Australische boeren zullen fors moeten bezuinigen op hun waterverbruik. Alleen op die manier kan duurzaam worden geproduceerd. Dat staat in een plan dat de overheid vandaag heeft gelanceerd. Daarmee staat het volgende gevecht op stapel voor de veelgeplaagde regering van Julia Gillard.

Het Murray Darling basin is het grootste en belangrijkste rivierenstelsel van Australië. Het gebied dat water levert aan het bekken strekt zich uit over vier staten en liefst 3 miljoen mensen zijn afhankelijk van het verzamelde water. Uiteindelijk komen alle rivieren uit in de Murray, die onder Aidelaide in zee stroomt. (Klik op foto voor vergroting.)

Het hele gebied is zo groot als Frankrijk en Spanje samen en staat bekend als de voedselkom voor Australië. De boeren in de Murray Darling leveren 90% van de totale voedselproductie.

Maar er wordt te veel water aan het systeem onttrokken. Dat komt door over-irrigatie en als gevolg van de grote droogte die het land de afgelopen tien jaar lang teisterde. Op termijn dreigt de rivier langzamerhand op te drogen. Om dat tegen te gaan moeten de boeren hun waterverbruik met 25% verminderen.

Volgens de Murray-Darling Authority moet jaarlijks 2750 gigaliter water worden bespaard om het rivierstelsel in goede staat te houden. Een gigaliter is een miljard liter, zeg maar 400 zwembaden van 50 meter.

Vorig jaar leidde de introductie van het plan tot verhitte reacties. Toen werd nog voorgesteld om jaarlijks 4000 gigaliter te besparen. Tijdens protestdemonstraties staken boze boeren het plan in brand. Daarop besloot de overheid met een nieuwe, afgezwakte, versie te komen. De maatregelen moeten in zeven jaar worden ingevoerd, zodat boeren de tijd krijgen om zich aan de nieuwe omstandigheden aan te passen.

Australië is het droogste continent ter wereld en zal naar verwachting veel te lijden hebben onder de opwarming van de aarde. De monding van de Murray-rivier stond de afgelopen jaren al droog. De enorme overstromingen die het land vorig jaar teisterden zijn volgens de experts een teken dat het klimaat steeds onvoorspelbaarder wordt.

Dankzij die overstromingen is de monding nu groen, maar er heeft zich inmiddels een flinke laag zout gevormd op de plek waar zeewater het land instroomde en de plek innam van het rivierwater.

Voor de regering Gillard is het Murray Darling plan een lastig obstakel. Veel boeren vrezen dat ze het hoofd niet boven water kunnen houden. Verschillende stadjes vrezen voor uitholling van het voorzieningenniveau, als straks winkels of de school hun deuren moeten sluiten.

Veel van die boeren stemden toch al niet op premier Gillard, maar haar regering heeft de macht in het parlement te danken aan gedoogsteun van de Groenen en van een aantal onafhankelijke kandidaten.

De Groenen lieten vandaag al weten dat het plan voor hen niet ver genoeg gaat. Ze hebben een bepalende stem in de Senaat, waar dit plan ook zal moeten worden goedgekeurd. De onafhankelijken vertegenwoordigen juist een aantal landelijke stemgebieden, waar men vindt dat de plannen veel te ver gaan.

Dat vindt ook de premier van Zuid Australië. Hij vindt dat er geen rekening is gehouden met waterbesparingen die zijn staat al heeft gemaakt. Hij kondigde aan naar de hoge Raad te stappen als het plan niet wordt aangepast.