Towards Knowledge Democracy, een conferentie van 25 tot 27 augustus aan de Leidse universiteit, ging over de spanningen tussen politiek, samenleving, wetenschap en de rol van de media. Bij de deelsessie Lost in translation stond de journalistiek centraal. Hoofd communicatie van European Food Information Council (EUFIC) Laura Smillie vertelde hoe haar organisatie bemiddelt tussen de wetenschappers en journalisten die experts nodig hebben om het publiek te informeren. EUFIC wordt betaald door de voedselindustrie en de Europese Commissie, maar heeft geen winstoogmerk en beweert zich geheel onafhankelijk te gedragen. ‘Als de industrie ons zou instrueren zijn we in mum van tijd onze geloofwaardigheid kwijt,’aldus Smillie. Het aandachtsgebied van EUFIC, voedselveiligheid, gezondheid, dieetproducten en hun effecten, is erg interessant voor een groot publiek.
De wetenschap communiceert niet meer rechtstreeks met de mensen, alles loopt via de media, stelde de Duitse journalist Hans Neubert (foto). ‘Tweehonderd jaar geleden gaven wetenschappers een public lecture om hun kennis te delen, tegenwoordig worden alleen successen gecommuniceerd.’ Neubert is voorzitter van de European Union of Science Journalists’ Associations . Hij vindt dat de journalisten zich te makkelijk voor een karretje laten spannen.’Vaak zie je aan de start van een project een grote mediacampagne en als je dan een jaar later nog eens gaat kijken, blijkt de kantoorlocatie opgeheven, werkt het telefoonnummer niet meer en heeft men niet eens een eindverslag geschreven.’
Kennis brengt geen democratie, vervolgde Neubert. Burgers krijgen vaak snippers informatie, maar sommigen missen ze de opleiding om die informatie te begrijpen. Neubert: ‘Hitlers Derde Rijk was een echte kennissamenleving, maar dat kon niet verhinderen dat het leeuwendeel van de bevolking hele domme standpunten innam.’