De verschroeide aarde van het Lagerhuis

Snelheidslimiet van 30 (foto: Mike Cogh)Stel, vijf jaar geleden reed u elke dag met een snelheid van 40 km/u door een woonwijk waar een snelheidslimiet van 50 kilometer geldt. Niets aan de hand, zou u denken. Dan ineens, vijf jaar later, krijgt u een dikke stapel verkeersboetes in de bus. Wat blijkt? De overheid heeft besloten met terugwerkende kracht een snelheidslimiet in te voeren van 30 km/u.

“Hoe zou u daarop reageren?” vraagt Labour-parlementariër Frank Field zich af.  Field gebruikt bovenstaand voorbeeld om een vergelijking te maken met de afhandeling van het bonnetjesschandaal. Weet u nog, de kosten voor hondenbrokken, pornofilms, onderhoud voor kasteelgrachten en eendenhuisjes die de Britse parlementariërs zonder enige schaamte declareerden bij het Lagerhuis.

Premier Brown gaf afgelopen zomer aan oud-topambtenaar Thomas Legg de opdracht om alle declaraties nog eens tegen het licht te houden. Vorige week stuurde Legg een brief aan alle leden van het Lagerhuis en tientallen kregen het zachte doch dringende advies geld terug te storten. Wat bleek, Legg heeft met terugwerkende kracht maxima verbonden aan bijvoorbeeld schoonmaak- en tuinierskosten voor de tweede woning.

Dat heeft tot grote woede geleid in het Lagerhuis. Sommige parlementariërs noemen het de “tactiek van de verschroeide aarde”. Nu zou je kunnen denken: misschien is het verstandiger als de “honourable friends” niet al te veel tegensputteren. Het imago van het Lagerhuis is zwaar beschadigd door het schandaal en je kunt maar beter betalen. Dat is ook het advies dat alle partijleiders aan hun collega’s hebben gegeven. Labour en de Conservatieven dreigen zelfs parlementariërs uit de fractie te schoppen die weigeren terug te betalen.

Toch is de woede wel te begrijpen, zeker omdat de nieuwe regels van Legg arbitrair en enigszins discriminerend lijken. Kijk nog eens naar de declaratieregels van het Lagerhuis. Parlementariërs mogen jaarlijks 27.000 euro per jaar declareren voor de kosten van een tweede woning. Onder die kosten vallen: hypotheeklasten, onderhoud van het huis, schoonmaak, tuinonderhoud, de aanschaf van meubilair enzovoorts. Parlementariërs konden zelf invullen hoe ze dat bedrag op wilden maken. Sommigen declareerden 27.000 euro aan hypotheeklasten, anderen besteden een groot deel van het geld aan schoonmaakkosten.

In dat laatst zit ‘m nu de pijn. Hoewel de Britse politiek veel is veranderd in de afgelopen decennia, kun je nog steeds stellen dat er een klassentegenstelling door het Lagerhuis loopt. Kijk eens naar de frontbench van de Conservatieven. Dat zijn stuk voor stuk multimiljonairs met kasten van huizen. David Cameron gebruikte elk jaar de volle 27.000 euro om zijn hypotheeklasten de declareren (want een duur huis), en met hem vele andere Conservatieve collega’s. Veel Labour-parlementariërs zijn grosso modo niet zo rijk en hebben kleinere woningen (en dus lagere hypotheeklasten). Zij gebruiken de declaratieregeling vaak om andere zaken te declareren, zoals de schoonmaak van hun huis of het onderhoud van de tuin.

En dat is het wrange voor Gordon Brown, die bekend staat als een sober man die weinig geeft om materiële zaken. Van alle parlementariërs moet de premier het grootste bedrag terugbetalen (13.000 euro) - grotendeels schoonmaakkosten. Veel Conservatieven ontspringen de dans omdat er geen beperkingen zijn ingevoerd voor de hypotheeklasten. Zet Javascript en Flash aan om deze Flash video te zien.

Nog wranger is het voor Frank Field, die gevraagd is bijna 8.000 euro terug te storten in de kas van het Lagerhuis. Field stond juist bekend als een voorvechter van de versobering van de declaratieregels. De Daily Telegraph, die het bonnetjesschandaal onthulde, rekende Field tot een van de “saints” van het Lagerhuis, omdat hij relatief weinig declareerde. 

Field weigert dan ook geld terug te betalen. Dat is een tegenslag voor de partijleiders die hoopten dat dit schandaal snel zou overwaaien. Fields woorden dragen gewicht, want hij is de meest ‘senior” Labour-parlementariër die zijn kont tegen de krib gooit. Anderen lijken hem te volgen en vandaag werd bekend dat het verzet tegen Legg groeit.

Het bonnetjesschandaal is verre van voorbij.

« Terug naar het overzicht


7 reacties op “De verschroeide aarde van het Lagerhuis”

  1. Roel zegt: 20-10-09 om 17:28

    @Arjen

    Ik heb ooit een Engelsman, met een eigen bedrijf, horen zeggen dat in Groot-Brittanie belastingmaatregelen met terugwerkende kracht kunnen worden ingevoerd. Ik vond dit nogal onwaarschijnlijk, dus ik vroeg me af of jij weet of dit waar is? In dat geval past dit nieuws dan in de Britse traditie.

    Verder denken we dat we zowel van deze bonnetjesaffaire en de bonuscultuur in het bankwezen kunnen leren dat het verstandig is mensen niet over de hoogte van hun eigen toelages te laten beslissen.

