Elke week een executie, en toch is er hoop

death-penalty3

Zeven weken, zeven executies. 2011 is een overzichtelijk jaar. Maar desondanks tekent zich een kentering af. Het aantal opgelegde doodstraffen in Amerika is sinds 2000 met 50 procent gedaald. Dat nieuws is ook tot de dodencel doorgedrongen: “Ik denk dat de doodstraf uiteindelijk zal worden afgeschaft. Op tijd om mij nog te redden? Misschien.”

Het eindejaarsrapport van het Death Penalty Information Center biedt alle reden tot hoop voor tegenstanders van de doodstraf. Zomaar wat cijfers: 85 executies in 2000, 46 in 2010. Aantal nieuwe doodvonnissen: 224 in 2000, precies de helft in 2010. Het zijn de laagste cijfers sinds de herinvoering van de doodstraf in1976 (op dat moment waren er vier jaar lang geen executies uitgevoerd na tussenkomst van het Hooggerechtshof.)

Er zijn allerlei redenen voor. Steeds vaker kunnen jury’s levenslang-zonder-kans-op-vrijkomen opleggen: levenslang is dan ook echt levenslang. De publieke opinie blijkt met zo’n straf, als alternatief voor de doodstraf, goed te kunnen leven. Daarnaast is een executie peperduur: vanwege alle beroepsmogelijkheden kunnen de kosten voor de staat op lopen tot 3 miljoen dollar (belastinggeld). Iemand levenslang opsluiten is aanzienlijk goedkoper. Tenslotte: de afgelopen dertig jaar mochten meer dan 130 mensen death row verlaten nadat hun onschuld alsnog was aangetoond. Steeds vaker gebeurt dat na DNA-onderzoek. Jury’s twijfelen, in de wetenschap dat er onschuldigen zijn geexecuteerd.

We brengen een bezoek aan de gevangenis in Huntsville, Texas, de staat waar vorig jaar 17 van de 46 executies in Amerika werd uitgevoerd. Een handjevol demonstranten is bijeengekomen uit protest tegen de executie van Michael Hall, die schuldig is bevonden aan de moord op een zwakbegaafd meisje in 1998. Aan de schuld van Hall twijfelt niemand, aan de straf wel. Hall heeft zelf een IQ van 67.

Een paar uur verderop: de Polunsky Unit bij het plaatsje Livingston. Dit is death row, waar een kleine vierhonderd gevangenen wachten op hun executie. Vanwege de eindeloze beroepsprocedures zitten sommigen al tien tot vijftien jaar vast. We spreken met een man die nog een tiener was toen hij werd veroordeeld. Inmiddels zit hij al jaren vast. Zijn nieuwe advocaat houdt nog steeds hoop dat hij vrijkomt – nooit heeft hij schuld bekend aan de moord waarvoor hij is veroordeeld.

We spreken af dat we zijn naam niet noemen, en niet al te diep ingaan op de zaak zelf, vanwege een lopend beroep. Wel praat hij over de omstandigheden in de gevangenis, waar hij een cel van twee bij drie meter zegt te hebben, en het plafond kan aanraken. “Alles herinnert eraan dat ze zo snel mogelijk van je afwillen, dat je dood moet. Ook deze ruimte, waar ik nu met jou praat. Zo klein, alsof ik wacht op de slacht.”

Hij houdt zich vast aan het ongelooflijke verhaal van Anthony Graves, die eind 2010 na twaalf jaar death row op vrije voeten kwam.

Deel deze pagina

« Terug naar het overzicht


9 reacties op “Elke week een executie, en toch is er hoop”

  1. De author John Grisham geeft met zijn boek The Confession een aardig beeld over dit onderwerp. Een fictie verhaal. Uitgave 2010.

  2. Bas Reijnen zegt: 21-02-11 om 13:55

    Een positieve ontwikkeling. om twee reden.
    1 de doodstraf is een onomkeerbare straf en kan dus niet worden teruggedraait na een terechtstelling bij een naderhand gebleken onschuld.
    De definitieve levenslange opsluiting is voor de zeer ernstige misdrijven een goed alternatief. En een verblijf in een Amerikaanse gevangennis is zeker geen hotel.
    2 de doodstraf is per definitie een verwerpelijke straf die niet past in een Westerse beschaving. En staat haaks op de door de Verenigde Staten gewenste democratisering in de Arabische wereld.
    Wat een beschaving kenmerkt is o,a de omgang met veroordeelde gedetineerden. Wat het misdrijf ook moge zijn, de uitvoering van de doodstraf is een vorm barbaarse rancune betaald en uitgevoerd door een overheid. Dat het uitzicht op een levenslang verblijf in een cellencomplex zeer onaantrekkelijk is mag dan ook als vergelding worden opgevat,en kan voor de betrokken nabestaanden van dergelijke misdrijven als troost worden gezien. Door sommige veroordeelden word de doodstraf juist als verlossing gezien, zoals te bij Gary Gillmore in 1977 in de staat Utah. Het was de eerste executie sinds 4 jaar daarvoor. Hij wilde juist terechtgesteld worden maar de zaak werd lang tegen gehouden door tegenstanders van de doodstraf.

