Tough justice

Een 23-jarige student steelt een paar flessen water: zes maanden cel. Een moeder doet niet mee aan de rellen, maar accepteert wel een gestolen onderbroek van een plunderaar: vijf maanden cel. Twee jongens roepen via Facebook op tot een rel die uiteindelijk niet plaatsvindt: vier jaar cel.  

De Britse rechters delen ongekend harde straffen uit voor iedereen die betrokken was bij de rellen. Ook voor degenen (zoals alle bovengenoemden) die nog nooit eerder in aanraking met justitie waren gekomen.

Al twee dagen raast nu een debat of de rechters, gedreven door publiek sentiment en politieke druk, niet doorslaan. In de politiek zien we een traditionele links-rechts tegenstelling. De progressieve Liberaal Democraten en (in iets mindere mate) Labour gruwen van de uitzonderlijke hoge straffen die ze “buiten elke proportie” noemen . De Conservatieven (inclusief premier Cameron) prijzen de ferme aanpak van de rechters.

Er is een handjevol politici die met opzet niets zeggen zoals Menzies Campbell (LibDems): “Politicians should neither be cheering nor booing in the matter of sentencing. It is an important part of our constitutional principles that political influence is not directed at the judicial system.” Wijze woorden die verloren lijken te gaan in de oververhitte discussie van what’s right and wrong.

Vanaf het moment dat de rechtbanken vorige week dag en nacht open gingen om de duizenden verdachten te verwerken, zagen we al ongekend hoge straffen. Maar het debat over de hoogte van de straffen barstte pas echt los toen Jordan Blackshaw en Perry Sutcliffe-Keenan veroordeeld werden, omdat ze via Facebook opgeroepen hadden tot rellen. Niemand gaf gehoor aan de oproep, zelfs de twee verdachten niet. Toch zag de rechter voldoende aanleiding het tweetal tot vier jaar cel te veroordelen en hij hoopte dat de straf anderen zou afschrikken.

Deze straffen zijn uitzonderlijk. Als Blackshaw en Sutcliffe-Keenan een paar dagen vóór de rellen hun oproep hadden geplaatst waren ze ervan af gekomen met een veel lichtere straf. De Britse justitie houdt precies bij wat voor straffen rechters (gemiddeld) geven. Zo krijg je doorgaans vier jaar voor ontvoering, aanranding of het doodrijden van iemand terwijl je onder invloed bent. De student die een paar flessen water sloeg zou waarschijnlijk hooguit een taakstraf hebben gekregen.

Wat zich niemand lijkt af te vragen is of deze hoge straffen daadwerkelijk afschrikkend werken, zoals de rechter hoopt. De gerenommeerde criminologen Andrew von Hirsch en Anthony Bottoms van de Universiteit Cambridge hebben daar al in 1999 op verzoek van het ministerie van Binnenlandse Zaken uitgebreid onderzoek naar gedaan. Hun conclusie: de pakkans en de zekerheid dat je gestraft wordt, werken afschrikkend. Maar de hoogte van de straf heeft dan vervolgens een verwaarloosbare invloed.

Ik vermoed dat dit soort wijsheden op dovemans oren vallen. Groot-Brittannië is uiteindelijk een land van law & order. En in tijden van sociale onrust gaat elke nuance overboord.

UPDATE vrijdag 19 augustus: De vrouw die eerder vijf maanden kreeg voor het accepteren van een gestolen onderbroek, heeft in hoger beroep een taakstraf gekregen.

Deel deze pagina

« Terug naar het overzicht


21 reacties op “Tough justice”

  1. G.B. zegt: 18-08-11 om 17:28

    @ Een 23-jarige student steelt een paar flessen water: zes maanden cel. Een moeder doet niet mee aan de rellen, maar accepteert wel een gestolen onderbroek van een plunderaar: zes maanden cel.@

    In deze stelling wordt voorbijgegaan aan de doodsangst die hardwerkenden hebben uitgestaan toen hun dure bezit niet alleen werd leeggeroofd, maar ook kort en kleingeslagen en platgebrand. Het gaat hier namelijk niet om een fluisterstille winkeldiefstal, maar om een zeer geweldadige vernielpartij waarbij het stelen secundair was.

    De straffen zijn derhalve niet te hoog maar eerder nog te laag.

  2. A.L. zegt: 18-08-11 om 17:47

    Prima straf – meer dan rechtvaardigd richting hardwerkende slachtoffers. Tevens maak je als klein individu tijdens de rel geheel uit van een groter geheel wat dagenlang heeft gewoekerd – in die contex dien je dit te bezien – prima dat dit is meegenomen – weet waar je aan begint als je gaat meegaat rellen !

