchie!

    Dus aan de genen die het aan empathie ontrbreekt: verzuur de samenleving niet met die onsympatieke uitlatingen, vraag je zelf liever eens af wat er in je leven ontbreekt dat je zo zuur op anderen af moet geven!!!

    Sterkte met dat laatste!

  18. Mariska zegt: 01-03-12 om 10:28

    @manuel Sewegobind.
    Volgens mij is het niet zo zeer de koninklijke familie smult van de aandacht, maar is het puur iets wat de pers van ze verwacht. De mediacode is er niet voor niks.

  19. bas zegt: 01-03-12 om 14:59

    Ik begin mij af te vragen wat die famiulie nu eigenlijk ilt: rust of geen rust.

    Want ze vliegen wel met eht regeringsvliegtuig naar Innsbrück – en dan is het een staatsaangelegenheid die in de pers mag komen.

    @ Lies
    iemand die hard werkt en succes heeft, heeft mijn zegen. Iemand die zijn geld erft, daar heb ik minder respect voor. En iemand die zijn geld erft van een voorouder die het geld gestolen heeft, is voor mij niet vele beter dan alsof ze het zelf gestolen hebben.

    De adel is rijk geworden door uitbuiting van de gewone mensen. Dat geldt dus ook voor koninklijke huizen, die ook nog eens geen belasting betalen. Ja, dat was vroeger, ik denk niet dat er nu nog uitgebuit wordt.

    Maar ze trekken voordeel van de misdaden van eeuwen geleden.

    Daarnaast, ze hebben het erg makkelijk. Ik denk niet dat ze zich voor kunnen stellen hoe het is om te leven met een uitkering, wat ik zelf 7 jaar gedaan heb.

    Dus empathie? Die besteed ik liever aan anderen

  20. Lies zegt: 01-03-12 om 19:24

    @Bas

    Het is inderdaad vaak niet eenvoudig je te volledig te verplaatsen in anderamans situatie en leven. Probeer het eens en vraag je af hoe het zou zijn als je in het koninklijk nest zou zij geboren. Het is aller eerst maar de vraag of dat zo makkelijk is (ik denk eigenlijk van niet)!

    Je kunt over het bestaan van een monarchie van mening verschillen. Maar het blijft, zoals Claudia de Breij zo goed verwoordde in DWDD op 24-02, op z’n zachts gezegd een merkwaardig verschijnsel dat een groep het nodig vindt om af te geven op anderen (in dit geval het koninklijk huis) wanneer leed hen treft.

  21. bas zegt: 02-03-12 om 15:13

    @ Lies

    Was ik in een koninklijke wieg geboren, dan vrees ik dat ik opgevoed zou zijn met andere normen. Dan had ik wellicht gedacht dat ik meer was dan anderen. Maar dat maakt die normen niet verdedigbaar, denk ik.

    Claus heeft eens tegen monarchisten gezegd dat een monarchie inhoudt dat iemand op die troon moet zitten, en dat is geen leuke job. Dat wil ik best geloven, maar de oplossing is eenvoudig: Weiger dan die troon. WA vroeg om toestemming om te trouwen. Hij had ook kunnen denken ‘mooi, ik trouw zonder toestemming en ik ben ervan af’

    Kortom, WA koos voor de beperkingen. En wie zijn billen brandt moet op de blaren zitten – ik ga geen medelijden met WA hebben.

    Wat mij bij het ongeluk van Friso heel erg getoord heeft is niet de vraag om privacy, maar het feit dat het regeringsvliegtuig gebruikt werd. Dat maakt van de zaak – die een privézaak was, en wat mij betreft met een korte melding afgehandeld had moeten worden – blijkbaar een staatsaangelegenheid.

    Want dat vliegtuig is uitsluitend voor staatsaangelegenheden.

    Het is namelijk niet het pfamilievliegtuig van de Oranjes of zo.

    @ EPS – doodsbedreigingen zijn in Nederland niet toegestaan.

  22. Joke Rijnders zegt: 02-03-12 om 17:28

    Het enige dat onze koningin nu nodig heeft is empathie van onze zijde!