    Overigens geef ik Field nu wel gelijk dat hij het niet wilt terugbetalen. Hoe moreel verwerpelijk ook, hij heeft het spel wel volgens de bestaande regels gespeeld.

    Hoe is het probleem nu opgelost? Is er al overgestapt op vaste toelagen?

  2. Arjen van der Horst zegt: 20-10-09 om 20:40

    @ Roel

    Daar heb ik nog nooit van gehoord en enig zoekwerk heeft niets opgeleverd. Het lijkt me onwaarschijnlijk.

    Het probleem met de declaraties is (nog) niet opgelost. Er lopen nog een aantal onderzoeken naar de affaire. Thomas Legg zal later dit jaar met een uitgebreid rapport komen. Verder onderzoekt de belastingdienst de declaraties van een aantal parlementariërs voor mogelijke belastingfraude.

    Tot slot is er nog de commissie-Kelly die een voorstel gaat doen voor een nieuw declaratiesysteem. Nog niets is vastgelegd, maar een aantal zaken is wel duidelijk. De leden van het Lagerhuis kunnen voortaan niet zelf meer bepalen hoeveel zij verdienen en wat ze mogen declareren. Dat zal een onafhankelijk orgaan doen. Verder zullen waarschijnlijk enkele riante regelingen geschrapt worden of versoberd zoals de declaratieregeling voor een tweede woning. Begin volgend jaar zullen we horen hoe het nieuwe declaratiestelsel eruit gaat zien.

  3. Ellard zegt: 20-10-09 om 20:42

    Twee medicijnen om de democratie van Groot-Brittannië te vernieuwen zijn:

    1) Opstellen van een grondwet met daarin een duidelijke omschrijving van de wetgevende macht en de uitvoerende macht. Magna Charta???Tradities zijn goed voor klederdrachten zoals bij de Tower.

    2) Invoering van de evenredige vertegenwoordiging. Het huidige districtenstelsel is niet democratisch. In dat systeem heb je met minder dan 35% van de stemmen al een meerderheid in het parlement. Met 50% van de stemmen kun je zelfs over een absolute meerderheid beschikken. Bovendien leidt het tot cliëntelisme. Om nog maar te zwijgen over het stuitend Juinenachtige gedrag van lokale afgevaardigen om kiezers te paaien.

  4. bas zegt: 21-10-09 om 09:28

    Ellard,

    Ik ben het volledig met je eens, dat ee ndistrictenstelsel tot vreemde effecten leidt, en dus onwenselijk is

    MAAR hier, in Nederland, hebben wij kamerleden die niemand kent. hoeft in mijn ogen geen probleem te zijn, indien de partijen hun afgevaardigden een beetje fatsoenlijk over het land zouden spreiden – maar nee, de randstad is duidelijk oververtegenwoordigd in de Kamer

    Voor mij is dat echter geen reden om Nederland in districten op te delen, maar anderen denken daar anders over

    In Duitsland hebben ze een systeem met twee stemmen: 1 voor evenredige verdelihng, en een ander om te bepalen wie dan die zetel krijgt. Natuurlijk past die nooit precies – er zij naltijd mensen met eenrechtstreeks mandaat waar geen evenredigheidszetel voor beschikbaar is, en die hebben dan een tijdelijke zetel – een klapstoel

    Dit zou voor mij de problemen hiermee mooi oplossen. Zoals vaker komt de wijsheid uit het oosten

  5. marjo zegt: 21-10-09 om 20:06

    ik denk dat ik ze met dat bord vam 30km een keer om die oren zal wapperen

  6. Jeroen zegt: 22-10-09 om 14:04

    Dat verkeersbord is natuurlijk 30 mijl en niet 30 km. Ik woon in GB en heb met verbazing en natuurlijk ook veel vermaak de “expenses” zaak gevolgd. De Britse media hebben er alle belang bij om dit zo lang mogelijk te melken omdat dit extra verkoop (kranten/tijdschriften/advertenties/etc)oplevert en hebben dit dus een “Soap” gemaakt. De enige Soap die ik wel interessant vind moet ik zeggen. Ik denk overigens dat de analogie van Frank Field niet opgaat omdat er in de declaratie regels wel degelijk richtlijnen waren zoals “redelijk” en “essentieel voor het uitvoeren van parlementaire taken”. Dus om bij de analogie te blijven, het was niet redelijk om met 50 mijl door een woonwijk te scheuren. Ik wil er ook even op wijzen dat de echte boeven de parlementariers zijn die met hun “eerste” en “tweede” huis hebben gespeeld. Dus b.v. voor de declaraties hebben ze hun duurste huis als tweede huis aangemeld om zo veel mogelijk hypotheek te declareren maar bij het verkopen van dat huis als “eerste” huis verklaren om de belasting op toegevoegde waarde te vermijden (capital gains tax geldt niet voor eerste huis). Dat vinden de meeste Britten dus fraude en verdient echte straffen. Je hoeft overigens geen medelijden te hebben met de vertegenwoordigers in het lagerhuis, ook niet die van labour, de vergoeding en vooral pensioenregeling is zo slecht nog niet.

  7. De Engelse politiek is niks meer dan een bende schreeuwerige apen, die niemand meer serieus neemt.

    Vrijwel al mijn Britse vrienden stemmen inmiddels BNP.

Geef een reactie