  3. Linda zegt: 18-08-11 om 18:12

    @G.B.: Of je de straf te hoog of te laag vindt, hangt in deze erg af van wat het primaire doel van de straf is: wil je met deze straffen anderen afschrikken om hetzelfde te doen (zoals in de blog staat, en de reden die politici noemen voor de hoge straffen), of wil je vooral de persoon in kwestie individueel straffen voor zijn daden?

    Deze blog (en politici) lijken te kiezen voor de eerste reden, en uit onderzoek is al (veel vaker dan in de ene studie die hier genoemd wordt) gebleken dat hogere straffen inderdaad niet leiden tot minder misdaad. Een berucht voorbeeld hiervan is de doodstraf in Amerika: staten waarin de doodstraf is afgeschaft hebben een lager aantal moorden per inwoners dan staten waarin de doodstraf nog wel bestaat.

    Cameron en de Tories lijken dus enigszins hypocriet in hun redenering voor de hoge straffen.

  4. Ricardo zegt: 18-08-11 om 18:27

    Een voorbeeld van erg snel stoer worden zonder veel na te denken. Hoe schandelijk ook, het is absurd als men 4 jaar cel krijgt voor het oproepen tot plunderingen, zeker als het geen effect had.

    Geef echte daders een eerlijk proces, dit lijkt op het ‘pleasen’ van Cameron en het boze volk. Zij zijn overigens terecht ook boos waar het beter wegkomende veel grotere zakkenvullers betreft. En je hebt weinig aan een door willekeur overbelast justitie en politie apparaat dat ook nog moet bezuinigen. Bovendien is er een mi. bekender patroon. Engeland is tenminste via baan en bezit nog altijd klassebewust. Zo bezien is het ook nu normaal dat de ‘kleine’ graaiers veel harder bestraft worden dan de grote.

  5. Arjen van der Horst zegt: 18-08-11 om 18:38

    @G.B. & L.B.
    Mij gaat het er niet zozeer om of de hoge straffen terecht zijn of niet. Het feit dat rellen (en de daaruit vloeiende angst voor hebben en houden van de slachtoffers) als verzwarende omstandigheid worden aangerekend bij genoemde verdachten is normaal. De vraag is waarvoor straffen bedoeld zijn. Is het niet meer dan wraak en vergelding, probeer je criminelen op het het rechte pad te helpen of werken strafen afschrikkend? Alle elementen spelen in moderne Westerse rechtssystemen een rol (al zijn er wel duidelijke accentverschillen tussen verschillende landen). Mijn blog gaat vooral over dat laatste element (afschrikking) omdat de rechters dat specjfiek noemen bij de bepaling van de sfrafmaat. Daarbij plaats ik dus vraagtekens.

  6. Sjoerdvm zegt: 18-08-11 om 19:51

    De straffen zijn zeker niet absurd hoog. Men vergeet verder te kijken dan de neus lang is. Wanneer je puur kijkt naar wat er in Engeland is gebeurd is er gewoon sprake van terrorisme alleen niet gepleegd door een organisatie zoals we tegenwoordig gewend zijn.

    In Nederland zou dit wellicht dezelfde gevolgen hebben voor aangehouden verdachten. Indien er namelijk sprake is van een terroristisch misdrijf (artikel 138d Wetboek van Strafrecht) met een terroristisch oogmerk als omschreven in artikel 83a Wetboek van Strafrecht dan is er een mogelijkheid tot strafverzwaring. Deze kan oplopen tot de helft van de strafmaat die er op het betreffende strafbare feit staat.

    Gezien het feit dat er middels Facebook wordt opgeroepen tot ontwrichting van de samenleven en de verstoring van de openbare orde kan ik me voorstellen dat rechters hier hogere straffen opleggen dan wanneer er wordt opgeroepen tot een staking of iets dergelijks. Dat er uiteindelijk niemand gehoor geeft aan de oproep is ander verhaal.

  7. Arjen van der Horst zegt: 18-08-11 om 20:52

    @Sjoerdvm
    Het terrorisme-argument snijdt geen hout. Geen enkele Britse rechter heeft terrorisme aangevoerd bij het vonnissen van de relschoppers. De anti-terreurwetten en de daarbij behorende straffen hebben dan ook geen enkele rol gespeeld bij de strafmaat.

  8. Top, en hoe groot gaan de straffen worden voor de hufters van News of the World? White collar crime? Murdock? Prima als we tough gaan doen, maar dan natuurlijk wel voor iedereen.

