Weblog Madrid

Hetzelfde hooggerechtshof, zelfde beschuldiging, zelfde hoofdpersoon. Onderzoeksrechter Baltasar Garzón verdedigt zich vanaf vandaag opnieuw tegenover zijn eigen collega’s die hem van ambtsmisbruik verdenken. Garzón zou willens en wetens misdaden van het Spaanse Francoregime hebben onderzocht, terwijl hij wist dat hij daarbij buiten zijn boekje ging.

lees verder →

Het circus kent zo zijn regels. 15.15 De Spaanse premier komt zijn ambtswoning uitgelopen. Het hoost van de regen. Een medewerkster die een paraplu ophoudt wordt door de fotografen toegeschreeuwd. De paraplu bederft het zicht. 15.16 De president van Frankrijk komt voorrijden en schudt handen met de Spaanse premier. Het duurt maar even. Immers, rotweer. Dan is het fotomoment voorbij.

lees verder →

Eindelijk is Mariano Rajoy weer opgedoken. De nieuwe Spaanse premier verdween na zijn benoeming in december achter de muren van zijn ambtswoning. Er verschenen alleen foto’s van de premier bij de ministerraad. Maar daar bleef het bij, tot gisteren. Rajoy gaf toen een interview aan het Spaanse persbureau EFE.

lees verder →

De rij voor het loterijkantoor in Madrid gaat het huizenblok om. Honderden mensen zijn het. Ze wachten met bewonderenswaardig geduld op hun loten voor de kersttrekking. Waarom we hier staan, schokschoudert een man die er dik drie uur staat. “Dat vroeg ik net mijn vrouw ook al.”

lees verder →

Cristina, de sportieve dochter van de Spaanse koning Juan Carlos, aarzelde niet toen ze de handballer ontmoette. Iñaki Urdangarin was een knappe kerel. Hij speelde bij FC Barcelona en had ook nog eens een indrukwekkend curriculum als master in bedrijfskunde. Ze trouwden. Maar nu wordt haar man verdacht van corruptie.

lees verder →

De laatste week van de verkiezingsbijeenkomsten is begonnen. Maar het lijkt alsof Zapatero zijn koffers al stil heeft gepakt. Binnen zijn partij, de socialistische PSOE, heeft niemand het nog over hem. De man die zeven jaar premier van Spanje was speelt geen enkele rol meer.

lees verder →

Je hoeft niet te twijfelen of de socialisten de Spaanse verkiezingen gaan verliezen. De ene peiling na de andere voorspelt een nederlaag zonder weerga voor de partij van premier Zapatero. De PSOE kan rekenen op nog 29 procent van de stemmen, tegenover 46 procent voor de conservatieven. Toch houdt lijsttrekker Rubalcaba vol.

lees verder →

De laatste cd-winkel van mijn buurt in Madrid is nu ook opgedoekt. De winkelruit is dichtgeplakt met geel papier en het rolluik vergrendeld. Binnenkort zal het bordje ‘Te Koop’ nog volgen. Overal in wijk zitten tientallen gaten van de opgedoekte bedrijven.

lees verder →

Een meeslepend einde was de ETA niet gegund. Uitgerekend op de dag dat media wereldwijd berichtten over de dood van Khadafi doekte de terreurgroep zichzelf op. Natuurlijk. Het heengaan van de ETA haalde het nieuws. Maar het werd weggedrukt door het dramatischer einde van de Libische leider.

Toch was het niet niets. De drie gemaskerde figuren zaten vermoedelijk voor de allerlaatste keer achter hun tafeltje met de Baskische vlaggen links en rechts. Het geluid was wat beroerder dan de vorige keer. Maar de boodschap (die ze een uur eerder onder embargo naar BBC stuurden) was overduidelijk. De wapens zullen zwijgen, en de ETA hoopt op een dialoog met de Spaanse en Franse regering.

Die dialoog zal er nooit komen. Net zo min als een soort van vergiffenis vragen aan de nabestaanden van de 829 doden die in 43 jaar onafhankelijkheidsstrijd vielen.

Vraag is nu wat er met die drie ETA strijders achter het tafeltje gaat gebeuren. Ze zijn de allerlaatste vertegenwoordigers van een stam die al lang met uitroeiing wordt bedreigd. 703 wapenbroeders slijten hun dagen in Spaanse en Franse gevangenissen. Wie nog vrij rondloopt heeft strak gecoördineerde politiediensten op zijn heupen.

De bewegingsruimte is voor het paar dozijn vrijheidsstrijders wel erg klein geworden.

Toch is succesvolle politievervolging niet de verklaring waarom de wapens zwijgen. De reden is simpelweg het wegvallen van het idee dat je met geweld iets bereikt. Radicale jongeren in Baskenland geloven daar niet in en ook de veroordeelde strijders zien het nut niet meer. Daardoor smolt de bodem onder de hardliners razend snel weg.

Wat hielp was de theatrale vredesconferentie die maandag werd gehouden. Kofi Annan en Gerry Adams kwamen ervoor naar San Sebastián. Ze kwamen met een statige verklaring over het eind van de gewapende strijd en lieten het podium leeg achter. Daar konden een paar dagen later de drie maskers hun eindspeech te houden.

Het was mooi geweest als ze zo voor de camera hun maskers hadden afgedaan. Maar zover ging de stunt nu ook weer niet.

De vraag die het zinloze geweld overblijft is hoe het nu verder moet met het prachtige Baskenland. Nieuwe generaties activisten zijn er opgestaan, die via de politiek hun hogere doel van onafhankelijkheid proberen te bereiken. Dat gaat met redelijk succes. Hun beweging kreeg bij de laatste raadsverkiezingen een kwart van de stemmen.

De foto bovenin dit blog maakte ik een eeuwigheid geleden op Puerta del Sol in Madrid. In die zomer van 1997 schoot de ETA het raadslid Miguel Angel Blanco na een krankzinnig ultimatum dood. Massale protesten volgden. Zonder iemand dat toen vermoedde veranderde op dat moment het denken over geweld als middel. Aan correspondenten vanaf nu de opgave niet meer over de ETA te schrijven na een reis door Baskenland, of een aanslag daarbuiten. Dat zal nog vreemd vallen. Al mag je verwachten dat de roep om onafhankelijkheid, die leeft onder de helft van de Basken, blijft bestaan.

Over honderd jaar bestaat Spanje misschien niet meer. Maar Baskenland nog altijd.

“Circa 25 procent van de Spaanse jongeren tot 16 jaar is ondervoed. Dat is mede het gevolg van de economische crisis waaronder het land gebukt gaat”. Zo zijn de eerste twee regels van het bericht dat het ANP gisteren in Nederland verspreidde. Maar de Spaanse werkelijkheid is gelukkig wel anders dan kinderen met opgezette buiken en vliegen om hun hoofd. lees verder →