De weblogs van de NOS worden niet langer bijgewerkt.

Voor nieuws Over de NOS kunt u terecht op over.nos.nl.
Voor de overige berichtgeving kunt u terecht op NOS.nl.

‘Hare Mastodont de Koningin’

In de top van de Nederlandse politiek voltrekt zich een onmiskenbare generatiewisseling. De veertigers nemen de macht over. Het leeftijdsverschil tussen het staatshoofd en de toonaangevende politici in ons land wordt daardoor wel héél groot. Koningin Beatrix krijgt te maken met een premier, een vice-premier en meerdere ministers die de leeftijd van haar zonen hebben. Daarmee wordt de vorstin bijna een, zij het nog actieve, mastodont in de Haagse politiek.

De combinatie van een oude, wijze en ervaren vorstin met jonge, aanstormende bewindslieden kan heel vruchtbaar zijn. Maar evengoed kan die tot ongemak en onbegrip leiden. De speelse benaming ‘Hare Mastodont de Koningin’ kan voor koningin Beatrix uitpakken als een geuzennaam, maar ook als een verkapte aansporing om plaats te maken voor haar opvolger Willem-Alexander: veertiger en dus generatiegenoot van de premier en veel bewindslieden.

Bordesfoto

Op het bordes van Paleis Huis ten Bosch verschijnt volgende week het kabinet-Rutte II. Dat levert dit plaatje op: een 74-jarige koningin Beatrix geflankeerd door haar 45-jarige premier Mark Rutte (VVD) en haar 38-jarige vice-premier Lodewijk Asscher (PvdA). (Toen Lodewijk Asscher geboren werd, was koningin Beatrix al 36 jaar en Willem-Alexander 7 jaar.)

Een bordesfoto, het had zomaar gekund, van een 45-jarige koning Willem-Alexander geflankeerd door leeftijdgenoot Mark Rutte en de nog 7 jaar jongere Lodewijk Asscher zou heel anders geoogd hebben. Overigens zou op zo’n bordesfoto koningin Máxima (41 jaar) ontbroken hebben, want voor een ambteloze echtgenote van de koning is daar geen plaats. Het zou voor de ambitieuze en populaire Máxima meteen een oefening in bescheidenheid en nederigheid hebben betekend.

Terug naar de bordesfoto van volgende week. Daarop – vanuit de coulissen gadegeslagen door PvdA-leider Diederik Samsom (41) en VVD-fractieleider Halbe Zijlstra (42) – als minister ook de veertigers Jeroen Dijsselbloem (46), Stef Blok (48), Edith Schippers (48) en Melanie Schultz van Haegen (42). Dit ministeriële peloton veertigers wordt gecompleteerd door de bijna veertiger, want 39-jarige Jeanine Hennis-Plasschaert. Zij zal aan de zijde van de oude koningin als eerste vrouwelijke defensieminister van ons land voor de troepen verschijnen. Over generatiewisseling gesproken.

Behalve met de premier en diens vervanger zal Beatrix als staatshoofd vooral te maken krijgen met de minister van Buitenlandse Zaken. Die vergezelt haar veelal bij staatsbezoeken. Dat zal de 51-jarige PvdA-er Frans Timmermans zijn: niet echt piepjong meer, maar toch altijd nog 16 jaar jonger dan zijn voorganger Uri Rosenthal (67) op deze post.

Verjongingskuur

De grote vraag is hoe de oude vorstin in het 32ste jaar van haar regeerperiode zal reageren op de verjongingskuur die de vaderlandse politiek doormaakt. Zal Beatrix haar hoop richten op de senior van het nieuwe kabinet – de ‘nationale burgervader’ Ivo Opstelten (68 jaar en VVD-er) – of zich verlaten op de 64- jarige onderkoning van CDA-huize Piet Hein Donner?

Ook denkbaar is dat Beatrix wordt aangestoken door de vitaliteit en de ambitie van ‘haar’ jonge bewindslieden. Gelet op de bijna spreekwoordelijke afstand tussen koningin en ministers die er van oudsher bestaat en die door Beatrix eerder vergroot dan verkleind is, ligt dat niet zo voor de hand. Het zou vanwege de status van het staatshoofd dat geen politieke kleur mag bekennen en boven de partijen staande nationale eenheid en cohesie dient te bevorderen en te symboliseren, ook niet gewenst zijn.

Het ligt menselijkerwijs geredeneerd dan ook meer voor de hand dat Beatrix, omringd door al die ‘jongelui’ op het ministerspluche, bij zichzelf te rade gaat met de vraag of de nu ontstane situatie niet bij uitstek geschikt is om plaats te maken voor haar zoon.

