De mug en de olifant
Het leest als een feuilleton. Of als een variant op kleine David en machtige Goliath. De strijd tussen de eigenaar van twee kleine snackbars op Sardinië en de Amerikaanse hamburger-gigant McDonald’s. Met als inzet het logo dat de Sardijnse ondernemer op zijn uithangborden waagde te zetten: McPuddu’s. Puddu is geen punt uiteraard, maar Mc, nee dan krijg je de advocaten van Big Mac achter je aan.
Santa Maria Navarrese. Een gehucht van een paar straten aan de prachtige oostkust van het eiland Sardinië. ‘s Winters doodstil, maar ‘s zomers vol met toeristen die van de zee komen genieten. En van de culinaire specialiteiten van Sardinië natuurlijk. Ook snel even tussendoor, en dat kan bij één van de twee fastfood-tentjes die Ivan Puddu (een echte Sardijnse naam met al die u’s) en zijn vriendin aan de boulevard bij de zee samen runnen. Waar hebben we het dan over? Pane carasau, dat typische dunne krokante brood van de Sardijnen. Of 
malloreddos, een zelfgemaakte soort pasta die wat op gnocchi lijkt (dit voor de kenners). Of culurgiones, pasta gevuld met kruiden, kaas en gehakt vlees (aldus de vertaling van Onno Kleyn). En seadas niet te vergeten, gefrituurd gebak met honing, met verse zure kaas door het deeg.
Allemaal lekkers waar je cholesterolgehalte van door het dak gaat, maar daarmee houdt de vergelijking met de eetwaren van McDonald’s toch echt op. Er zou dus niets gebeurd zijn, als Ivan niet op een mooie dag besloten had zijn twee etablissementen de grappige naam McPuddu’s en McFruttu’s te geven. De hel brak los. Dit voorjaar ontving Ivan een brief van de advocaten van McDonald’s met de opdracht dat gewraakte Mc van de uithangborden te halen. Want anders zwaaide er wat. Ivan las de brief, haalde zijn schouders op en liet de borden rustig de borden. Totdat vorige week een nieuwe brief in de bus lag. Nog dreigender van toon. Toen koos Ivan maar eieren voor zijn geld. Hij hamerde een bordje met censored op de letters Mc en veranderde de naam in De Puddu’s.
Einde verhaal. Tenminste, zo leek het. Maar in deze komkommertijd kreeg Ivan volop aandacht in de pers. En knapte er iets in Italië’s gevoel van trots op culinair gebied. Wat denkt die vieze hamburgermaker wel niet? Ons zomaar rond willen commanderen? Zij zijn hier de baas niet! En hoezo hebben ze daar het patent op twee letters die ook nog eens gewoon een onderdeel van een Schotse naam zijn? Dat laatste een wat zwakke verdediging, maar vooruit.
Ter bescherming van Ivan en alles wat Sardijns is werpt nu het gewestelijk bestuur van deze autonome regio zich in de strijd. Als Puddu het juridische gevecht tegen Big Mac aan wil gaan, zorgen zij voor een legertje advocaten. Maar Ivan lijkt niet van plan om te gaan procederen. Door alle publiciteit heeft hij niets de tijd om daar over na te denken. Wie weet opent hij over een tijdje wel een derde tentje. Om langzaamaan net zo groot te worden als de Amerikaanse reus die hem wilde vertrappen.
Een mooi verhaal en goed geschreven. Nevrouw Vreede, ik heb een paar jaar geleden op de BBC een culinair-reisprogramma gezien van Antonio Carluccio,een in Engeland beroemde italiaanse kok. Hij was ook op Sardinië en liet zien hoe schaapsherders daar een kaas maken, die in grotten gerijpt wordt en vol met maden zit. De kaas wordt ook met die kronkelende beestjes genuttigd. Heeft U zich daar wel eens aan gewaagd?
Verder wil ik ook graag weten of de eetcultuur in Italië lijdt onder de fa(s)tfoodindustrie? Bestaat de uitgebreide middagpauze nog?
Was ik deze Ivan, dan zou ik nooit de Mc gebruikt hebben
Waarom niet? Welnu, bij Mc denk ik aan eerdere ervaringen met Mc en die zijn niet goed. Ik gooi zelden eten weg, maar een hamburger van de Mc? direct
@Piet: kaas met maden heb ik (helaas) nog niet genuttigd. Maar ik zou het zeker proberen, mocht de kans zich voordoen. Wel zeer beschimmelde en stinkende kazen, maar gelukkig bewogen die uit zichzelf niet. De traditionele eetcultuur in Italië staat nog rotsvast als een huis, ook al is McDonald’s ook hier diep doorgedrongen. De commotie bij de opening van het eerste hamburger-restaurant in de buurt van de Spaanse Trappen was indertijd groot. Tegenstanders van fastfood organiseerden toen uit protest spaghettifestijnen op de nabijgelegen Piazza Navona. Maar nu, vele jaren later, bestaan McDonald’s en andere burgertenten vreedzaam naast het traditionele Italiaanse “fastfood” zoals stukken pizza van de bakplaat. Mede als reactie op de komst van het fastfood ontstond in Italië de Slow Food-beweging die inmiddels uitgegroeid is tot een internationaal fenomeen. Wel is het opvallend dat zeker in de grote steden de smaak van de Italianen steeds internationaler wordt. Je kunt in Rome bijvoorbeeld keukens uit alle delen van de wereld proberen, van India tot Korea en van Ethiopië tot Maleisië en Thailand. En niet te vergeten de kebab of broodje showarma die je steeds meer ziet opduiken. Sommige Noord-Italiaanse burgemeesters vonden die kebabs een besmetting van de Italiaanse identiteit en hebben de verkoop ervan binnen de historische centra verboden (zoals in Lucca), maar naar mijn idee is de opmars van buitenlandse smaken en geuren niet te stoppen. Een gevaar voor de Italiaanse regionale keukens is dat zeker niet, eerder een verrijking.
@Andrea Dank je wel voor het uitgebreide antwoord
Je zou zeggen dat nu “de golden arches schitteren boven 29 duizend vestigingen in 120 landen”, dat de expantiezucht van dit bedrijf wel eens tot bedaren komt. Zo goed en goedkoop zijn ze nou ook weer niet. http://www.volkskrant.nl/archi....._McDonalds
Een exemplarisch verhaal van hoe agressief de “McDonaldisering” eigenlijk is.
http://nl.wikipedia.org/wiki/McDonaldisering
Opbokken met die Yanks en hun ranzig voer!
Bij dit soort zaken zou de wet veranderd moeten worden, de wet is er om de zwakkeren tegen de sterken te beschermen, NIET andersom.
Peter, welke zwakkeren wil je beschermen?
De kleine producent of de consument, die wellicht denkt dat McPuddy iets met McDonalds te maken heeft?
Het merkenrecht geeft de houder van een merk het recht dit te beschermen indien de consument verwart raakt. Er zit dus wel degelijk een element van consumentenbescherming in – naast het beschermen van de belangen van de merkhouder
Vergeet niet, reclame maken kost geld, veel geld. En als dan een derde met jouw naam zaken doet – dat voelt als diefstal