Morgen zal een van ‘s wereld beroemdste auteurs de blogosfeer betreden: George Orwell. Maar wacht eens even… Was de goede man niet al lang dood?

Jazeker. De auteur, bekend van Animal Farm en 1984, overleed op 21 januari 1950 aan tuberculose. Morgen wordt er dan ook een beetje vals gespeeld. De blog begint zo:

“August 9: Caught a large snake in the herbaceous border beside the drive. About 2’ 6” long, grey colour, black markings on belly but none on back except, on the neck, a mark resembling an arrow head all down the back. Did not care to handle it too recklessly, so only picked it up by extreme tip of tail. Held thus it could nearly turn far enough to bite my hand, but not quite.”

Het zijn dagboekaantekeningen uit 1938. Het initiatief komt van de Orwell Prize, een organisatie die elk jaar een prijs uitreikt voor de beste politieke schrijver. De komende vier jaar zullen Orwells dagboeken van 1938 tot 1942 op het internet verschijnen.

Het is niet voor het eerst dat historische dagboeken als blog verschijnen. Vorig jaar kregen de oorlogsdagboeken van Harry Lamin veel aandacht. Lamin was een Engelse soldaat die in de Eerste Wereldoorlog vocht. Zijn verslagen waren bijna tijdloos, alsof een Engelse soldaat anno 2008 de blog schreef vanuit Irak of Afghanistan.

De dagboekaantekeningen van Orwell zijn wellicht wat meer gedateerd, maar nog steeds uitermate boeiend vanwege de tijd waarin Orwell zijn dagboeken optekende. Jean Seaton, de voorzitter van de Orwell Prize: “Orwell is a rabbit caught in the eye of a snake. That snake was the Second World War.”

Al wist Orwell natuurlijk niet dat de Tweede Wereldoorlog zou uitbreken, de spanning van die turbulente tijd is voelbaar in zijn dagboeken. Al doen de eerste aantekeningen anders vermoeden. Veel gedetailleerde observaties over bloemen, planten en dieren. Het laat Orwell zien als een obsessief schrijver die zich altijd bewust is van zijn omgeving.

Uit latere aantekeningen zien we de Orwell die we beter kennen: de polemische en gepassioneerde journalist die zich kwaad maakt over fascisme, Stalinisme en de verwoestingen van de oorlog. Zo schrijft hij op 6 juni 1940:

Orwell zou pas in 1945 een wereldberoemde schrijver worden met zijn boek Animal Farm, een allegorie over het totalitaire regime van Sovjet-leider Stalin. Maar de dagboekaantekeningen van bieden een interessante kijk op het leven van Orwell. Het was een vormende periode waarin de Engelsman zijn politieke overtuigingen aanscherpte.

Vooral zijn ervaringen tijdens de Spaanse Burgeroorlog zijn van grote invloed op zijn denken geweest. Orwell vocht tijdens mee aan de Republikeinse zijde tegen de fascistische generaal Franco. Orwell was een overtuigd sociaaldemocraat met een sterke liberale inslag. Het kapitalisme was in zijn ogen corrupt, maar de totalitaire systemen van het fascisme en Stalinisme waren volgens hem een nog grotere bedreiging voor de wereld.

Orwell raakte zwaargewond tijdens de Spaanse burgeroorlog en in 1938 trok hij zich terug naar Engeland en Marokko om te herstellen. De eerste dagboekaantekeningen die nu op het internet verschijnen, stammen uit deze periode. 

Ik moet zeggen: het werkt. De weblog leent zich uitstekend voor dit soort initiatieven. Een dagboek is vaak saai om te lezen als boek, omdat het een aaneenschakeling is van fragmentarische observaties. De blog maakt de dagboeken meer toegankelijk. We kunnen nu de gebeurtenissen volgen in de cadans van de schrijver zelf.

Ik vroeg nog aan Jean Seaton of Orwell een blogger zou zijn geweest als hij nog leefde: “Absolutely. He was always aware of the power of the mass media and the power of the word. By keeping words pure, you keep your thoughts pure. By keeping your thoughts pure, you keep society pure. That was what he believed. That’s what would have made him an avid blogger.”