Seinen op groen

Koningin Beatrix, tien jaar weduwe, echter lijkt zich begrijpelijkerwijs nogal vast te klampen aan haar hoge ambt. Het is haar levens(ver)vulling. Ze gelóóft in de taak die ze, erfelijk bepaald, op zich genomen heeft. En het is bekend: zij die geloven, haasten zich niet. Toch staan nu alle seinen op groen voor een ordelijke en soepele troonswisseling.

De zonder formatierol voor de koningin aantredende regeringscoalitie kan, even afgezien van de Eerste Kamer tenminste, bogen op een forse meerderheid in de Tweede Kamer. De VVD en de PvdA zijn allebei redelijk in het politieke midden opererende en door de wol geverfde bestuurderspartijen. Ze zijn vast besloten na vijf kabinetten in tien jaar tijd Nederland jaren van politieke stabiliteit te brengen.

Daar komt bij dat de VVD onverkort koningsgezind is. In de haarvaten van de PvdA zit weliswaar nog wel wat republikeins sentiment, maar de vroegere PvdA-premiers Joop den Uyl (Lockheedkwestie) en Wim Kok (vader van Máxima) ontpopten zich in het verkleden op beslissende momenten als ‘redders van de monarchie’.

Volgend jaar wordt Beatrix 75 en gaan de festiviteiten in het kader van 200 jaar monarchie in Nederland van start. Kortom: ook de Koninklijke macht zou nu wel eens betrekkelijk snel in de handen van een veertiger kunnen komen. We moeten dat afwachten. Een stembus komt er niet aan te pas.

 

 

Deel deze pagina

« Terug naar het overzicht


15 reacties op “‘Hare Mastodont de Koningin’”

  1. erik geurtsen zegt: 30-10-12 om 19:22

    Alweer een inhoudsloos stukje. Monarchen zitten over het algemeen langer dan vier jaar op de troon. In Nederland hebben de regerende monarchen,zeker vanaf Wilhelmina, de eigenaardige gewoonte gehad gedurende een groot aantal jaren kennis en ervaring op te doen in hun omgang met vaak kortstondig aanwezige politici.Vanuit die achtergrond schijnen er dan wel eens moeilijke vragen aan de heren en dames politici gesteld te worden. Tja, in een persoonlijk gesprek kun je niet terug vallen op populistisch en voor journalisten interessant geleuter.
    Dan moet je met de billen bloot. Niet altijd even leuk voor mensen die alleen bij de waan van de dag ” denken” en doen.
    Zoals van Agt(die niet kortstondig aanwezig was) ooit zei”Het was soms peentjes zweten”.

    Het leeftijdsverschil is wel het belachelijkste argument dat ik ooit heb gehoord.

    Een degelijk gesprek vindt plaats op basis van wederzijds respect en kennis van zaken. Hij of zij die van leeftijdsverschil een probleem probeert te maken heeft last van een intellectueel tekort.

    Ik heb er allemaal geen last van. Voor zover ik kan beoordelen doet de Koningin haar uiterste best haar functie naar vermogen te vervullen.

    Het is van 2 dingen 1:

    Of je accepteert het systeem zoals het is en alles wat daarbij hoort en je houdt op met overbodig gereutel, of je verandert het radicaal.

    Maar niet dit soort overbodig en ongefundeerde ongein.

  2. asjemenou zegt: 30-10-12 om 20:19

    Hier lijkt de wens wel erg de vader van de gedachte te zijn en eerlijk gezegd word ik hier wat missleijk van, want het suggereert wel zo negatief. De foute kant van foute journalistiek, in mijn ogen.

  3. Helemaal mee eens: leuk dat de jongere garde aan de macht komt ; )
    Laten we echter niet vergeten dat de samenleving niet alleen uit jongeren bestaat. Voor een beetje beleidsvorming is ook de inbreng van mensen met wat meer levenservaring gewenst. Al was het maar waar het om de verpleeghuiszorg gaat. Op je 35e denk je allemaal: ‘mij gebeurt dat niet, ik regel mijn zaken beter’. En pas daarna gaan je eigen ouders het verpleeghuis in, en zie je wat er nodig is in een wereld, die onze vlotte jonge beleidsmakers helemaal niet kennen. en nog later ontdekt je, dat je zelf ouder en minder vlot word…

  4. Hans zegt: 31-10-12 om 10:40

    Rutte viel in een kramp http://indegelogeerdeaap.blogspot.nl/2012/10/melige-kramp.html

  5. Hennie zegt: 31-10-12 om 15:35

    Wat een misselijk makend stukje over een vrouw die weliswaar al 74 jaar oud is en al 10 jaar weduwe, maar die nog zo fantastisch goed haar werk doet. Zeker geschreven door iemand van rond de 40 die nog niet begrijpt waar het echt om draait in deze wereld.

