Het was de Mexicanen niet ontgaan dat de koningin van Nederland deze week op staatsbezoek is, maar prins Willem-Alexander heeft de show gestolen. Niet op een manier die hij zelf prettig zal vinden, maar de Mexicanen moeten er erg om lachen. Hij haalde er zelfs de tv-journaals mee.
De prins gebruikte woensdag in zijn speech op een seminar over energie een Mexicaanse uitdrukking, in het Spaans dus. Hij wilde zeggen ‘een slapende garnaal wordt meegenomen door het tij’. Maar dat was niet wat hij zei…
De Mexicanen in de zaal schoten meteen in de lach. Want wat kwam uit de koninklijke mond? “Een slapende garnaal gaat naar de kloten”.
Het is het gevolg van een vertaalfout. Er stond ‘chingada’, waar ‘corriente’ had moeten staan. Dat zou in het overgrote deel van de Spaanstalige wereld niet zo erg zijn geweest, maar laat chingada nou juist in Mexico dus betekenen ‘naar de kloten gaan’. Dat wist de vertaler niet, die komt uit Argentinië. En nee, het was niet Máxima.
De fout doet denken aan een faux pas van koningin Beatrix zelf, die in 1988 tijdens een toespraak in Canada lord Durham eerde als de grondleger van de democratische regeringsvorm in het land. Daarbij zag ze over het hoofd dat Durham bijzonder omstreden is bij het Franse volksdeel.
Inderdaad, oeps, maar moeten we dat nou echt erg vinden?
“Slapende garnalen…..” Wauw, ik ben nu eigenlijk vooral benieuwd naar de rest van de speech. : ) Zelfs zonder vertaalfouten werkt dit al op mijn lachspieren.
Dat was een beetje dom…
Leuk dat de Oranjes nu wat meer dichterbij het volk komen
Dit gebeurt, als je voorleest uit andermans werk.
vertrouwd niet op de slapende vertaler als je het niet onder de knie heb
Voor zo iemand betaal je toch geen belasting?!?
Waarom houdt hij überhaupt een speech in het Spaans, als hij de taal kennelijk niet onder de knie heeft? Ga dan voor Engels, dat kunnen die mensen vast wel verstaan.
Kom op NOS, dit is toch geen nieuws. Graaf eens wat diep in Mozambique, of in de Vastgoedfraude, of de giftige stof bij de Universiteit Utrecht of zoiets.
Je zou verwachten dat Maxima zo’n speach ook even van te voren leest.
We gaan allemaal wel eens naar de klote, ook slapende garnalen….
Lache man……
en verder niet bij stilstaan
De speech was geheel in het Engels volgens mij! Hij heeft alleen een Spaans citaat proberen te gebruiken, maar dat is klaarblijklijk niet helemaal goed gegaan. Dus waarom op een forum reageren als je niet eens weet waar het allemaal over gaat!?
Zo helpen we niet alleen het…eh.. Nederlands naar de kloten, “zeg maar”.
Dickv slaat de spijker op zijn kop.
De nos is lui en voorspelbaar geworden.
Vertalen is een kunst, en denken dat Spaans Spaans is, dat is niet een klein beetje dom.
Zou het mij overkomen zijn, dan zou de tolk dus een groot probleem hebben.
Er zijn bureaus die onderzoeken of een merk in een bepaald land verkeerd valt. Een voorbeeld dat in Nederland mis gegaan is: Fiat kwam met de Fiat Croma - maar, zoals bekend, Croma is een botermerk, en dat leidde ertoe dat in Nederland toch wel erg weinig Croma’s verkocht werden
Ik weet na God nog wel iemand die wat lastering kan gebruiken. Krijgt mexico ook een obelisk voor offers in de toekomst? Werkte in Apeldoorn prima.
Bij mijn weten dobbert een slapende garnaal net boven de kloten…
Hoe dom kan een reactie zijn….?
Hoe vaak moeten we nog horen dat WA een beetje dom was….
Hoever moet een omroep nog vallen om dit soort “nieuws” te brengen…
Hoe vaak zouden we dat van anderen moeten gaan zeggen….
Als we voor hem geen belasting meer zouden gaan betalen, zouden we dat op den duur voor 99,9% van de bevolking niet meer moeten doen, als iemand iets verkeerd zegt….dus ook voor je kind, voor je vader, voor je buurman…..voor jezelf.