  23. Saw all the reacties, My comment: I feel not only for the Mother;but
    for his wife and children, and brohers and families. Everyone is
    suffering. There is a lot of suffering in the world and we should never
    forget it, but let us not sit in judgement, about other people, how they
    got where they are, because possessions are nothing, they are of
    the world and we are just passing through, just let us look at our
    maker who walked this earth in simplicity. My prayers are with every
    one who is suffering.

  24. jan zegt: 02-03-12 om 22:24

    @ Lies

    Dankjewel Lies! Als we de ideeen van Bas moeten volgen zijn ook alle Duitsers van tegenwoordig slecht, alle amerikanen, alle chinezen, alle russen en ook alle nederlanders inklusiev Bas heel erg slecht… hoe arm kun je emotioneel zijn?? of hoe gefrustreerd moet je zijn om zo te denken? een beetje zelf-reflectie is volgens mij meer op zn plaats als alleen maar je samenleving te vergiften…

  25. D.L. Brouwer zegt: 04-03-12 om 23:03

    Grote bewondering voor het Koningshuis.
    Vooral voor koningin Beatrix en we moeten heel blij zijn dat we een Monarchie hebben

  26. John zegt: 05-03-12 om 08:19

    Mevrouw Von Ambsberg bedankt voor alles en sterkte voor de familie.

    Nu weer terug naar de ultieme vorm van democratie waarbij de mensen zelf een leider mogen kiezen.

  27. Sander zegt: 05-03-12 om 15:28

    Ik hoop dat Hare Majesteit de kracht vindt om hier mee om te kunnen gaan, ik wens haar daarbij alle goeds.

    @John, die leider mag je indirect kiezen bij de volgende Tweede Kamerverkiezingen. Onze koningin fungeert als internationaal reclamebord voor ons koninkrijk en staat boven de politiek, dat is het hele eieren eten. Een dergelijke functie waarin ze ons land promoot kan beter vervuld worden door een onafhankelijk (lees: geboren) ambtsdrager, dan een gekozen burger waar niemand iets mee heeft.

    @Bas: het regeringsvliegtuig mag een X aantal uren per jaar voor privé-doeleinden gebruikt worden, dit was dus geen staatsaangelegenheid.
    Verder vind ik het ongepast dat er op dit moment republikeinse kreten worden rondgebazuind; het toont een gebrek aan tact om op dit moment de bekende argumenten te komen prediken, jammer.

  28. Sam Koeman zegt: 06-03-12 om 16:52

    In de eerste plaats wil ik de familie heel veel sterkte wensen met dit tragische ongeluk. Misschien klinkt dit wat ongeloofwaardig uit de mond van een republikein, maar ik zou graag willen benadrukken dat ik tegen de monarchie als systeem ben en niet tegen de familie Von Amsberg. Persoonlijk wens ik ze het beste en kracht in deze moeilijke tijden toe.

  29. @Raymond

    In ieder geval kost een President niet jaarlijks 110 miljoen euro. Wat ik nog steeds verbazingwekkend heb gevonden is dat onze Kroonprins
    vanaf 14-jarige leeftijd een jaarlijkse bijdrage van bijna 500.00 gulden
    ontving. En wat te denken van de vele privileges van de leden van het koningshuis. En dat alles bij de gratie van de belastingbetaler. Kassa!

  30. bas zegt: 02-04-12 om 17:29

    @Sander,

    niemand in de publieke dienst mag publieke middelen voor eigen bate gebruiken.

    Dus, als [citaat] @Bas: het regeringsvliegtuig mag een X aantal uren per jaar voor privé-doeleinden gebruikt worden, dit was dus geen staatsaangelegenheid. [/citaat] waar is, dan klopt het in elk geval niet.

    Voor de familie Van Amsburg allemaal heel erg naar, maar ik ben geen vriend of bekende van die mensen. Voor mij is het de familie die hier een abonnement op een publieke functie – die van staatshoofd – heeft. En vanuit dat gezichtspunt reageer ik

Geef een reactie