  6. Robbert zegt: 31-10-12 om 16:37

    “Het zou voor de ambitieuze en populaire Máxima meteen een oefening in bescheidenheid en nederigheid hebben betekend.”

    Wat een vreemde opmerking van Piet van Asseldonk. Tekenende manifestatie van de zesjes-mentaliteit, reflex van bekrompenheid, van iemand die vooral niet wil dat anderen boven het maaiveld uitkomen. Laten we Máxima klein maken, want als ambitieuze en populaire vrouw, tevens vrouw van de Kroonprins, mag ze vooral niet te veel in de schijnwerpers komen. Alsof er sprake van zou zijn dat de echtgeno(o)t(e) van het Staatshoofd ook op het bordes verschijnt. Ik heb er Claus nooit gezien geloof ik..

  7. F. Markestein zegt: 31-10-12 om 16:48

    Wat wil van Asseldonk toch ontzettend graag dat Beatrix aftreedt, hoeveel stukken heeft hij daar nu al aan gewijd? Nu is het leeftijdsverschil tussen de koningin en de nieuwe ministersploeg ineens een probleem, althans voor hem. En waarschijnlijk ook alleen voor hem. De mensheid bestaat uit meer dan alleen veertigers!
    In Engeland hebben ze daar allemaal geen last van en trouwens, ook in de rest van Europa niet. De meeste vorsten behoren niet meer tot de jongsten, veel van hen zijn generatiegenoten van Beatrix.
    Hou eens op hierover te zeuren en laat de koningin het werk doen waar ze kennelijk van houdt en dat ze nog altijd goed doet.

  8. Ernst zegt: 31-10-12 om 21:27

    Het is typisch weer het gerotzooi van de republikeinse journaille die het Koninklijk Huis het liefst meteen ziet verdwijnen en maar ieder nep argument hanteert om zijn zin te krijgen. De Koningin zal genoeg kennis van zaken hebben om met de jongeren in de politiek die nu vooraan staan te kunnen onderhandelen. Om de Koningin een mastodont te noemen zou eigenlijk genoeg argument moeten zijn om de schrijver van dat schotschrift hierboven een fikse bekeuring te bezorgen! Het valt nu met het nieuwe regeerakkoord wel op dat de heren en dames journalisten die het NOS Journaal bevolken kennelijk voor hun eigen portemonnee praten en geen neutraal nieuws bieden. Hoezo onpartijdige nieuwsgaring? Het is lobbyen voor de eigen belangen pur sang. Alleen klagen over degenen die modaal verdienen of daarboven. Laat de sterkere schouders maar eens de zwaarste lasten dragen in plaats van andersom. Jaren lang is er al gesneden in allerlei zorgwetten en de schandalig hoge zorgverzekeringspremie sinds de invoering daarvan en de eigen bijdrage zijn NIET MEER op te brengen door mensen die afhankelijk zijn van een uitkering op minimum nivea. Die is sinds de invoering van de euro naar verhouding ver weg gegleden. De mensen die er het minst schuld aan zijn hebben de afgelopen jaren steeds het meest in moeten leveren terwijl de hogere lonen en inkomsten steeds nog omhoog gingen. De rek bij de minima is er al héél lang uit. En als de mensen die het beter hebben, niet kunnen verdragen dat mensen in de bijstand of met een uitkering op een gelijk niveau (wat ze zelf ook niet gewild hadden maar ook liever een betere situatie door werk hadden maar wat soms niet kan) een betaalbare zorgpremie te betalen krijgen terwijl de zorgtoeslag ook nog eens komt te vervallen, dan moeten ze niet gek opkijken dat er over een tijdje een run op verzorgingsinstellingen gaat ontstaan omdat er van een minimum uitkering op gegeven moment niet valt rond te komen. En ook de schandalige houding van een Pechtold en Wilders in de Tweede Kamer is hoogst stuitend. Laten zij maar eens een procent of 10 van hun gage aan de staatskas geven en er kan ook wel bezuinigd worden op de beveiliging van ene blaaskaak genaamd Wilders. Dat scheelt weer in de bezuinigingen. Eigenlijk zouden juist zìj eens een maand rond moeten kunnen komen van een uitkering op minimum niveau. Neem maar van mij aan: iedere rechtgeaarde Nederlander had liever NIET afhankelijk willen zijn van een uitkering maar soms is er geen andere keus!

  9. Edmond V.O. Katusz zegt: 01-11-12 om 06:31

    “De combinatie van een oude, wijze en ervaren vorstin met jonge, aanstormende bewindslieden kan heel vruchtbaar zijn.”