Hoe stom kunnen reacties zijn op deze site….ik kon mij nu echt niet inhouden.
De speech was in het Engels. Alleen die ene uitdrukking was in het Spaans. En daar hebben ze een ‘Argentijnse vertaler’ voor ingehuurd? Laat me niet lachen. Maxima heeft gewoon een blunder gemaakt, en wil daar niet voor uitkomen. Wat een afgang!
Overigens wordt Spaans in elk Latijns-amerikaans land anders gesproken, En Argenijns Spaans wijkt van alle varianten het meest af van het oorspronkelijke Spaans. Áls je voor zo’n zinnetje dus al een vertaler inhuurt, is het een héél logische keuze om een Argentijnse vertaler te nemen voor een speech in Mexico. Toch?
Dat klopt, DickV, dat het geen nieuws nieuws is. Je zit ook je comments neer te pennen in een weblog van presentatoren…
Maar dat dit op de voorpagina verschijnt van NOS.nl doet wel vermoedde dat het belangrijk nieuws is.
2 reacties. Geweldig! Helaas moet daar de vertaler ws zijn baan voor inleveren omdat de Oranjes zich very important people vinden, ik niet gelukkig.
en Dickv, lighten up man! De wereld is al zo droef! Mogen we niet meer lachen of moeten we de hele dag met jou meetreuren over de slechte wereld?
Hij doet in ieder geval zijn best. Zal best wel wat Spaans spreken. Dit soort dingen gebeuren nu eenmaal als je geen native speaker bent.
Maxima zal het ook niet gezien hebben, dat dit nou toevallig in Mexico een bijbetekenis heeft kan alleen een Mexicaan weten. Ooit bracht een Japans automerk de Pajero op de markt in Argentinie. Dat betekent daar ” groot mannelijk geslachtsdeel” Je moet het maar weten
Alleen het Mexicaanse gezegde was in het Spaans… verder bediende hij zich van het Engels. Dus ach. Beetje humor bij het stijve koningshuis mag wel
wel leuk; eens een ontspannen en wat grappig bericht tussen alle wereld-ellende door!
maar gezien de soms zure commentaren niet aan iedereen besteed, we zijn met zijn allen toch niet aan het afglijden naar een totaal verzuurde samenleving hoop ik…
NOS ga vooral door met het van tijd tot tijd plaatsen van iets LEUKS, er is al ellende zat en ook zat om op te mopperen….
“let me conclude by giving you a Mexican proverb:”
Een Mexicaans gezegde dus.
Gezegdes uit taal X worden doorgaans niet vertaald vanuit taal Y naar taal X (waarin men spreekt), maar juist andersom.
Gezegdes zijn doorgaans een latere stap in het eigen maken van een taal.
Onwaarschijnlijk dat WvO dat gezegde al kende. Onwaarschijnlijk ook dat een ander, die de taal kent en het gezegde kent dit heeft aangegeven, tenzij het iemand was die een geintje wilde uithalen.
Het is wel heel onwaarschijnlijk dat een speechwriter dat gezegde kent in een andere taal en foutief vertaalt naar de oorspronkelijke taal.
Tenzij het een gangbaar gezegde is in het Spaans en een verandering heeft ondergaan in Mexicaans-Spaans, waarmee WvO liegt, want dan is het geen puur Mexicaans gezegde.
@ Anoniempje: zijn speech wàs in het Engels.
@ dickv: dit is zeker geen “Nieuws” met een hoofdletter. Maar om hier nou Mozambique, etc. bij te halen, dat slaat echt als een tang op het achtereind van een varken. Hoewel dit een fout was van de vertaler en het niet, zoals twee jaar geleden bij de Spaanse koning, uit zijn eigen koker kwam en óók de wereldpers haalde, zou ik mèt deze laatste willen zeggen: “¿Por qué no te callas?”
Video: “Volgens de Mexicaanse ambassadeur in Nederland neemt niemand de zaak hoog op”
Thomas zegt: 06-11-09 om 08:51
Voor zo iemand betaal je toch geen belasting?!?
Anoniempje zegt: 06-11-09 om 08:52
Waarom houdt hij überhaupt een speech in het Spaans, als hij de taal kennelijk niet onder de knie heeft? Ga dan voor Engels, dat kunnen die mensen vast wel verstaan.
