Met het zweet op het voorhoofd komt Ilham de redactie binnenrennen. Het is half tien, wij zijn al op de redactie van ITV-nieuws, in afwachting van de ochtendvergadering. Die zou klokslag nu moeten beginnen. Maar de redacteuren hangen wat voor de tv, Ilham daagt kraaiend van plezier een presentatrice uit om voor ons haar oriëntaalse danskunsten te vertonen. Hilariteit alom als zij zich verlegen uit de voeten maakt, maar vergaderen ho maar. Het is net de Azerbeidzjaanse versie van ‘Debiteuren, Crediteuren’ en ‘The office’,  inclusief een Borat-accent.
“We wachten op de baas van de dag,” maakt Ilham ons duidelijk. De betreffende dame komt ruim een uur later koket binnengehuppeld. Met een brede glimlach neemt ze plaats achter haar bureau en checkt ze uitgebreid haar make up. Ze is die dag de presentatrice van het acht uur journaal en niemand lijkt het gek te vinden dat ze een uur te laat is. Bij mij vechten ergernis, verbazing en de slappe lach om voorrang. Ze deelt een lijstje met onderwerpen uit, die zonder discussie voor kennisgeving wordt aangenomen. Waar is het debat over de onderwerpen voor die dag? Waar is een stevige hoofdredacteur met inspirerende plannen? Is dit een professionele nieuwsorganisatie?

Ilham moet als verslaggever naar een ontmoeting van de Azerbeidzjaanse minister van Buitenlandse zaken met een vertegenwoordiger van de OVSE – de organisatie voor veiligheid en samenwerking in Europa. Eindelijk kunnen wij mee. “Waar gaat de ontmoeting over?” vraag ik. Ilham weet het niet. Het zou kunnen gaan over de presidentsverkiezingen, in oktober. De OVSE houdt in de gaten of die wel democratisch verlopen. “Wat ga je dan vragen?” Hij haalt zijn schouders op: hij ziet het wel, als de ontmoeting voorbij is.

Bij het ministerie voegen we ons bij de rest van de journalisten, op de stoep voor het hek. Het wachten is begonnen. Ilham hoopt de OVSE-vertegenwoordiger bij vertrek nog even te spreken. Opnieuw staan we helemaal niets te doen.

Als Ilham druk in gesprek is met zijn cameraman, grijp ik de kans om niet al te opvallend met een verslaggever van Radio Free Europe, een station dat nieuws brengt in landen waar door de overheid nog steeds censuur wordt gepleegd. Zij vertelt mij dat ITV in haar optiek totaal niet onafhankelijk is. “Ze zijn helemaal niet kritisch naar de regering. Op dit moment zitten vier journalisten van de oppositie in de gevangenis, ze worden valselijk beschuldigd van drugsbezit. Daar hoor je ITV niet over.”

Na een paar uur wachten op de stoep van het ministerie vertrekt de vertegenwoordiger van de OVSE met de mededeling dat de volgende dag pas een persconferentie is. Ilham vertrekt met lege handen; op deze manier wordt het voor ons moeilijk om Ilhams werkwijze te observeren. En dus ga ik over op meer directe benadering. Tijdens de lunch vraag ik hem naar de journalisten die in de gevangenis van Bakoe zitten. “Die zitten daar niets voor niets, ze hebben de wet overtreden,” zegt hij. “Als ik drugs koop, ga ik ook de cel in.” Dat de journalisten volgens verschillende mensenrechtenorganisaties onschuldig zijn, zegt hem niets: “Die organisaties worden betaald door de oppositie of door anderen die er belang bij hebben dat de regering in een kwaad daglicht wordt gesteld.”Als ik hem vraag of hij kritisch durft t zijn naar de regering, knikt hij. “Natuurlijk.” Ik twijfel aan zijn antwoord: gelooft hij dit werkelijk? Het wordt tijd om het verhaal van de andere kant te horen: van een journalist die de intimidatie en corruptie van de regering aan den lijve heeft ondervonden…

ps. dit blog is een verslag van een onderzoek dat we vorige week hebben gedaan- voordat het conflict in het noorden van de Kaukasus losbarstte. Het programma Nieuwsllink wordt uitgezonden op vrijdag 22 augustus, rond 21.20 uur op Nederland twee.