De NOS heeft ten onrechte op een persconferentie aan de vooravond van de Olympische Spelen aangegeven dat de Spelen bij de NOS in HD-kwaliteit zouden worden uitgezonden. Op dat moment was intern al duidelijk dat de beelden weliswaar in HD-kwaliteit beschikbaar waren, maar dat de NOS niet over de faciliteiten beschikte om het schaatsen in HD-kwaliteit te kunnen brengen.
Mevrouw van Assen uit Heerde heeft hierover een klacht ingediend bij de NOS Ombudsman. Zij schreef: ‘Het verschil in beeldkwaliteit tussen de schaatsuitzendingen van de NOS en de Duitse ARDHD en ZDFHD is overduidelijk.Ik vind het een onjuiste keuze van de NOS om mensen die zich de moeite hebben getroost om te investeren in een full HD TV en bijbehorende ontvanger niet de mogelijkheid te geven om schaatsbeelden in full HD te bekijken.’ Zij merkte op dat de NOS ‘de samenvatting van de biathlon sprint 10 km. mannen in SD kwaliteit had uitgezonden, terwijl ZDFHD deze beelden zondagavond live in HD kwaliteit uitzond’.
Na deze klacht kreeg mevrouw Van Assen antwoord van de NOS. Publieksvoorlichting liet haar weten: ‘Geachte mevrouw Van Assen, de sporten die de NOS een-op-een live uitzendt, zijn in zogeheten ‘hoge definitie ‘ kwaliteit (HD). Echter, voor wat betreft het schaatsen ligt de situatie iets anders.(…) De NOS maakt, zoals altijd rondom het schaatsen, een eigen programma in Vancouver. Met bijvoorbeeld de sprint van Sven Kramer naar de tribune, de Nederlandse schaatsers die zich opwarmen, de beelden van de Koninklijke familie op de tribune. (..) Deze extra beelden die de NOS maakt, zijn in zogenoemde ‘standard definitie’ kwaliteit (SD). Dat heeft alles te maken met het feit dat we de camera’s en bijbehorende faciliteiten al een jaar geleden hebben moeten bestellen, toen nog niet bekend was dat de NOS de internationale wedstrijdbeelden in HD zou uitzenden. (..) Het eigen programma komt in zijn geheel in SD naar Nederland en wordt vervolgens in Hilversum opgewaardeerd naar een kwaliteit die HD benadert, ook wel SD+ genoemd. Dit is weliswaar betere kwaliteit dan “gewoon” SD, maar minder dan full (native) HD.’
Tijdens de Olympische Spelen heeft mevrouw Van Assen op haar HD-televisie dus maar naar de Duitse zenders gekeken, zo blijkt uit haar tweede e-mail, ‘Ondanks de val van Annette Gerritsen heb ik gisterenavond genoten van de schaatswedstrijd 500 meter in HD formaat op ARD HD en Eurosport HD. De HD beelden op de ARD spreken uw uitleg van gisteren tegen. De ARD zendt namelijk dezelfde sfeerbeelden in HD formaat uit. De opwarming van de schaatsers, Willem-Alexander en Máxima op de tribune, een huilende Annette Gerritsen op het bankje en zelfs de oranje teennagels van Margot Boer werden in HD vertoond.’ Zij vermoedt dat het schaatsen in SD-kwaliteit wordt uitgezonden, omdat de gesprekken die Mart Smeets met Ria Visser en Bart Veldkamp voert in SD-kwaliteit zijn. En voegt aan haar klacht een belangrijk argument toe. ‘De NOS heeft op 12 januari 2010 bij de presentatie over de Olympische Winterspelen toegezegd dat de Vancouver 2010 volledig in HD kwaliteit wordt uitgezonden.’ Het persbericht is te vinden op de website van de NPO.
Uitspraak van de Ombudsman
De beelden uit Vancouver die de NOS heeft overgenomen zonder er iets aan toe te voegen, waren in Nederland te zien in HD. Juist bij de schaatsbeelden was dat niet het geval. De verklaring van de sportredactie luidt als volgt: ‘Als we de beelden in HD zouden doorgeven, zou verderop in de keten ook alles in HD moeten. De regiewagen, verslaggeversonderwerpen, de verbindingen tussen de Oval met Mart Smeets en het International Broadcasting Centre (IBC) en de verbinding tussen Vancouver en Nederland. In Hilversum zijn nog maar 2 montagesets in full HD en er is nog geen mogelijkheid HD te archiveren.’
Niettemin is er eind 2009 door de NOS alsnog een poging ondernomen om het oorspronkelijke verzoek aan Canada om beelden in SD-kwaliteit om te zetten in een aanvraag voor HD-kwaliteit, maar de organisatie in Vancouver wilde dat toen niet meer veranderen.
Na deze voorgeschiedenis vindt de NOS Ombudsman het onbegrijpelijk dat er op een persconferentie over de Spelen bij de NOS half januari door de NOS is gesteld dat de NOS de Olympische Spelen in HD-kwaliteit zou verslaan. Hoofdredactie Sport had moeten weten dat dit niet ging gebeuren. Nu zijn kijkers op het verkeerde been gezet en hebben sommigen wellicht een duur HD-televisietoestel aangeschaft om van een koude kermis thuis te komen. De NOS Ombudsman vindt het uitzenden in SD + nog wel te verdedigen, maar de valse voorlichting is een misser.
Juist het oeverloze gezwam van Mart Smeets, mag ik dat zeggen? ja dat mag ik zeggen, hoef ik nou niet te zien. En dat blijkt dan juist de reden te zijn om alle beelden te downscalen naar SD. Terwijl het technisch heel goed mogelijk is de SD beelden op te schalen. Onbegrijpelijk….