Ben blij dat mierenn**kers als jullie niet in de politiek zitten.
Leuk! Dit soort foutjes toont de menselijke kant van hoog bezoek. Ik wet dat de Mexicanen precies begrepen wat hij bedoelde, en dat Nederland er populairder door is.
We zijn apetrots ons koningshuis dat ons in het buitenland fantastisch vertegenwoordigd… Stuur een professional!
Geweldig!
In Mexico is dit woord deel van de dagelijkse (straat) spreektaal en ookal komt het door een vertaalfout, het klinkt alsof de prins zich inleeft in de Mexicaanse cultuur en iets deelt met het volk.
Laat ik aansluiten met een oud mexicaans gezegde:
Viva la Rebublica
hahahaha wat een erge fout dat mag niet gebeuren alleen nu krijg je dat er een betere vertaler gezocht wordt die natuurlijk weer heel duur moet zijn en dan moeten wij weer ons zuurverdiende geld geven aan de belasting voor een zakenreisje van allexander
Ai ai ai ai, canta y no llores, porque todos nos vamos a al chingada
haha kikken man, volgens mij is n gwoon een publiciteitsstunt, wel leuk hoe onze toekomstige koning het deed , haha
ik vind dat de reactie van anoniem terecht is hij heeft helemaal gelijk het is gewoon een schande want wat zijn zij nou meer als ons? misschien nog wel minder als het gewone volk
sorry voor mijn boze reactie maar ik maak er me heel erg kwaat om want door de belasting kan ik nu mijn huis verkopen en dan zie je zo iets echt een schande!!!!!!
en waaeom verwijderen jullie alle negatieve berichten nos?
Het is wel een zodanige blunder dat het erop wijst dat de voorbereiding voor deze speech slecht is geweest. Als ze een beetje verder hadden gekeken dan hun neus lang was zouden ze ook hebben kunnen weten dat Mexicaans, Spaans, Argentijns nogal van elkaar verschilt en je dus niet een Argentijnse vertaler in moet huren wanneer je in Mexico een speech gaat houden.
Je kunt dit als Daan mierenneukers noemen die hier commentaar opleveren, maar houdt er wel rekening mee dat dezelfde fouten in research door de regering voorkomt, waardoor wij met beroerd beleid te maken hebben, het gaat dus verder dan alleen 1 simpele speech.
Kunnen we er geen nederlands gezegde van maken.
Wat zijn jullie allemaal negatief. Dit is één van de weinige positieve nieuwstopics van de NOS. Tegenwoordig is veel nieuws negatief. Laten we blij zijn met deze uitspraak van kroonprins Willem-Alexander. Een dag niet gelachen is een dag niet geleefd.
Ik ben in ieder geval erg blij dat er naast alle onzin over de kredietcrisis, Scheringa en de nieuwe president van Europa ook nog leuk en lachwekkend nieuws is.
Overigens is de letterlijke vertaling van “la chingada” nog wel een tandje erger dan “naar de kloten”, zie http://nl.wikipedia.org/wiki/La_Chingada_(Veracruz)
Sloeg de uitspraak misschien op hem zelf? Misschien heeft Maxima dit wel voor hem vertaald als geintje. Immers, haar woorden waren destijds al: hij is een beetje dom! Ik vond het zeer amusant!
lol.. ‘t is net als wat in het Surinaams motjo [prostitue in ne] is.. en men reclame maakte voor een of andere swiffer ’super motjo’ mop.. kon je goed mee dweilen..
En voor de persoon [thomas geloof ik] die het alweer over belasting betalen heeft.. sja.. leden van het koningshuis zijn toch geen opperwezens en zijn daarbij wel geoorloofd om simpele fouten te maken??? Jeeeetje!
Om in door te gaan op de dieren…. Wat een stelletje mierenn**kers zijn jullie. Het is toch heerlijk wakker worden met zoiets luchtigs en leuks. Fouten zijn menselijk en aangezien WA ook een mens is….. laat lekker gaan. Leven en laten leven!
P.s. @ikke; ben het helemaal met je eens!
