Gouderak, vlak bij Rotterdam. In de jaren zestig werd er volop giftig afval gestort waarna er een woonwijk overheen werd gebouwd. Maar toen de waterleidingen werden aangevreten, hele scholen vissen dood in de Hollandse IJssel dreven en zelfs de gaten in het linnengoed aan de drooglijn vielen bleek het flink mis. In 1985 moesten de inwoners van de Zellingwijk verplicht vertrekken en werden de huizen afgebroken. Wat volgde was een lange strijd om schadevergoeding, sanering en herbouw. Het leek een eindeloos gebed en pas in 2008 begint de bodemsanering. Nu, na bijna 30 jaar, is Koningin Beatrix aanwezig bij het moment van oplevering. De door de aannemer verstrekte vlaggen hangen uit, de feesttent staat klaar. Dit zou de meest schone plek van Nederland moeten zijn. Maar als we deze ochtend met wijkbewoners langs de Zellingkade staan neemt het verhaal een opmerkelijke wending. Om de paar minuten zien we een behoorlijke bel olieachtige stof in het rivierwater omhoog komen. “We stonden gisteren op het balkon en zeiden tegen elkaar nog dat die vlekken steeds groter worden…” En ondanks de wapperende driekleur lijkt de bezorgdheid op dit stukje langs de Hollandse IJssel toe te nemen. Is dit echt wel de meest schone plek van ons land?

Gert Bouter is de oude veerman en voorzitter van de bewonersbelangenvereniging. “Ik realiseer me vandaag pas dat het zonder onze club nooit gelukt was. Er zijn veel momenten geweest dat ik het bijltje erbij neer wilde gooien”. Vloeken, boze brieven, talloze vergaderingen, rechtszaken. Ook hij moest in de jaren 80 zijn huis uit. Jarenlang lag op de plek van de Zellingwijk een grote betonnen plaat om de gifgrond af te schermen.Wat volgde was  een uitputtend  gevecht tegen instanties en overheden. “De rotzooi kwam ondermeer van Shell die hier chemisch afval liet dumpen. De gemeente vond het toen wel best en leek goedkope bouwgrond te krijgen”. Nog wordt Bouter emotioneel en boos zelfs als het gaat over de ambtenarij. Domheid, laksheid en van het kastje naar de muur. Jarenlang gebeurt er niks en ontstaat er veel gesteggel over de schadevergoeding. In Lekkerkerk kregen de bewoners veel meer geld toen zij gedwongen moesten verhuizen.

Ook oud onderwijzer Piet Schakel kan erover meepraten. Ook hij moest verhuizen. “Terwijl het een erg leuke jaren zestig wijk was, zo pal aan het water”.  Trots laat hij de verhuisdozen zien in zijn nieuwe woning aan de Zellingkade. “We zijn echt tevreden met hoe de wijk er nu uit ziet”. En dan lopen we naar de oever van de rivier. Piet had al wel gezien dat er wat smurrie in het water dreef maar deze ochtend schrikt hij. De buren hebben het ook al gezien: het lijkt wel of er steeds meer troep komt opborrelen pal voor de deur. “Ik dacht dat we er van af waren en nu dit…”zucht de buurman die 3 ton voor zijn huis betaalde. Volgens de provincie gaat het om een strook van zo’n 20 meter langs een hoge druk gasleiding die door de rivier loopt. Precies daar langs kon de grond niet gesaneerd worden maar het zou allemaal ongevaarlijk zijn. Een beetje olie van de scheepvaart, zo is het verhaal.  Maar is dat de bewoners wel verteld voordat zij een definitieve handtekening plaatsten onder het koopcontract? En terwijl de politie de putjes komt bomchecken komen bij Piet Schakel de emoties omhoog. “Dit gaat nog een staartje krijgen. Ik heb geen zin om het feestje van vandaag te laten bederven. We hebben 30 jaar gestreden voor sanering en herbouw en dan dit…” Is het een onbetekenend restje olie of is het toch nog een kleine erfenis van een slordig verleden?

Audiofragment 1

Audiofragment 2

Audiofragment 3

Audiofragment 4

Audiofragment 5