Het einde van de rockmuziek
Twee jaar geleden bezocht ik een Londense veiling van attributen van rockartiesten. Absoluut pronkstuk van de avond was de gitaar die Jimi Hendrix in 1967 de fik stak tijdens een optreden in de Britse hoofdstad. Je kon de brandlucht nog ruiken.
De gitaar bleek een magneet voor een bijzonder bont gezelschap. De diehard Hendrix-fans die helemaal uit Newcastle waren gekomen. Geld hadden ze niet om een bod te kunnen doen (de gitaar zou uiteindelijk geveild worden voor 350.000 euro), maar de aanblik van de gitaar was voldoende om de lange trektocht naar het zuiden te maken.
Achter in de zaal zaten veel te hippe bejaarden die al snel stomdronken waren (het bier was immers gratis). Een man met bolhoed die rechtstreeks uit Clockwork Orange leek te zijn gelopen. Nog een paar zonnebankhoofden die even met geld kwamen smijten. Die gitaar, dat was een leuk hebbedingetje waarop ze wel wilden bieden. Ook aanwezig was de oude Londense chauffeur van Hendrix die de Amerikaanse gitarist van concert naar concert vervoerde in de jaren zestig. Hij leek vooral gekomen te zijn om oude herinneringen op te halen.
Hier de radioreportage van toen:
Maar arm of rijk, fan of geen fan, de aanwezigen hadden duidelijk een overeenkomst: allemaal waren ze ouder dan vijftig jaar. Jongere generaties worden kennelijk niet enthousiast van gitaarhelden als Hendrix.
Verschillende Britse media en bloggers (hier en hier) hebben de rockmuziek plechtig dood verklaard. Deze week werd bekend dat in 2010 nog nooit zo weinig rocknummers werden verkocht. Van de 100 best verkochte nummers waren er slechts drie van rockbands. Van die drie was het best verkopende nummer Don’t stop believin’ van Journey. Jawel, een hit uit anno 1981 die nieuw leven is ingeblazen door de tv-serie Glee.
Zet Javascript en Flash aan om deze Flash video te zien.
De cijfers spreken voor zich zou je denken. Van de top 100 best verkopende nummers viel 47 procent in de categorie Hiphop/R&B, 40 procent kwam uit de categorie pop en 10 procent was dance. Rockmuziek hobbelde helemaal achteraan met een armzalige 3 procent. Het tijdschrift Music Week meldde dat het de slechtste verkoopcijfers “aller tijden” waren voor het rockgenre. Nou ja, misschien was dat lichtelijk overdreven. In 1672 (een rampjaar, meine Damen und Herren, een rampjaar) scheen rock het nog slechter te doen.
Volgens Paul Gambaccini, bijgenaamd de Professor of Pop, heeft rockmuziek de status van jazz gekregen. “It is the end of the rock era. It’s over, in the same way the jazz era is over.” Maar wacht eens even… Hebben we dat niet al eerder gehoord? Werd tien jaar geleden de rockmuziek ook al niet naar het graf gedragen en een paar jaar later weer nieuw leven ingeblazen. Niet iedereen is dan ook overtuigd. “Rock isn’t dead. It’s just resting.”
Ik ben het niet eens met onheilsprofeten als Gambaccini. Het geringe aandeel rock in de hitlijsten van 2010 zegt meer over de hitlijsten dan over de rock ‘n roll. Er zijn veel minder mensen (ook in de UK) die nog singles kopen dan vroeger. Het zijn bovendien erg jonge platenkopers (c.q. downloaders) en die neigen sowieso meer naar pop/dance dan naar rock. Kijk maar naar de album hitlijsten van 2010: daarin nam rock een gezonde 27% in. Dus het valt allemaal nog wel mee.
Als rock gedefinieerd wordt als ‘zoals Jimi Hendrix speelde’, dan heb ik nooit van rock gehouden
Ik heb vrieden die het geweldig vinden, en het dus plenty gehoord, maar ik persoonlijk vind die krijzende gitaren verschrikkelijk
Zet ik een stapje achteruit, dan denk ik dat voor wie nu jong is, de krijsende gitaren horen tot de muziek van de generaties van hun ouders, waar ze zich tegen afzetten, net zo goed als dat die takkeherrie bedoeld was om een generatie daarvoor de ouders gek te maken.
Alles zal uiteindelijk vergeten worden
Zoals Johan al aangeeft: het ligt er maar net aan hoe je er tegen aan kijkt. Wat betreft singles (een markt die, vooral in de UK, sterk is toegenomen: http://bit.ly/gQDmob – volgens mij heeft die site een paywall, maar je kunt in ieder geval de titel zien) verliest rock misschien, maar in de album verkoop is van de top 100 toch 27% rock, en live – met oa de festivals – mag rock ook niet klagen.
Daarnaast is het ook wel opvallend dat de nummers/albums die bovenaan in de lijst staan allemaal aan het begin van het jaar zijn uitgekomen en dus bijna 52 weken hebben gehad om singles/albums te verkopen ten opzichte van andere muziek die heel wat minder tijd heeft gehad. Maar hey, het is januari, volgens mij sterft er ieder jaar in deze tijd een muziekgenre.