Ik lees van alles over een blunder. Maar wat is een blunder? Als ik in mijn moedertaal een speech zou moeten houden voor een Gronings of Limburgs gehoor, dan zou ik de hele toespraak ook niet na laten pluizen om te weten te komen of er niet een woord in zit dat in Groningen of Limburg een rare bijbetekenis zou kunnen hebben gekregen. En als er dan al sprake is van een blunder, dan komt die van de vertaler die de klok heeft horen luiden maar duidelijk de klepel niet kan vinden….
Hasta los ouvos?
And as deey seey in Holland:
One swallow doesn´t make it summer
Waarom vertalen wij Nederlanders toch altijd zo leuk gezegden ? Gewoon omdat we humor hebben en niet snappen dat het op meerdere manieren uit te leggen is. Ik mag dat wel hoor, zijn boeken vol geschreven over nederlands-engelse vertalingen. Kan er nu een nederlands-spaans boekje gemaakt worden.
So, everything is biscuit and eggs, maak je niet druk en lach een beetje in het leven soms. Het is Freya´s dag, dus een tijd om blij te zijn.
…en zoals onze kroonprins zegt: “Een slapende garnaal gaat naar de kloten!”
Tja, hij kan het weten, met drie blonde dochters, natuurlijk onbespoten…
Willem-Alexander had minstens drie keer een wakkere garnaal
en nu gaat iedereen met deze vertaalfout aan de haal!
LOL!
Wel een blamage natuurlijk voor onze kroonprins en het ergste van alles vind ik eigenlijk wel dat nu niemand het meer heeft over waar hij eigenlijk op doelde: We moeten nu in groene energie investeren, want een slapende garnaal verzuipt en verdwijnt richting waterval.
Gelukkig schijnt men in Mexico vergevingsgezind te zijn…
…zouden zijn schoonouders Zorreguita ook zo lankmoedig zijn met zijn platte, Hollandse uitspraak van het Spaans? Mijn Spaans zit onder het stof, maar mijn uitspraak is beter dan die van onze kroonprins.
tja, 1 ding is wel duidelijk. Prins Pils en de beeldschone Maxima sprekuh plat Hageneees en nooit Spaans tehuis.
Dit soort taalkwesties zouden ook door een Argentijnse vertaler geweten moeten zijn, alles wat in México met “chinga-” begint of er mee samengesteld heeft een sexuele connotatie. Een vertaler van de Kroonprins zou toch wel iets in z’n mars - of garnaal - mogen hebben.
Niks foutiefs van WA , spreekt zich uit in de
dagelijkse termen .
Kijk maar hoe de Ned. kranten uitdrukkingen van spaanse voetballers
probeert te vertalen !
Grappige lui, die Hollanders.
Blooper! Zo vinden wij het nieuws kijken ook wel leuk!!
je zou eerder denken dat het een Volendams gezegde is, dat dan weer door Maradona vertaald is die voor de gelegenheid onder invloed was van Mexicaanse genotsartikelen van de kartels.
Wie had dat gedacht, onze kroonprins als stand-up comedian in Mexico… Signore Alejandro de Naranja!
Op de website van het koninklijk huis staat de hele toespraak:
http://www.koninklijkhuis.nl/A.....ember_2009
Toespraak door de Prins van Oranje bij het seminar Energy Efficiency and Sustainability, ter gelegenheid van het staatsbezoek aan Mexico, 4 november 2009
De toespraak is uitgesproken in het Engels.
Your Excellencies, ladies and gentlemen,
First, I would like to thank all of you for participating in today’s seminar. I would also like to extend a special word of thanks to our Mexican hosts. It is an honour to be here today. In a way, this seminar shows just how far we have come on our way to a new, low-carbon energy future. New technology, new partnerships, a truly global approach to the problem of climate change: this is what I see emerging. We have also measured - as far as we could - the distance we still have to go. Let’s take encouragement from the fact that we are on this road together, and that we are indeed moving ahead. Energy efficiency is an issue that is particularly close to my heart. There are several reasons for that.
First of all, it is a subject that touches upon our daily lives. In order to be more energy-efficient, we must critically re-appraise how we live and the choices we make. Everybody needs to be aware of the extreme effects of climate change and the urgency with which we must deal with them. And everybody needs to be involved in finding sustainable solutions. This, I believe, is crucial to bringing about positive change: a low carbon economy should start at grass-roots level.