  9. Bas zegt: 18-08-11 om 21:30

    Ik denk dat deelnemen aan de rellen, of je nu iets meeneemt of niet, bestraft met 6 maanden cel, dat vind ik niet echt extreem. Ik verwijs naar G.B. hierboven

    Dan is die 6 maanden natuurlijk voor de rellen, niet voor het jatten

    Maar die dame die de gestolen waar heelt, want dat is het aannemen van de reasultaten van diefstal, die is, in mijn ogen, niet betrokken geweest bij de rellen, hooguit medeplichtig. In Nederland is de maximum straf voor een medelichtige 2/3de van de maximum straf voor de dader, en dit doet vermoeden dat de staf dus ook 2/3de zou moeten zijn

    Dan hebben we het over het stelen, en dan lijkt mij 1 maand ruimschoots genoeg

    Persoonlijk zou ik graag zien dat degene die mijn gestolen fiets koopt ook een maand zou moeten brommen. Helaas, die gaat meestal vrijuit

  10. SevenCirkel zegt: 18-08-11 om 22:15

    Het is de vraag hoe de jongeren uiteindelijk gaan reageren op (extreem) hoge straffen. Wellicht voedingsbodem voor meer?

  11. roel zegt: 18-08-11 om 23:04

    natuurlijk is een hogere straf logisch dan bij een ‘stille’ winkeldiefstal, maar deze straffen zijn buitenproportioneel.

    wat krijgt dan iemand die een politie-auto vernielt? 10 jaar? iemand die plundert? 18 jaar?
    een hooligan die een winkelier mishandelt en brand sticht? 12748 jaar??????

  12. John zegt: 19-08-11 om 07:59

    Ik denk dat volgens het Engels wetboek voor het stelen van een paar flessen water geen 6 maanden straf staat. Het valt moeilijk tot niet te bewijzen welk aandeel deze jongeman in de plunderingen/brandstichting heeft gehad en blijft iemand onschuldig tot het tegendeel is bewezen. Als je na deze simpele feiten kijkt faalt het recht systeem in Engeland en kan de onafhankelijk van de Engelse rechters in twijfel worden getrokken.

    Waarom worden de financiële plunderingen van de heren politici en bankiers ook niet in deze maten bestraft? Onee deze mensen staan boven de wet toch? Daar krijg je een gouden handdruk voor.

  13. Bas zegt: 19-08-11 om 09:15

    @ John

    Van het Britse recht weet ik niets, maar zou ik het op zijn Neder;lands bekijken, dan zie ik:

    diefstal max 4 jaar
    bij deelnamers aan rellen wordt niet gekeken naar de eigen rol, tenzij het om leiders gaat. De deelnemers krijgen – als deelname bewezen wordt – allemaal een zelfde straf

    En voor staatsgevaarlijke activiteiten is de maximumstraf erg hoog

    Hierboven schreef ik al dat ik voor de waterdief de 6 maanden best verdedigbaar vind. Als relschopper.

    Alleen is het voor de heelster anders – want daarvan is niet bewezen dat ze bij de rellen betrokken was. Ze kan hooguit indirect erbij betrokken worden

  14. peter zegt: 19-08-11 om 09:42

    de onrusten zijn veroorzaakt door sociaal onaanvaardbare wantoestanden uit naam van regeringen.
    om dan als een politiestaat door te slaan is absurd.
    eerst de kat in het nauw drijven om daarna af te straffen als deze van zich af bijt.
    als ik nu roep om alle gestoorde landsbestuurders af te zetten en hun geld af te pakken,komt dan de rivd bij mij op de koffie om mij een vakantiekamp voor te dragen.
    een voorbeeld stellen met straffen is niet conform vastgelegde wetten, rechters dienen zich hier aan te houden om niet onpartijdig over te komen.
    dat er bij onschuldigen wordt geplunderd is collateral damage in de kleinste zin van het woord, maar inderdaad jammer en vervelend.
    Maar niets vergeleken bij hoe regeringen mensen onderdrukken.
    De schone schijn van een net en welvarend land is verbleekt en de ware aard komt naar boven, het rijke westen is niets meer dan een feodale inquisitionele verzorgingsstaat die niet meer te houden is. mijn huidige helden zijn de arabieren, wij europeanen zijn alleen maar bang onze gestolen welvaart te verliezen en doen krampachtig mee met ons nsb-lookalike kabinet. Het probleem is dat de leiders vroeger te veel in de boeken gekeken hebben en alles stomweg hebben geleerd, zonder zich af te vragen waarom en of dit wel waarheid was, een 10 halen op school is peanuts maar wat heb je dan geleerd?
    actie = nog altijd reactie
    het gaat er ook helemaal niet om hoe succesvol je in je leven bent,het gaat er om hoe je je weg naar je einde aflegt. Dus weg met die verkrampte zogenaamde economische concurrentiestrijd en laat alle mensen over hun eigen lot beschikken. liever loop ik zelf de afgrond in dan dat ik me door de regering bij de hand laat leiden naar diezelfde afgrond.
    succes met de wedstrijd, doei

