En ineens zit je zelf aan de andere kant van de tafel. Fotografen en filmploegen richten hun lenzen op jou. Naast je zit de onderdirecteur van de DSI, zeg maar: de Thaise FBI. Hij is nerveus, er staat zweet op zijn bovenlip.

Een Thaise krant heeft mijn komst aangekondigd op de voorpagina, en nu is de hele landelijke pers hier om mij te zien. Hoe ik me voel, vraagt er een. ‘Ambushed’, zeg ik, overvallen.

Ik ben getuige. Een belangrijke getuige, want ik ben de enige persoon op aarde die in het bezit is van een kogel van de beschieting van het kamp van de ‘Roodhemden’ in Bangkok, op 19 mei 2010.

Alle andere kogels van die dag zijn verdwenen, ook de kogel die de Italiaanse fotograaf Fabio Polenghi doodde. Die ‘verdween’ tijdens het onderzoek. Ook de rest is weg, zorgvuldig opgeruimd, lijkt het. Alleen de mijne, die is er nog.

Die drong mijn lichaam binnen in mijn schouder, botste tegen twee ribben waardoor botsplinters aan de voortkant naar buiten schoten. De kogel bleef binnen, maakte een miraculeus rondje door mijn zij, kaatste tegen mijn heup terug omhoog en bleef onder mijn schouder zitten, met de punt omhoog.

Zes weken later werd hij eruitgehaald, en de dokter gaf hem mij, als souvenir, inclusief foto’s van de operatie en van de kogel. Wij hebben daar nog een filmpje van gemaakt: een zomercolumn over ‘medisch tourisme naar Bangkok’.
Dat is nu allemaal bewijsmateriaal, dat, en de radio-opname waarin ik ‘live’ word geraakt. Ik moet het vandaag telkens weer horen: mijn eigen stem: ‘Au! I’m Hit! I’m Hit!’ en de stem van Hilversum: ‘Michel?…’

De kogel heb ik thuis in Jakarta gelaten. Er zijn er al genoeg verdwenen. Maar de mensen die nu de zaak onderzoeken stelen geen kogels. Er is een nieuwe regering. ‘Roodhemden’ hebben de verkiezingen gewonnen en onder deze ‘rode’ regering gaat de DSI nu op zoek naar de werkelijke daders, en de verantwoordelijken.

Het is politiek. Ik weet het. De aandacht voor mij en mijn kogel ook: het zal worden gebruikt. De media-drukte maakt daar deel van uit. Die is georganiseerd.

Het laatste wat ik wil is betrokken worden in een politiek spel. Maar toch getuig ik. Omdat ik het de zus van Fabio Polenghi heb beloofd. Zij voert een eenzaam gevecht voor gerechtigheid. Zij wil weten wie haar broer heeft vermoord. En dat die iemand dat toegeeft.

En de kans is groot dat dat dezelfde is geweest die ook mij heeft neergeschoten. Want Fabio en ik waren op dezelfde tijd op dezelfde plaats, alleen maar van elkaar gescheiden door de middenberm en plastic tenten van demonstrerende ‘roodhemden’. Hij stierf kort voordat ik werd geraakt. Toen ik in het ziekenhuis lag hoorde ik dat hij dood was. De rest van de dag heb ik iedereen verteld dat het goed met me ging, en ben ik zelfs opgestaan om een foto te tweeten om dat te bewijzen. Kort daarna gutste het bloed uit mijn schouder. Ik zal voortaan voorzichtiger zijn. Maar vergeleken met Fabio Polenghi ging het ongelooflijk goed met mij.

Het zou mooi zijn als iemand ter verantwoording zou worden geroepen, want dat is iets wat in Thailand zelden gebeurt. Zeker niet als leger en/of politie in het geding zijn.

Nu ben ik getuige. Ik vertel wat ik weet, en ik weet alleen wat ik zelf heb gezien en gehoord. De rest is onbetrouwbaar. Ik weet dat ik een troep militairen in volle bepakking het kampement van de protesterende roodhemden zag binnentrekken, en verdwijnen achter de plastic tenten die de demonstranten hadden opgebouwd. Ik weet dat het even stil bleef, maar dat daarna van achter dat plastic kogels begonnen rond te vliegen. Toen er een vlak langs mijn oor floot, ben ik achter een boom gaan staan.

Het leger heeft een tijd volgehouden dat er alleen rubberkogels zijn gebruikt. En dat Fabio Polenghi door een mysterieus iemand (een ‘roodhemd’, een ‘zwarthemd’) zou zijn doodgeschoten.

Mijn kogel vertelt wat anders. Het is een kogel uit een ‘M16′, het kaliber dat wordt gebruikt door het Thaise leger. En hij kwam vanuit de richting van waar ik de militairen zag oprukken.

Dat is wat ik weet.

Een reporter vraagt: ‘Deed het pijn?’ Dat is de laatste vraag die ik had verwacht. ‘Natuurlijk’, zeg ik, en het antwoord voelt bijna net zo stom als de vraag.

Andere vragen zijn meer to the point: ‘Waren er zwarthemden?’
Tijdens de rellen waren er geruchten, berichten en zelfs foto’s van mysterieuze ‘zwarthemden’ die in de chaos als doodseskaders door Bangkok gingen. Het leger beweerde dat het verklede en gewapende roodhemden waren, roodhemden beweerden dat het militairen waren. Iedereen wentelde elke beschuldiging van geweld af op deze ‘zwarthemden’.

‘Ik heb er geen gezien’, zeg ik, want zo is het. Ik heb alleen militairen gezien, en roodhemden met kleine molotov cocktails, en bamboestokken en knuppels.

De volgende ochtend meldt een vriend in Thailand dat sommige Thaise media mij hebben ‘geciteerd’, en dat ik gezegd zou hebben dat ‘zwarthemden nooit hebben bestaan’. Op het internet schrijft zelfs iemand dat ik 1 miljoen baht heb aangenomen om te getuigen tegen het leger.

Dat zijn dingen waartegen je je niet kunt verweren (‘nu weet je eens hoe dat voelt’, lacht de officier van justitie die mij ondervraagt).

Ik weet bijna zeker dat de zaak politiek gebruikt zal worden. Daar kan ik niets aan veranderen. Maar ik getuig, omdat ook ik vind dat de verantwoordelijke, rood, geel of zwart, ter verantwoording moet worden geroepen.

Ik weet niet wie mij heeft neergeschoten, want ik heb de schutter niet gezien. Maar mijn kogel, en alles wat ik heb gezien en gehoord wijst in de richting van de Thaise militairen die het kampement binnentrokken. Meer kan ik er niet van maken, en minder ook niet.