Second, energy efficiency is about our production methods. How we deal, or fail to deal, with our planet’s mineral reserves. Precious natural resources merit careful treatment. We need to be in awe of nature, not see it as our right to abuse it. That is a basic starting point.
Mexican history can teach us a lesson here. As we now find ourselves in the one-time capital of the mighty Aztec empire, perhaps we can spend a few moments taking a closer look at the Aztecs, the true ‘children of the sun’. Aztec culture is about respecting and revering nature. The famous Aztec pyramids of the sun and moon in Teotihuacan still attract thousands and thousands of tourists every year. The Queen, my wife and I look forward to visiting them on Friday. The Aztecs built their pyramids in order to pay tribute to their gods, the sun god in particular. Their message still rings true: we depend on nature, not the other way round. We depend on the sun as it is the one and only source of energy that makes our life on earth possible. Likewise, we depend on the unique atmosphere of this planet to protect us from the very harmful effects of that same sun. We have to stop this vital shield’s gradual degradation.
Maybe the Aztecs were light-years ahead of us in realising that the sun is the only source of energy and that all other sources like fossil, hydro, wind or bio energy are mere derivatives. Maybe they were telling us to focus on the sun and to join forces in making solar energy so efficient that we can use it to solve all our energy requirements. Every 30 minutes the earth absorbs enough light to meet the world’s energy needs for a year! Every 30 minutes! If only we could harvest it!
So while we are rightly looking for methods to reduce emissions in the short and medium term that have a distinct immediate effect on the pace of climate change, like Carbon Capture and Storage (CCS), we should never lose sight of the genuine long-term solutions to our energy problems. As I have already pointed out, our only source of energy is the sun. The rest are derivatives. So solar energy has the brightest future. And although it will take decades or even centuries before solar is our main source of energy, it is of the greatest importance to all future generations that we start conserving the best catchment areas, the world’s deserts. Many regard deserts as a barren and hostile environment. In fact, they are a precious source of life, which we should embrace and protect for the common good. The circle of deserts surrounding the globe presents us with wonderful opportunities for both generating and transmitting solar energy.
Large-scale solar plants in deserts, connected to a cross-border or even intercontinental grid, are a fundamental solution for sustainable energy supplies after 2050. As an interesting side-effect - and of great benefit to the local population - heat from the power-generation process may be used to desalinate seawater or to generate cooling. So heat and water stress, now almost synonymous with deserts, can partly be solved, while mitigating the effects of climate change.
Although this solution may sound costly, scaling it up will make it a more profitable business than fossil energy. The point is, if we do not approach energy as a long-term investment, we will end up paying much higher bills.
So, ladies and gentlemen, we know the technology is there. Now we need the political will and the right approach to investment to achieve this fundamental transition towards a new energy system. Investments in sustainable solutions make our communities healthier, our planet cleaner, our economies stronger and our future brighter. Let us look beyond the current financial and economic crisis and build the foundations of a sustainable future. As a result of this crisis, billions of dollars of public spending are needed to bail out our economies and regenerate economic growth. If spent wisely on sustainable solutions, these investments will also contribute towards rescuing our planet. We owe this to our children and future generations.
The COP 15 conference which will be held in Copenhagen in December is the ideal opportunity to prove that we understand the urgency of the threats that face those future generations. The current generation is the only one that can help mitigate them. We have the knowledge and the means. Let us show the world we have the courage to take bold and necessary steps.
Let us make sure those future generations can be proud of us. Let us not go down in history as yet another generation that could have acted, but chose not to.
In a way, Mexico and the Netherlands are ‘natural’ partners in the field of energy. Mexico produces oil, the Netherlands produces gas, and we are both working towards a sustainable energy future. The Memorandum of Understanding which is about to be signed points the way ahead. We are guided by shared ambitions and work in the same spirit. Working together in a field as important as energy policy will benefit our two countries, as well as the world at large. We can and must make sure that the world acts together. Only then can Copenhagen be successful.
To make Copenhagen a success, we need drastic emission reductions, accepted by all nations. Do we achieve that through negative or positive strategies? Should we only focus on saying no or could we take a different approach? Should we allow everybody to emit as much as they want and then tax them so heavily under the ‘polluter pays’ principle that they make greater reductions collectively than through an approach that limits emissions? With those kind of financial incentives the private sector will gladly provide us with technologies that lead to huge emission reductions. I gladly leave it up to the delegates of COP 15 to make the right decisions and, if necessary, to finalize the treaty here in Mexico next year.