Rock dood? Het leeft meer dan ooit, alleen niet in de hitlijsten. Wel in de top 2000 trouwens, waar het nog steeds haar rechtmatige eerste plaats heeft (alleen nu in de vorm van de Eagles ipv Queen). En laat je die liedjes horen aan de huidige generatie dan zal over een jaar of 10 zeker 50% ervan voor rock kiezen ipv de eenhapsmuziek van nu. Zo gaat het met muziek, je smaak verandert met de jaren. En sommigen zoals ik houden gewoon van alle muziek, maar goede ouderwetse rock muziek blijft mijn favoriet.
Rock is anders geworden, evolutie heeft haar werk gedaan. Maar dood is het niet. 22 Maart, Melkweg Amsterdam, Turisas. Finse Folkmetal. Het is maar een voorbeeld.
En neem al die festivals die iedere zomer plaatsvinden. Volgens mij zitten die vol met bands die door rock geinspireerd zijn. Natuurlijk zit er ook een boel rotzooi bij, maar er zitten ook pareltjes bij die het publiek een wereldweekend kunnen bezorgen.
Jimi Hendrix? Briljant gitarist en pionier. Maar na hem is er ook een boel moois gemaakt.
Rock is zeker niet dood. Kijk maar naar de Top 2000, waar van de bovenste 10 nummers er toch minstens 6 tot 8 tot de rock kunnen worden gerekend. En kijk je bij de Top 1000 van Veronica, dan is het grootste verschil dat daar een aantal ándere rocknummers bij de bovenste 10 zijn geëindigd. Waar luisteraars zélf kunnen kiezen, blijkt toch wel dat de rockmuziek hoog blijft eindigen. En ja, dat is waar ik graag naar luister.
Hoewel mijn voorkeur vooral uitgaat naar New Age, en ook duitstalige muziek (Klostertaler e.a.), ga ik soms ook lekker uit mijn dak bij b.v. Metallica, AC/DC of Black Sabbath. Of nóg harder (Mortician, Sepultura e.a.).
Mijn muzieksmaak loopt dus behoorlijk uiteen. Maar rock kan ik dus zeer zeker waarderen.
Over rocksmaak valtte twisten, ik vond die Hendrix maar een prutser op z,n gitaartje,net zoals al die andere zogenaamde gitaargoden.Dan hou ik het bij de meer diepgaande gitaarklanken van Steve Hackett,Tommy Emmanuel of de Chinese gitaargodinnetjes Su Meng en Wang Yameng (Beijing guitar duo) daar kan ik voor 15 euro van genieten en krijg ik meer dan waar voor m,n geld
Moeilijk vergelijken Michael (sorry, ben niet zo goed met puntjes op de e). Hendrix was al dood toen Hackett net bij Genesis kwam. daarbij, heel ander genre. De wereld zit vol van briljante gitaristen en gitaristes (ik hou bijv. erg van Joey Satriani,Gary Moore en David Gilmour) maar je kan niet ontkennen dat hij zijn tijd vooruit was en dingen deed met een gitaar die anderen niet konden (of wilde) doen. Daar zijn er nog heel veel van tegenwoordig, en toegegeven niet allemaal even “goed” als men beweert. Het is maar net wat je verwacht van en band of gitarist.
Zoals jij denkt over Hendrix,, denk ik over Kurt Cobain en Nirvana. Troep, slappe zooi, alleen wat geworden omdat ie zichzelf door zijn hoofd schoot maar zoveel minder dan andere muziek. En toch iedere keer komen ze er weer mee opdraven. En er zijn zelfs mensen die beweren dat Cobain in de top 20 van beste rock gitaristen hoort. HAH !!
@Tim Ik vind nog steeds dat Hendrix helemaal niet zo vernieuwend was,(misschien als ie stijf v.d dope stond) of je moet z,n acts waabij hij z,n gitaar aan flarden sloeg,of in de fik zette vernieuwend vinden.Z,n gitaarspel zelf vond ik nou niet echt vooruitstrevend.Maar goed dat is mijn persoonlijke mening.
Satriani en Gilmour kunnen me zeker ook bekoren net als Jeff Beck,Jennefer Batten of Allan Holdsworth.
Kurt Cobain tja eigenlijk heel triest verhaal.