    Maar het belangrijkste is de onomkeerbaaarheid van de doodstraf, er moet altijd een weg terug zijn bij een naderhand gebleken bewijs van onschuld. rechtelijke dwalingen, discriminatie en het niet verkrijgen van een goede advocaat voor de verdachte zijn regelmatig van toepassing in de VS.
    Er is gezien het politieke klimaat nog een lange weg te begaan alvorens men de doodstraf in zijn geheel naar de geschiedenis zal verwijzen. Met name de Tea party beweging doet mij het ergste vrezen voor zo,n discussie.

  3. G.B. zegt: 21-02-11 om 16:13

    De nabestaanden van een slachtoffer van een moord zijn vaak aanwezig bij de executie van de veroordeelde.

    Ik zou wel eens willen weten:
    - Voelen die mensen dan genoegdoening?
    - Wat voelen die mensen later, als blijkt dat ze bij het doden van een onschuldige op visite zijn geweest?

    Is daar wel eens een journalist naar wezen vragen?

  4. Louis van Rasten zegt: 21-02-11 om 17:41

    Tja, de doodstraf is op zich een wrede manier om criminelen te straffen. Daarbij komt nog het feit, dat er ook door de Amerikaanse justitie fouten worden gemaakt met alle gevolgen van dien. Ik begrijp echter niet dat de uitvoering van een dergelijke straf duurder uitvalt dan bijvoorbeeld iemand levenslang opsluiten?

    Ik vind overigens ook dat er in de media teveel aandacht wordt besteed aan veroordeelden terwijl het slachtoffer vaak niet of nauwelijk wordt gehoord en dat is met name hier in Nederland het geval. Ik vind daarom de belangen van het slachtoffer belangrijker dan die van de dader met andere woorden: er moet meer aandacht worden besteed en oplossingen worden bedacht voor de ellende en de pijn die slachtoffers hebben ipv betuttelingen richting de belangen van dader(s) want slachtoffers kiezen niet dat zij beroofd, verkracht dan wel vermoord worden.

    Ik ben dan ook voor meer gedetineerden in één cel en ook voor versoberingen in het gevangeniswezen hier in Nederland want het lijkt zo langzamerhand wel een hotel aan het worden: bejaarden in een verzorgingstehuis hebben het nog slechter!

    Kortom de invoer van de doodstraf is inderdaad in de VS aan het afnemen omdat er steeds meer draagvlak komt hiervoor met name bij de tegenstanders. Dit betekent echter niet dat versoberingen teniet moeten worden gedaan want het blijven criminelen die hun straf naar behoren dienen uit te zitten.

  5. Dan zegt: 21-02-11 om 18:32

    Dus… minderjarigen, zwakbegaafden en andere wilsonbekwamen krijgen in de VS de doodstraf….
    Waar is Uri Rosenthal en de voltallige Nederlandse pers nu?
    Wat doet onze ambassadeur daar nog?
    Waar is de massale verontwaardiging?
    Waar is de PVV om op te roepen tot een oorlog tegen de VS?

    Iran komt voor een fractie hiervan wekenlang in het nieuws.
    Zelfs een reportage zoals hierboven kan geen krasje brengen in onze relatie met de VS.
    bizarre wereld.

  6. Hugo Kijne zegt: 22-02-11 om 15:34

    Naast de morele argumenten tegen de doodstraf geldt in de VS het practische argument dat het juridische systeem werkt in het nadeel van de ‘economically disadvantaged’, vaak minderheden, en dat ‘African Americans’ dus een veel hogere kans hebben om ter dood veroordeeld te worden dan blanken.

  7. Dan zegt: 24-02-11 om 22:54

    zoals ik al zei,
    de doodstraf in de VS hoewel wekelijks uitgevoerd is een non-issue in Nederland.

    Dus zou ook de doodstraf in andere landen geen debat waard moeten zijn.

  8. Grappig toch om te zien… De moreel-superieure Nederlanders (incl de verslaggever) over de doodstraf in de VS.

    In Nederland hebben we er geen enkel probleem mee om een oude oma neer te spuiten, we willen er zelfs een hele instelling voor opzetten, maar als Amerika moordenaars (want dat zijn het) via de democratische weg de doodstraf oplegt, is het opeens verwerpelijk.

    Amerika heeft het recht de doodstraf op te leggen. Ik zie er niets wreeds aan. Je krijgt een spuitje, valt in slaap, en dan pas worden de drugs toegediend. Je merkt er niets van!

  9. Hugo Kijne zegt: 14-03-11 om 01:35

    @J: Het stoort je ook niet dat rechtbanken in de VS zich regelmatig vergissen, is het wel?

Geef een reactie