Let me conclude by giving you a Mexican proverb. “Cámaron que se duerme se lo lleva la chingada”, or in English: “a shrimp that sleeps gets carried by the tide.” Right now, strong currents are trying to pull us along, leading us to a future of energy scarcity, rising sea level and increasing pollution. Let’s wake up, let’s turn the tide and move in a different direction. Let’s set an example to the rest of the world. I am sure that this seminar, with its plans, ideas and expertise on energy efficiency, will be a source of inspiration to all of you.
Thank you again for sharing your ideas with us. Thank you for being here
Vertaalfout? De kans bestaat dat de prins simpelweg het slachtoffer is geworden van een grappenmaker op Wikiquote (zie link).
EZ zal het voortaan wel uit z’n hoofd laten om Wikipedia/Wikiquote als “open bron” te gebruiken…
Kunnen wij iedere week zo’n koninklijke kolom ontvangen, passages van hij is een beetje dom, en wij gaan naar de kloten , geweldig toch !
Komt onze prins ook eens leuk uit de hoek.
Kennedy : Ich bin ein Berliner ………..
Ik ben een oliebol !
Wim-Lex is de uitvinder van het spreekwoord:
“Voor elke sterke vrouw staat een dom ventje.”
Nu ben ik confuus.
Noemde Willem Alexander mij nu een garnaal die naar de kloten gaat?
Of wilde hij ons waarschuwen dat wanneer men werkelijk het verbod tot smadelijke Godslaster gaat opheffen God wel eens in de verleiding kon komen om terug te gaan schelden?
?
‘kweenie, mensen die fouten maken kunnen vaak rekenen op sympathie. Het is een oeps moment, maar volgens mij kan deze prins in Mexico niet meer stuk.
Ik woon in Argentinië. Het woord “corriente” is mijns inziens toch echt het ALLEREERSTE woord wat in een Argentijns hoofd op zou moeten komen als vertaling voor het woord “tij”.
Verder is er een stad “Corrientes” hierzo. In Buenos Aires is een van de meest bekende straten “Corrientes” (waar die “paal” staat inderdaad).
Je hebt hier (o.a.) het woord “cagada” als alternatief voor “chingada” (beide figuurlijk gezien, alhoewel cagar “poepen” betekent)…
Elke Zuid-Amerikaan weet dat er in Mexico ontieglijk veel slang wordt gebruikt (wat toch een reden zou mogen zijn tot “uitkijken bij vertalen”)…
En voor diegenen die nog twijfelen: check het werkwoord “chingar” (waar chingada dus van afkomt) in google (liefst als IMAGE)!!!!!!!
Ook interessant is misschien wordreference te gebruiken om “chingar” op te zoeken (wat ook wel een erg breed gamma aan interpretatiemogelijkheden biedt, dat geef ik toe).
Ik denk dat deze Argentijn niet aan de straat “Corrientes” heeft gedacht qua naam, maar meer aan de “paal” die er staat en wat je “ook” met “een paal” kunt doen…
Of het “als een paal boven water staat” wat ik hier zeg, tja, blijft moeilijk…
Het blijft een raar en onbegrijpelijk bericht met een onduidelijke gang van zaken. Typerend voor een uitdrukking is, dat de formulering vast staat. Als de prins dus een vaststaande Mexicaanse uitdrukking heeft gebruikt, dan is dat (kennelijk?) inclusief dat gewraakte woord ‘chingada’. Volgens mijn woordenboeken is een van de algemene (maar vulgaire) betekenissen van het grondwerkwoord ‘chingar’ in het héle Spaanse gebied ‘de geslachtsdaad bedrijven’. Dus wie ‘chingada’ is, gaat niet naar de kloten, maar is/wordt genaaid, verneukt. Die betekenis is blijkens de woordenboeken niet voorbehouden aan Mexico - dus elke Spaanse vertaler had het moeten/kunnen weten.