  15. @John
    We weten in het geval van de student die de fles water stal, precies wat er gebeurde. Hij is namelijk de supermarkt binnengetreden nadat hij door anderen eerder was gesloopt en geplunderd. De winkel was nagenoeg leeg toen hij naar binnen ging. We weten dit omdat hij werd gadeslagen door politie-agenten die hem op heterdaad betrapten.

  16. peter zegt: 19-08-11 om 12:04

    water hoort gratis te zijn, dan kun je het ook niet stelen,lol

  17. Jelle zegt: 19-08-11 om 13:45

    Inderdaad werken zware straffen niet.
    Zoals gezegd in het stuk is dat al vaker onderzocht en bewezen. Door de contacten die ze opdoen in de gevangenis zijn ze vaak crimineler na de straf dan ervoor. Helemaal in dit soort zaken, waar men zich mee laat slepen met de de groep en waar ze in de regel niet meer met criminelen te maken hebben dan dat ze in een hoog-criminaliteit buurt wonen.
    Een straf waarbij ze de schade die ze veroorzaakt hebben duidelijk herkenbaar voor de buurt en hun vriendjes moeten opruimen, schade moeten betalen en hun excuses aan de slachtoffers moeten aanbieden zal een positiever effect hebben op hun latere gedrag dan een gevangenisstraf. Scheelt ook nog eens belastinggeld.

  18. G.B. zegt: 19-08-11 om 16:40

    Ongeloofelijk dat er hier mensen proberen recht te praten wat krom is…
    Ik zal het nog één keer uitleggen:
    De buurtsuper slopen mag niet.
    Een kapperszaak kort en klein slaan is verboden.
    Een electronicazaak van zijn pui ontdoen en leegroven is niet toegestaan
    Doe je dat toch dan krijg je straf.
    En omdat slopen en vernielen en tereuren erger is dan een simpele winkeldiefstal, valt die straf wat hoger uit dan die voor een simpele winkeldiefstal.

    Dat is er wat ter discussie staat. Niet of een straf wel of niet helpt. Dat is een hele andere discussie.
    En straffen we niet, dan kunnen we elke hooligan wel los laten lopen en antennes van auto’s laten rukken.

  19. jan de man zegt: 19-08-11 om 16:48

    Sinds wanneer straffen wij criminelen als preventief signaal? voor mij is het belangrijkste doel van de straf compensatie en genoegdoening is voor de slachtoffers (incl. de doodsangsten die de winkeleigenaren en winkelpersoneel hebben doorstaan in dit geval). daarom lijken mij deze straffen redelijk realistisch. dat van een lange straf geen preventieve werking uitgaat kan ik weinig mee.

  20. @Jan de Man
    Dat preventieve element is wat de Britse rechters zelf als argument aandragen bij het opleggen van een extra hoge straf.

  21. Hoe creatief zal de mens nog kunnen zijn, want her en der gaat het door merg en been al de stuiptrekkingen van het mensdom, mijn petje af voor al diegenen die zich onvermoeid inzetten voor de rechten van de mens, diegenen die dat bewerkstelligen zonder enig winstbejag, zonder enig eigenbelang, gewoon met een missie, met een roeping, die net die link kunnen zijn naar niet zoveel jaar in de cel, of juist wel, die opkomen voor wat telt, die nog herkennen wie nu werkelijk slachtoffer is of niet, wie nu wel dader is of niet, over het algemeen kronkelen we met ons allen als een stel gevangen palingen in een emmer water , tegelijkertijd gefascineerd en angstig voor onze eigen daden en gedachten, er gebeurt teveel, het is werkelijk zo dat er beslissingen worden genomen onder enorme druk en het zal zeker nog een staartje hebben, er zal een docu ooit komen en verschillende punten zullen belicht worden, vanuit de positie van de overwerkte rechter, de benadeelde winkelier, de relschopper, de toevallige voorbijganger die ook nog eens een pracht stuk lingererie voorbij ziet komen, het kan niet op, dan zien we de docu en dan snappen we het helemaal en/of helemaal niet………

Geef een reactie