    Oh, ja? Geef eens een paar mogelijke voorbeelden. De koning heeft geen werkelijke regeermacht en als die koning dat wel probeert dan moeten wij daar een stokje voor steken.

    Verder klopt het dat ze oud is, maar wijs? Hoe weten we dat, mogen we niet weten? Ervaring heeft ze inderdaad.

    Het is jammer dat de bewindslieden soms zo schijterig reageren als het gaat om de macht van de koning. Toen en ook nu weer. Hans hierboven geeft een prima link. Wendela de Witt – Bicker maakt trouwens veel meer behartenswaardige opmerkingen aangaande het mastodonteninstituut. (Met excuses aan de mastodonten!) Wordt hoog tijd dat we die hele handel naar Zuid-Amerika depor… uh… exporteren.
    Gegroet, Edmond V.O. Katusz

  10. Syl zegt: 01-11-12 om 18:14

    Beledigend en kortzichtig. Chronologische leeftijd zegt niets over iemand’s denkbeelden meer. Vooral niet bij iemand die met beide benen in de maatschappij staat. Koningin of niet.

    Maar ja, “jongere” journalisten hebben soms nog een lange weg te gaan voordat ze in staat zijn hun eigen gelijk en visie te relativeren.

    Wat betreft het reglement voor commentaar: dat zou ook moeten gelden voor de blogposten zelf: niet nodeloos op de man spelen.

    Prettige dag.

  11. Bram Kool zegt: 01-11-12 om 22:45

    “Na een korte tijd als journalistiek freelancer trad Piet van Asseldonk in 1976 in dienst van het NOS-Journaal. Hij was daar vele jaren chef van de financiële redactie en eindredacteur van het 8 uur-Journaal. Tot zijn pensioen in 2010 werkte hij achtereenvolgens als eindredacteur van NOS-Laat, Het Capitool, NOVA, NOS-Actueel en Nieuwsuur.”

    In de top van de Nederlandse journalistiek voltrekt zich een onmiskenbare generatiewisseling. De veertigers nemen de macht over. Het leeftijdsverschil tussen Piet van Asseldonk en de toonaangevende journalisten in ons land wordt daardoor wel héél groot. Piet krijgt te maken met een hoofdredacteur, een adjunct-hoofdredacteur en meerdere chefs die de leeftijd van zijn zonen hebben. Daarmee wordt Piet bijna een, zij het nog actieve, mastodont in de Hilversumse journalistiek.
    Het ligt menselijkerwijs geredeneerd dan ook meer voor de hand dat Piet, omringd door al die ‘jongelui’ op de redactie, bij zichzelf te rade gaat met de vraag of de nu ontstane situatie niet bij uitstek geschikt is om plaats te maken.

  12. Anneke zegt: 01-11-12 om 22:50

    doet de opmerking “tien jaar weduwe” hier ter zake ?

  13. Toon ten Kortenaar zegt: 01-11-12 om 22:53

    Blijkbaar houden nog veel mensen van die poppenkast die door Napoleon 200 jaar geleden werd gesticht ,door zijn broer koning van de
    Nederlandse Republiek te maken.

    De Oranjes hebben daar dankbaar gebruik van gemaakt nadat ze Nederland in de steek hadden gelaten .

    In 1940 vluchtte dezelfde Oranjes weer , deze keer voor Hitler en lieten het Nederlandse volk met de brokken achter !

    Moeten we daarvoor
    Moeten we zo nodig zwaaien als ze op het bordes verschijnen ?

    Hebben we die verschijningen op het bordes zo nodig?

  14. Dacht dat het juist prijzenswaardig is, “iemand” met zo’n inzet, trouw en toegewijdheid.
    En wil men, op dit moment, niet die kant op met alle oudere mensen: verhoging AOW leeftijd, langer doorwerken, terugtrekkende overheid met name op het gebied van de sociale zekerheid, participatie van senioren in de samenleving?

    De Majesteit vervult ook hier weer een voorbeeldfunctie. M.i. laat ze ook zien wat in de toekomst, mits deze tendens wordt doorgezet, alle ouderen/senioren, in principe, te wachten staat namelijk; doorwerken.

    (p.s.
    Er zijn culturen waar ouderdom – in principe – wordt gezien als een bron van ervaring, kennis en wijsheid. Die worden, mits in redelijke gezondheid etc., niet zomaar aan de kant gezet.)

  15. Marcel zegt: 13-11-12 om 02:45

    Leve de republiek, wanneer worden eindelijk die overerfbare titels afgeschaft? Titels horen niet overerfbaar te zijn en iedere Nederlander moet in theorie staatshoofd kunnen worden.

Geef een reactie