Maar de kernvraag blijft: hoe luidt precies de Mexicaanse uitdrukking?
nieuw nederlands gezegde:
een slapende garnaal gaat naar de kloten (nette versie)
of
een slapende garnaal wordt vern**kt (minder nette versie)
ik kan me er helemaal in vinden ;}
(met dank aan WvO)
Ik heb geen native speaker bij de hand, maar “naar de kloten gaan” voor Mex. “chingada” lijkt mij een vrij gekuiste vertaling: http://www.urbandictionary.com.....rm=chingar
Ben ik blij dat we veel talen kunnen spreken.
Hier moet haast sprake zijn van een bedoelde of onbedoelde grap. “Chingada” heeft tal van betekenissen, die inderdaad per land nogal verschillen. Maar de vertaling “getij” is mij onbekend. In het bijzonder in Mexico is de betekenis van het woord pikant. Het werkwoord “chingar” is het meest gebruikte woord voor “neuken” en ook wel “verkrachten”. En het heeft een geschiedenis. Toen de Spanjaarden in de 16e eeuw Mexico inlijfden, verkrachte de Spaanse veroveraar Cortés de vrouw van de Azteekse Keizer Montezuma. Omdat hiermee de Spaans/inheemse vermenging die voor Mexico zo kenmerkend is noemen Mexicanen zich wel “hijos de la chingada” (kinderen van de verkrachte vrouw). Tel hierbij op de slechte reputatie van de Spaanse veroveraar en verkrachte vrouwen (en deze in het bijzonder) en je begrijpt dat “la chingada” zo ongeveer het meest beledigende is dat de Mexicaans-Spaanse taal te bieden heeft. Het is moeilijk te vertalen, maar “naar de kloten gaan” is wel een zeer milde variant. De combinatie met “llevar”, dat “brengen/halen” betekent, is extra ongelukkig. Als iemand je in Mexico “la chingada” komt brengen, dan komt het niet meer goed. Ex-geliefden wensen dit elkaar nog wel eens toe.
We hebben het dus over bijzonder ordinaire straattaal, die men van de prins niet verwacht zal hebben.
Wat hier gebeurde is een logisch uitvloeisel van een hardnekkig misverstand als zouden wij een aardig woordje over de grens spreken.
Piet Gerbrandy, de Nederlandse premier in WO2, zei tegen Churchill na een een of ander bombardement: “It is me what, prime minister” of Joop den Uyl die in een toespraak tegen Britse vakbonds leden zei dat ze zich er niet door de “undertakers”onder moesten laten krijgen. Hij bedoelde ondernemers maar zei doodgravers. Dus gewoon Nederlands in het
het buitenland spreken en laat het fouten maken maar over aan de tolken van het desbetreffende land.
een foutje is menselijk, en niemand maakt er een probleem van
Dit kan geen vertaalfout zijn geweest. Chingada betekent niet in heel Latijns-Amerika getijde, en volgens mij nergens. De vaste uitdrukking, gebruikt in heel Latijns-Amerika, luidt: ‘Camarón que se duerme se lo lleva la corriente’. Zoals Jack (zie boven) zegt stond deze uitdrukking op Wikiquote (nog te vinden in de ‘cached’ versie), waarbij een grappenmaker ‘corriente’ heeft vervangen door ‘chingada’. Wat mij stoort is dat het NOS-journaal (of de RVD?) nu een anonieme (want niet bestaande) vertaler beschuldigt. Het is altijd makkelijk de schuld te geven aan vertalers, vooral als ze niet bestaan.
Interesting is how Dutch public television managed to simplify the Mexican connotation of the word “la chingada” and in their stupidity even failed to check their Spanish dictionary, coming up with this blant untruthful translation and subsequent interpretation. The anchorman starts of with explaining what the prince intended to say “he wanted to say ‘a sleeping shrimp is dragged away by the tide’ but because of a little translation mistake” (vertaalfoutje) it became something else completely.” Very diplomatic and refined, the possible translations of the pejorative term ‘chingada’ – as spoken by the prince – are not pronounced by the anchorman, it is only in the subtitles that the Dutch television public can learn what has been said.