Luister hier eens naar en huiver,(let op je huidharen)
http://www.youtube.com/watch?v=JfkKm-dvTvY
“47 procent in de categorie Hiphop/R&B, 40 procent kwam uit de categorie pop en 10 procent was dance”… Wat een cultuur van wansmaak heb je dan zeg…
Leuke discussie en ongetwijfeld zonder einde. Graag voeg ik als oudere liefhebber een paar woorden toe. Ik volg het al wat langer niet alert meer (midden jaren tachtig afgehaakt) maar hoor nog weleens iets voorbij komen. Er wordt inderdaad nog steeds vrij veel rockmuziek gemaakt en een nieuwe jonge generatie lijkt de laatste jaren goed hoorbaar vaker terug te grijpen op de ‘sounds of the sixties to nineties’ en er ook iets eigens mee te doen. Dat houdt dus niet op. Inmiddels mainstream zijn nu vaak ook gemoderniseerde jazzklanken te horen van de late jaren veertig met vaak wat ielere vrouwenstemmen (Karen Emerald etc.) dus ook de jazz is terug van nooit weggeweest. Zie Radio6, een moderne internetzender met veel oude en nieuwe jazz en soul. Blijkbaar bestaat hier een (deels nieuw?) publiek voor. Er wordt door een deel van de jongeren ook goed geluisterd naar de pop en rockmuziek waar ik mee opgroeide, zeg maar van de late jaren zestig tot eind jaren zeventig. In mijn beleving toch wel een hoogtijperiode van het genre. Zoveel werd toen uitgevonden of geinnoveerd, zowel qua techniek als sound, mentaliteit en cultuur, dat het mij jaren terug al moeilijk te overtreffen leek. Een brede en opvallende ‘tegencultuur’ ook, musici en publiek hadden een herkenbare band en vaak een (vermeende) gedeelde boodschap, er was ook een generatiekloof die ook muzikaal radicaal uitgeleefd werd, er was het gebruiken van en afzetten tegen voorgaande culturen, etcetera. Over smaak valt altijd te twisten en ik hoorde begin jaren zeventig al voorlopers (The Last Poets, bestaan geloof ik nog) van wat later rap en hiphop ging heten. Die me toch minder boeit en eenvormiger lijkt, een beperkter genre qua techniek en mogelijkheden dan zelfs de ’16 bar blues’. De even rauwe als ‘kale’ punk was indertijd voor mij al even wennen en toch ook weer een motor van veel nieuwe dingen via New Wave en verder.
Over smaak kun je eindeloos twisten, iedere generatie lijkt tenminste een deel van de ‘standbeelden’ van een voorgaande te moeten neerhalen. Je wordt zelf ook ouder en neigt ernaar de muziek (cultuur) waar je mee opgroeide te idealiseren. Maar mij lijkt de tijd van de ‘classic rock’ spannender en boeiender. Er is nu veel talent, het barst van de veel beter opgeleide muzikanten die hun geschiedenis kennen en gebruiken. Er zijn zeker vergeleken met de tijd tot halverwege de jaren zeventig veel podia die artiesten letterlijk dichterbij brengen. Die tijd voor de punk bracht trouwens ook veel rommel en stilstand. Maar ik heb toch een beetje het gevoel dat het nu gewoner, minder belangrijk of interessant is, dat er minder gepionierd wordt, dat het nu vaak direct even professioneel als commercieel is, dat nieuwe leuke dingen meer lijken op wat al gedaan is, dat jeugdculturen wel veelvormig en veelzijdig zijn maar ook minder dominant of minder opvallend of verschillend van de oudere jongeren waartoe ik ook behoor, dat bv. Chuck Berry en The Rolling Stones laten zien dat rock ‘n roll en rock toch gearrivieerd en voor alle leeftijden geworden zijn, zie ook de diverse scholen en academies. Die de jazz eerder ook al kreeg. De ‘straat’ ingepalmd door ‘de school’. En dus net als jazz een gerespecteerd instituut met veel geschiedenis geworden. Ook voor rock geldt wellicht: it is not dead but it just smells funny’ (vrij naar Frank Zappa’s uitspraak in 1974 over jazz). De geschiedenis gaat echter ook almaar door, zie de Grunge van de jaren negentig en het ook nu teruggrijpen en innoveren.
Een muzieksoort dood verklaren vraagt om veel tekst en uitleg. Jazz en klassiek werden naarmate zij ‘moeilijker’ werden misschien minder mainstream, maar kennen ook nu heel populaire stromingen. Het ligt voor de hand dat de rock dezelfde weg gaat of is gegaan. Te jong en vitaal om te sterven, maar ook te oud en gearriveerd om nog grote maatschappelijke emoties los te maken?
Ben zelf een fervent trance-liefhebber, en zie de ontwikkelingen in de muziekindustrie met lede ogen aan. Echte muziek, dat wil zeggen met een noemenswaardige melodie, veel akkoordenwisselingen, en met een beat die veel ritme-variaties heeft (zoals de meeste rock, maar ook goeie muziek uit mijn eigen favoriete genre) is niet meer populair.
Wat wel? Domweg shit met een saaie beat en wat bliepjes eronder en dan 1 of andere halve callgirl die een bandje vol hijgt waar men een autotune op gooit.
Wat is er toch aan de hand met de muziekindustrie? Je zou bijna denken da tde creativiteit van de mensheid op zijn eind aan het lopen is….
@Peter
Het overgrote deel v.d mensheid is z,n sensitiviteit aan ,t kwijtraken,het ene deel is alleen geintereseerd in geld en spulletjes, het andere deel kan niet in z,n primaire levensbehoefte voorzien,dus laat staan z,n “hogere” aspiraties.