[]
The Dutch television caption of the proverb reads: “een slapende garnaal gaat naar de klote” (a sleeping shrimps goes to the bullocks/balls; has a shitty end). A translation that does not honor the scale of Mexican connotations available. The commentator then quickly explains: “The last word does mean in the whole of Latin America ‘tide’, though, except in Mexico, and the translator was ignorant of this fact.” Not only this main national public television station made this completely wrong remark suggesting that in other Latin American countries the word ‘chingada’ has the meaning of ‘tide’, it can be found back in several other television stations and news papers (see note *), hence this source of this misinformation has been ’on the news wire’, though I could not trace back its origin yet (would be interesting to know if the State Information Service RVD is the source of this). This little episode of royal glory was presented under the header: “Willem-Alexander slachtoffer van vertaalfout” (Willem-Alexander victim of translation mistake). We are thrown back centuries, to times when royals could never be mistaken and when needed put the blame on someone else. I am speaking here not of a holiday outing of some members of a certain family called ‘Van Oranje’, it is a state visit, but in our monarchy the roayls can by constitution not be held responsible for their deeds, which compares badly to – say – the position of government ministers that formerly have to accept full responsibility for their position. This is grotesque! For what is expressed in the original Mexican proverb there are – to my knowledge – only two Spanish words that apply: ‘marea’ and ‘corriente’. There is no relation whatsoever with the meanings of ‘chingada’ and the notion of ‘tide’. All this may have been not intentional fraud, but is yet another expression of what happens when a constitutional monarchy reigns in the wrong century. The high media profile of the House of Orange as pushed through the media upon the whole nation for decades, is haunting millions of sober observers at a frequency of several times a week, both laughable and shameful.
For the full documented article see:
http://limpingmessenger.wordpr.....in-mexico/
Here it is explained that the sentence spoken by Willem-Alexander did exist before as the title of a correro song of the Mexican/American (?) group Sonido Bravo on a CD dated 2006
Also the left wing member of the Mexican parliamnt Gerardo Fernández Noroña has said after the incident the folowing thing in the Mexican parliament:
“…pero no muestran sorpresa porque el príncipe Guillermo de Holanda haya dicho la frase “camarón que se duerme se lo lleva la chingada.”
http://fedyucatan.blogspot.com/
So the NOS also missed two interesting skoops….
maybe they can fuse directly with the RVD… I am waiting for the RVD-Journaal of 8 o’clock “here speaks your government”
Als laatste nog… zijn de journalisten bij de NOS dan niet geletterd…. hebben ze - al was het maar op de middelbare school - nooit gehoord over of beter nog iets gelezen van Octavio Paz? Waar is of was de correspondente in Latijns Amerika, heel mischien weet die het wel… dat het niet nekel om het losse woordje ‘chingada’ gaat, maar om het alles omvattende Mexicaanse culureel historische begrip “La Chingada” scheldnaam voor La Malinche oftwel Malintzín Tenepal (1505-1530) indiaanse vetaalster en concubine van de conquistadores Hernan Cortes… zucht het is kennenlijk teveel allemaal voor de klompenbode van de NOS.
Op de een of andere manier bleef m´n bericht maar in de status “awaiting moderation” hangen. Nog een keertje dan
Ik woon in Argentinië. Het woord “corriente” is mijns inziens toch echt het ALLEREERSTE woord wat in een Argentijns hoofd op zou moeten komen als vertaling voor het woord “tij”.
Verder is er een stad “Corrientes” hierzo. In Buenos Aires is een van de meest bekende straten “Corrientes” (waar die “paal” staat inderdaad).
Je hebt hier (o.a.) het woord “cagada” als alternatief voor “chingada” (beide figuurlijk gezien, alhoewel cagar “poepen” betekent)…
Elke Zuid-Amerikaan weet dat er in Mexico ontieglijk veel slang wordt gebruikt (wat toch een reden zou mogen zijn tot “uitkijken bij vertalen”)…
En voor diegenen die nog twijfelen: check het werkwoord “chingar” (waar chingada dus van afkomt) in google (liefst als IMAGE)!!!!!!!
Ook interessant is misschien wordreference te gebruiken om “chingar” op te zoeken (wat ook wel een erg breed gamma aan interpretatiemogelijkheden biedt, dat geef ik toe).
Ik denk dat deze Argentijn niet aan de straat “Corrientes” heeft gedacht qua naam, maar meer aan de “paal” die er staat en wat je “ook” met “een paal” kunt doen…
Of het “als een paal boven water staat” wat ik hier zeg, tja, blijft moeilijk…